Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi

Tuğrul Tezcan

doi:10.15869/itobiad.33112

EN TR

Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi

Abstract

Bu makalede Davud Karsî’nin iki risalesi, onun tefsir anlayışı açısından değerlendirilmiştir. “Şerhu’l-Besmele” isimli risalesi, besmele içinde geçen, “bismillah”, “hamd”, “salat”, “selâm” kelimelerinin ayrıntılı olarak açıklanmasından ibarettir. Dil, örf, belagat üzerinde yoğunlaşan açıklamalarında, özellikle ibârelerde yer alan edatların mânâya tesir etme yönüne değinilmiş, risâlenin, kinâye yoluyla Allah Teala’nın yardımını istemek için yazıldığı müellif tarafından ifade edilmiştir.“Er-Risâletü’n-Nûriyye ve’l-Mişkâtü’l-Kudsiyye” isimli diğer risalesini ise, Nûr suresi 24/35. ayeti tefsir ederken, bidat ehlinin ileri sürdüğü ifrata varan görüşleri, İslâm âlimlerinin görüşleriyle karşılaştırarak, bu aşırı görüşleri reddetmek için yazmıştır. Tefsirin on şer’î mukaddime gözetilerek yapılması gerektiğini söyleyen ve bunları açıklayan Karsî, tefsir yaparken lafız tahlillerine yer vermiş, ayetlerin edebî yönlerine işaret ederek lafzın zahirinde gizlenmiş hakikatlere dikkat çekmiştir

Keywords

Karsî, Besmele, Hamd, Nur, Bidat.

References

Akpınar, Cemil, “Dâvûd-i Karsî”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA) İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı, 1994, c. IX, s. 29-32.
Ankaravî, İsmail Misbâhu’l-Esrâr, İstanbul: İ.B.B. Kitaplığı,Osman Ergin Yazmaları nr. OE.Yz.0623/11,tsiz.
Bahçıvan, Seyyit ,“Yazma Eserlerin Tahkikinde Metodolojik Problemler”, Selçuk İlahiyat Fakültesi Dergisi 21, (2006): 61-90.
Beydâvî, Envâru’t-Tenzîl ve Esrâru’t-Te’vîl, t. siz ve y. yok
Bezzâr, Müsned-i Bezzâr, Medine-i Münevvere: Tahk. Mahfuz Abdurrahman Zeynullah (1-9.cüz), Adil ibn Sa’d (10-17.cüz), Sabri Abdülhâlik eş-Şafiî (18.cüz), Mektebetü’l-ulûm ve’l-Hükm, 2009.
Dartma, Bahattin, Muhsin Demirci, Mustafa Ünver, Fethi Ahmet Polat, Ömer Kara, Tefsir Tarihi ve Usûlü, 1.bs., Eskişehir: Anadolu Ü. Web-Ofset tesisleri, 2010.
Durmuş, İsmail, “Kazvînî-Hatip”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA) Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı, 2002, c.XXV, s.156,
Durmuş, İsmail, “Sekkâkî”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA) Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı,2009) c. XXXVI, s. 332-333
Ed-Dımeşkî, Ziriklî, el-A’lâm, 15.Baskı, Daru’l-İlmi li’l-Melâmiyyin, 2002.
El-Âmidî(h.631), Gâyetü’l-Meram fi İlmi’l-Kelâm, Kahire: Tahk. Hasan Mahmud Abdüllatif, Meclisü’l-A’lâ li’ş-Şuûni’l-İslâmiyye, t. siz.

