Akıllı Telefon Bağımlılığı İle Çalışılmış Tezlerin Sistematik İncelenmesi

Bu çalışmanın amacı akıllı telefon bağımlılığı ve telefon bağımlılığı anahtar kelimelerini içeren ve erişime açık olan tezlerin sistematik bir şekilde incelenmesidir. Bu kapsamda Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden erişime açık olan ve akıllı telefon bağımlılığı ile telefon bağımlılığı anahtar kelimelerini içeren tezler ölçüt örnekleme tekniğiyle belirlenmiştir. Bu kriterlere uyan 48 teze ulaşılmıştır. Bu çalışma betimsel bir araştırma olup çalışmada elde edilen verileri irdeleyebilmek amacıyla doküman incelemesi adımları izlenmiştir. Ulaşılan 48 tezde yer alan bazı veriler tablo haline getirilmiştir. Bu veriler şöyledir; tez başlığı, yazar, yıl, şehir, üniversite, tez türü, enstitü, program, araştırma modeli, örneklem, katılımcı sayısı, akıllı telefon bağımlılığı oranı, anahtar kelimeler, çalışmayla ilişkili olarak ele alınan değişkenler ve önemli sonuçlar şeklindedir. Bu veriler Microsoft Power BI-Desktop programı ve WordArt Web 2.0 aracı kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bilgilere göre tezlerin ağırlıklı olarak yüksek lisans düzeyinde ve 2019 yılında çalışıldığı tespit edilmiştir. İncelenen tezlerin büyük çoğunluğu tarama modelinde çalışılmış olup, örneklem grupları çoğunlukla 25 yaş altı kişileri kapsamaktadır. İlgili tezlerde en fazla geçen anahtar kelimeler akıllı telefon, bağımlılık, yalnızlık, ergen, depresyon, uyku kalitesi, yaşam doyumu vb. şeklindedir. Bununla birlikte tezlerde cinsiyet, sınıf düzeyi, yaş, gelir durumu vs. değişkenleri çokça incelenmiştir. Elde edilen verilere dayalı olarak tezlerin çoğunda akıllı telefon bağımlılığı puanlarının cinsiyete, sınıf düzeyine ve gelir durumuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Ayrıca kadın katılımcıların akıllı telefon bağımlılığının erkeklere göre daha yüksek olduğu sonucunu tespit eden çalışmalar tam tersi duruma göre daha fazladır. Elde edilen sonuçların, akıllı telefon bağımlılığıyla ilgili bundan sonra yapılacak çalışmalara yol göstereceği düşünülmektedir.

The aim of this study is to systematically analyze the theses studied on smartphone addiction. In this context, the theses that are open to access from the Higher Education Council National Thesis Center and which include the keywords of smartphone addiction and telephone addiction are determined by criterion sampling technique. In the screening made according to these criteria, 48 theses between 2016-2020 were reached. This study is a descriptive research and document review steps were followed to examine the data obtained in the study. Some of the data in the 48 theses reached were tabulated. These data are as follows; thesis title includes author, year, city, university, thesis type, institute, program, research model, sample, number of participants, smartphone addiction prevalence, keywords, variables related to the study and important results. These data were analyzed using Microsoft Power BI-Desktop program and WordArt Web 2.0 tool. According to the information obtained, it has been determined that theses are mostly studied at master's level and in 2019. The vast majority of the theses examined have been studied in the screening model, and the sample groups mostly include people under the age of 25. The most frequently mentioned keywords in the related theses are smart phone, addiction, loneliness, adolescent, depression, sleep quality, life satisfaction, etc. It shaped. Besides, gender, class level, age, income status, etc. in theses variables have been widely studied. Based on the data obtained, it was determined that in most of the theses, smartphone addiction scores did not differ statistically according to gender, class level and income status. In addition, the studies that found that the female participants' smartphone addiction is higher than the men are more than the opposite situation. It is thought that the obtained results will guide future studies on smartphone addiction.