Research Article

Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri

Number: 15 February 5, 2021
  • E. Emine Naza Dönmez *
EN TR

Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri

Abstract

Topkapı Sarayı dördüncü avluda yer alan Bağdat Köşkü, Sarayın en güzel manzarasını seyreder. IV. Murad tarafından (1612-1640) 1639 yılında ikinci Bağdat seferinin anısına yapılmıştır. Mimarı hassa baş mimarı Kasım Ağa olmalıdır. Yapının dış cephelerinde alt pencerelerin üstü çinilerle donatılmıştır. İçinde ise pandantifler, eyvan kemerleri, pencere araları ve dolap içleri çini kaplıdır. Mekânda ocağın iki yanında ve pencere aralarında yer alan kuş ve kilin figürlerinin de bulunduğu panolar saz üslubundadır. Bu panolar Topkapı Sarayı Sünnet Odası (1640) cephesinde yer alan 16. yüzyıl örneklerinin 17. yüzyılda yapılmış başarılı birer kopyasıdır. Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü’nde yer alan celi sülüs hatlı Ayetel Kürsi’yi, Tophaneli Enderuni Mahmud Çelebi’nin yazdığı bilinmektedir. Yapıdaki çiniler sır altı tekniğinde mavi-beyaz renklidir. Çini üretiminin çok yoğun yaşandığı 17. yüzyılda Kütahya ve İznik atölyeleri birlikte üretim yapmaya devam etmiştir. Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü dış cephe çinileri boyut ve desenleri anlamında Kütahya gibi durmaktadır. İç mekân çinilerinin ise aynı sebebe dayanarak İznik üretimi olduğu düşünülmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Yazar bu çalışma için finansal destek almadığını beyan etmiştir.

References

  1. Aslanapa, Oktay. Osmanlı Devrinde Kütahya Çinileri. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, 1949.
  2. Bakır, S. Turan. İznik Çinileri ve Gülbenkyan Kolleksiyonu. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1999.
  3. Bayrak, Muharrem Orhan. Topkapı Sarayı. İstanbul: Sümer Kitapevi Yayınları, 1996.
  4. Birol, İnci ve Çiçek Derman. Türk Tezyini Sanatlarında Motifler. İstanbul: Kubbealtı Yayınevi, 1991.
  5. Carswell, John. “Pottery and Tiles on Mount Athos.” Ars Orientalis VI (1966): 77-90.
  6. Carshwell, John ve Charles James Frank Dowsett. Kütahya Tiles and Pottery from the Armenian Cathedral of St. James, Jerusalem. 2. cilt. Oxford: Clarendon Press, 1972.
  7. Çobanoğlu, A. Vefa. “Topkapı Sarayı’nda Çini,” İstanbul’un Renkli Hazineleri Bizans Mozaiklerinden Osmanlı Çinilerine. İstanbul: İstanbul Ticaret Odası Yayınları, 2011, 254-295.
  8. Demirsar Arlı, Belgin ve Ara Altun. Anadolu Toprağının Hazinesi Çini Osmanlı Dönemi. İstanbul: Kale Grubu Kültür Yayınları, 2008.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

E. Emine Naza Dönmez * This is me
0000-0002-7130-113X
Türkiye

Publication Date

February 5, 2021

Submission Date

August 2, 2020

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2021 Number: 15

APA
Naza Dönmez, E. E. (2021). Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri. Art-Sanat, 15, 203-227. https://izlik.org/JA73TJ77UR
AMA
1.Naza Dönmez EE. Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri. Art-Sanat. 2021;(15):203-227. https://izlik.org/JA73TJ77UR
Chicago
Naza Dönmez, E. Emine. 2021. “Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri”. Art-Sanat, nos. 15: 203-27. https://izlik.org/JA73TJ77UR.
EndNote
Naza Dönmez EE (February 1, 2021) Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri. Art-Sanat 15 203–227.
IEEE
[1]E. E. Naza Dönmez, “Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri”, Art-Sanat, no. 15, pp. 203–227, Feb. 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA73TJ77UR
ISNAD
Naza Dönmez, E. Emine. “Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri”. Art-Sanat. 15 (February 1, 2021): 203-227. https://izlik.org/JA73TJ77UR.
JAMA
1.Naza Dönmez EE. Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri. Art-Sanat. 2021;:203–227.
MLA
Naza Dönmez, E. Emine. “Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri”. Art-Sanat, no. 15, Feb. 2021, pp. 203-27, https://izlik.org/JA73TJ77UR.
Vancouver
1.E. Emine Naza Dönmez. Topkapı Sarayı Bağdat Köşkü Çinileri. Art-Sanat [Internet]. 2021 Feb. 1;(15):203-27. Available from: https://izlik.org/JA73TJ77UR