El-Atûfî, Hızır bin Mahmud bin Ömer (948/1541), Hısnu'l-Ayati'l-İzâm fî Tefsîr-i Evâil-i Sûreti'l-En'am, Ankara: Milli kütüphane, Milli Kütüphane yazmalar koleksiyonu, 06 Mil Yz A 4160 ‘no’lu nüsha, t. siz.
El-Buhari, Muhammed İbn İsmail, Ebu Abdullah, Sahihu’l-Buharî, 1.bs. Tahk. Muhammed Züheyr, Nasır b.En-Nasır, Dar-u Tavku’n-Necat, 1422.
El-Hâdimî, Ebu Said, el-Hanefî, Berikat-ü Mahmudiyyetin Fi Şerh-i Tarikat-i Mahmudiyyetin Ve Şeriat-i Nebeviyyetin Fi Siret-i Ahmediyyetin, Haleb: Matbaa-i Halebî,1348.
El-Harrânî, İbn Teymiyye (h.728.), Mecmûu’l-Fetâvâ, el-Medînetü’l-Münevvera: Tahk. Abdurrahman b. Muhammed b. Kasım, Mecmeu Melik Fahd li Tabâati’l- Mushafi’ş-Şerif, 1995
El-Münzirî, Zekiyyuddin, et-Tergîp vet’-Terhîb mine’l-Hadisi’ş-Şerif, Beyrut: Daru’l-Kütübi’l-İlmiyye, Tahk. İbrahim Şemsuddin, 1417.
Es-Sufûrî, Abdurrahman b. Abdüsselam, Nüzhetü’l-Mecalis ve Müntehâbü’n-Nefâis (Mısır: matbaatü’l-Kasteliyye, 1283) c. II, s.62
Et-Taberânî, el-Mu’cemu’l-Kebîr, 2.bs., Kahire: Tahk. Hamdî İbn Abdi’l-Mecid es-Selefi, Mektebetü İbn Teymiye, t. siz, y. yok.
Et-Taberânî, Müsnedü’ş-Şâmiyyin, 1.bs., Beyrut: Mektebetü’r-Risale, 1984.
Et-Tirmizî, Sünen-ü Tirmizi, 2.bs., Mısır: Tah. ve Tağlik: 1,2.ciltler: Ahmed Muhammed Şakir, 3.cilt: Muhammed Fuad Abdü’l-Baki, 4,5.ciltler: İbrahim Atve Naşir, Şirket-ü Mustafa Albânî, 1975.
Ez-Zemahşeri, el-Keşşaf, 3.bs., Beyrut: Daru’l-Kütübi’l-Arabiyye,1407.
Galâyînî, Şeyh Mustafa, Camiu’d-Durûsi’l-Arabiyye, 10.bs. Lübnan: Matbaatü’l-Asriyye, 1962,
Halil b. Ahmed, Kitabü’l-Ayn, Tahk. Mehdî el-Mahzûmî, İbrahim Sâmirî, Mektebetü’l-Hilal, t. siz, y. yok
İbn Hallikan (h.681), Vefâyâtü’l-A’yân, Beyrut: Tahk. İhsan Abbas, Dâru’s-Sadr, 1900-1994.
İbn Mace, Ebu Abdillah ibn Muhammed ibn Yezid el-Kazvîni, Sünen-ü İbn Mace, , 1.bs., Daru’r-Risale el-Alemiyye, 2009.
Îcî, Kitabu’l-Mevakıf, Beyrut:,Tahk. Abdurrahman Amîra, Daru’l-Cîl, 1997.
Karsî, er-Risâletü’n-Nûriyye ve’l-Mişkâtü’l-Kudsiyye, İst: Süleymaniye Kütüphanesi, Hacı Mahmud Efendi külliyatı, t. siz., nr.6383, vr.289 b,
Karsî, Şerhu’l-Besmele, Manisa: Akhisar Zeynelzâde Kolleksiyonu, t. siz. nr. 45 Akze 5937/1, vr.2a
Kehhâle, Ömer Rıza, Mucemu’l-Müellifin, Dımeşk: Müessetü’r-Risâle, t. siz
Koçyiğit, Yakup, Hadimi'nin el-Berika’da İzlediği Hadis Metodolojisi ve Hadis İlmindeki Yeri, basılmamış doktora tezi,
M.E.B., Osmanlı Tarih Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü , İstanbul, Milli Eğitim Basımevi, 1983.
Muhammed Emin, Teysîru’t-Tahrîr, Daru’l-Fikr, t. siz, y. yok.
Öztürk, Resul, “Dâvud-i Karsî (1169/1756): Kelâmî Görüşleri Ve Kaynakları”, Atatürk Ü. İlahiyat F. Dergisi 41, (2014), 83.
Rıfat, Okudan, “Ebubekir Şiblî: Hayatı ve Tasavvuf Tarihindeki Yeri”, Tasavvuf, 19. (2007), 211-234.
Tahavî, Şerh-i Müşkili’l-Âsâr, 1.bs. Tahk. Şuayb Arnavut, Müessesetü’r-Risâle, 1994, c. VII, s.432
Yaran, Rahmi, Arapça’da İ’râb, İst: Rağbet yay. 2010.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Tuğrul Tezcan

Publication Date

April 18, 2016

Submission Date

November 30, 2015

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2016 Volume: 5 Number: 4

DOI

https://doi.org/10.15869/itobiad.33112

IZ

https://izlik.org/JA96TW36MZ

APA

Tezcan, T. (2016). Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi. İnsan Ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(4), 824-849. https://doi.org/10.15869/itobiad.33112

AMA

1.Tezcan T. Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi. itobiad. 2016;5(4):824-849. doi:10.15869/itobiad.33112

Chicago

Tezcan, Tuğrul. 2016. “Besmele Şerhi Ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-U Karsînin Tefsir Yöntemi”. İnsan Ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 5 (4): 824-49. https://doi.org/10.15869/itobiad.33112.

EndNote

Tezcan T (April 1, 2016) Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 5 4 824–849.

IEEE

[1]T. Tezcan, “Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi”, itobiad, vol. 5, no. 4, pp. 824–849, Apr. 2016, doi: 10.15869/itobiad.33112.

ISNAD

Tezcan, Tuğrul. “Besmele Şerhi Ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-U Karsînin Tefsir Yöntemi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 5/4 (April 1, 2016): 824-849. https://doi.org/10.15869/itobiad.33112.

JAMA

1.Tezcan T. Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi. itobiad. 2016;5:824–849.

MLA

Tezcan, Tuğrul. “Besmele Şerhi Ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-U Karsînin Tefsir Yöntemi”. İnsan Ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, vol. 5, no. 4, Apr. 2016, pp. 824-49, doi:10.15869/itobiad.33112.

Vancouver

1.Tuğrul Tezcan. Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi. itobiad. 2016 Apr. 1;5(4):824-49. doi:10.15869/itobiad.33112

Journal of the Human and Social Science Researches is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC).

Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi

The Exegetical Method of Dawud Karsı in His Treatises, 'Sharh Al-Basmala' And 'Risala Al-Nuriyya'

Abstract

Keywords

Besmele Şerhi ve Risaletü’n-Nuriyye’de Davud-u Karsînin Tefsir Yöntemi

Abstract

Keywords

References

Details

Primary Language

Subjects

Journal Section

Authors

Publication Date

Submission Date

Acceptance Date

Published in Issue

DOI

IZ

Cite