8.Sınıf Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Ders Kitabının Resim-Metin İlişkisi Açısından Değerlendirilmesi

Textbooks are among the most important educational and training tools that students benefit both inside and outside the school. In this context, textbooks are among the teaching tools that are used in a wide range from pre-school to primary education and secondary education to higher education. The aim of this study which was taught by the Ministry of National Education 2019-2020 academic year in Turkey, Turkish Republic Revolution History and Kemalism Textbook in the 8th grade located in the pictures, to determine its relationship to the text. In this study, the document review technique, which is one of the qualitative research methods, was used. Within the scope of this study, 10 pictures and texts Turkish Republic Revolution History and Kemalism Textbook in the 8th grade have been examined in terms of picture-text relationship. In this respect, the picture-text relationship evaluation criteria developed by Çakmak and Kaçar (2020) were used as data collection tools. The data obtained in this study were analyzed by descriptive analysis method. According to the results of this study; All of the pictures examined are suitable for the grade level of the students and pictures are significantly compatible and related to the text. The figures used in the pictures coincide with the text, attention is paid to the relationship between the ground and the background in the pictures, the students can make significant correct inferences from the pictures, and the pictures examined do not contradict the text. The pictures are largely enough to make students think about the text, the pictures are long-lasting in memory, and the pictures are clearly perceptible. Most of the pictures have a reminder feature, but none of the pictures contain any descriptive information about the text.

Ders kitapları öğrencilerin gerek okul içinde gerekse de okul dışında faydalandığı en önemli eğitim ve öğretim araçları arasında yer alır. Bu bağlamda ders kitapları okul öncesinden, ilköğretime ve ortaöğretimden yüksek öğretime kadar geniş bir yelpazede yararlanılan öğretim araçlarındandır. Bu çalışmanın amacı 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Millî Eğitim Bakanlığının ülkemizde okuttuğu 8.Sınıf Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ders kitabında yer alan resimlerin, metinlerle olan ilişkisini belirlemektir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olan doküman incelemesi tekniğinden yararlanılmıştır. Bu çalışma kapsamında 8.Sınıf Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ders kitabında yer alan 10 resim ve metin, resim-metin ilişkisi açısından incelenmiştir. Bu doğrultuda veri toplama aracı olarak Kaçar ve Çakmak’ın (2020) geliştirdiği resim-metin ilişkisi değerlendirme kriterlerinden yararlanılmıştır. Bu çalışma doğrultusunda elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Bu çalışma sonuçlarına göre; İncelenen resimlerin tamamı öğrencilerin sınıf düzeyine uygundur ve incelenen resimler önemli oranda metinle uyumlu ve ilişkilidir. Resimlerde kullanılan figürler metinle örtüşmektedir, resim ve metinlerde zemin-fon ilişkisine dikkat edilmiştir, öğrenciler resimlerden önemli oranda doğru çıkarımlarda bulunabilir ve incelenen resimler metinle çelişmemektedir. Resimler büyük ölçüde öğrencileri metin üzerinde düşündürmeye sevk edebilecek düzeydedir, resimler hafızada uzun süreli kalıcıdır ve resimler net bir şekilde algılanabilir özelliktedir. Resimlerin çoğunun hatırlatıcı bir özelliği vardır ancak hiçbir resimde metinle ilgili herhangi bir açıklayıcı bilgiye yer verilmemiştir.