L. N. Tolstoy’un “Diriliş” Romanında Aile Değerleri

Yıl 2025, Cilt: 14 Sayı: 2, 247 - 268, 08.12.2025

Nonna Pulat

https://doi.org/10.26650/jes.2025.1784124

https://izlik.org/JA54SC46LE

Öz

Aile ve sevgi konusu, Rus yazar L. N. Tolstoy’un eserlerinde özel bir yer tutar ve yazarın derin ahlaki ve felsefi arayışlarını yansıtır. Bu konu, Tolstoy’un geç dönem eserlerinde belirgin bir önem kazanır; bu dönemde ahlaki özfarkındalık, sorumluluk ve manevi yeniden doğuş gibi meseleler, onun yaratıcı arayışının temel unsurlarını oluşturur.

Bu makale, Tolstoy’un dünya görüşünün doruk noktasını oluşturan ve geleneksel aile yapılarının yıkımıyla birlikte hayatın ahlaki temellerine dair yeni bir anlayış arayışını derinlemesine inceleyen Diriliş romanındaki aile değerlerinin analizini amaçlamaktadır. Prens Dmitri Nehlüdov ve Katyuşa Maslova karakterlerinin gelişimi aracılığıyla, ilişkileri ve içsel dönüşümleri hem kişisel hem de toplumsal ahlaki krizleri yansıtır; bu bağlamda Tolstoy, aile kurumunun manevi çöküş ve toplumsal çatışmalar içinde nasıl yok olduğunu ortaya koyar.

Makalede Tolstoy’un geç dönemine ait dini ve felsefi düşünceleri dikkate alınmıştır; bu düşünceler, ailenin ve toplumun gerçek yeniden doğuşu için gerekli bir içsel çalışma anlayışının temelini oluşturur.

Bu makalenin amacı, Tolstoy’un son romanında aile değerlerine nasıl yer verdiğini, bu değerlerin kaybını nasıl ele aldığını ve birey ile toplumun ahlaki yenilenmesi için sunduğu yolları incelemektir. Çalışmanın hedefleri arasında, edebi çözümleme araçlarıyla aile konusunun incelenmesi ve romanın fikirlerinin yazarın dünya görüşüyle ilişkilendirilmesi yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

Aile , Sevgi , Manevi Gelişim , Diriliş , Ahlak , Sorumluluk

Family Values in L. N. Tolstoy’s Novel “Resurrection”

https://izlik.org/JA54SC46LE

Öz

The theme of family and love holds a significant place in the works of Russian author L. N. Tolstoy, reflecting his profound moral and philosophical inquiries. This theme gains particular importance in his late works, where moral self-awareness, responsibility and spiritual rebirth become central to his creative pursuit.

This article aims to analyze family values in Resurrection, a novel that marks the peak of Tolstoy’s worldview and examines the collapse of traditional family structures alongside a search for new moral foundations in life. Through the development of Prince Dmitri Nekhlyudov and Katyusha Maslova, their relationships and inner transformations reflect both personal and social moral crises. In this context, Tolstoy reveals how the family institution disappears amid spiritual decay and social conflicts.

Article also considers Tolstoy’s late religious and philosophical ideas, which underpin his view of inner work as essential for the genuine rebirth of family and society.

This article seeks to explore how Tolstoy addresses family values, reasons for their loss, and the paths he offers for the moral renewal of individuals and society. It employs literary analysis to examine the family theme and relate the novel’s ideas to Tolstoy’s worldview.

Anahtar Kelimeler

Family , Love , Spiritual Development , Resurrection , Morality , Responsibility

Семейные ценности в романе Л. Н. Толстого “Воскресение”

https://izlik.org/JA54SC46LE

Öz

В творчестве русского писателя Л. Н. Толстого тема семьи и любви занимает одно из ключевых мест, отражая глубокие нравственные и философские искания писателя. Особое значение эта тема приобретает в его поздних произведениях, где вопросы морального самоосознания, ответственности и духовного возрождения становятся центральными аспектами творческого поиска.

Настоящая статья посвящена анализу семейных ценностей в романе Воскресение, который является своеобразным итогом мировоззренческого пути Толстого и представляет собой глубокое исследование разрушения традиционных семейных устоев и поиска нового понимания нравственных основ жизни. Через развитие образов князя Дмитрия Нехлюдова и Катюши Масловой, чьи взаимоотношения и внутренние преобразования отражают как личный, так и общественный нравственный кризис, автор демонстрирует разрушение семьи как института в условиях духовного упадка и напряженных общественных конфликтов.

Особое внимание уделяется религиозно-философским идеям позднего Толстого, которые лежат в основе его понимания внутренней работы над собой как необходимого условия подлинного возрождения семьи и общества.

Цель настоящей статьи – проанализировать, как в своем последнем романе Толстой осмысляет семейные ценности, раскрывает причины их утраты и предлагает пути нравственного обновления личности и общества. Задачи исследования включают изучение художественных средств, используемых для раскрытия семейной тематики, и соотнесениеидей романа с основными принципами мировоззрения писателя.

Anahtar Kelimeler

семья , любовь , духовный рост , возрождение , нравственность , ответственность

Kaynakça

• Aksüt, Lada. “Lev Nikolayeviç Tolstoy (1828-1910)”. 19. Yüzyıl Rus Edebiyatı Altın Kalemler, editör Tuğba Günör. Ankara: Nöbel Akademik Yayıncılık, 2022. 577-647. google scholar
• Behramoğlu, Ataol. Rus Edebiyatı Yazıları. (XIX. ve XX. Yüzyıllar). 2. Basım. İstanbul: Tekin Yayınevi, 2012. google scholar
• Bilinkis, Yakov S. . O tvorçestve L .N. Tolstogo. Oçerki. Leningrad: Sovetskiy pisatel, 1959. google scholar
• Günör, Tuğba. Lev Nikolayeviç Tolstoy’un Romanlarında Değerler Hiyerarşisi. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık, 2023. google scholar
• Hrapçenko, Mihayil B. . Lev Tolstoy kak hudojnik. Sobraniye soçineniy v 4-h tomah. Tom 2. Moskva: Hudojestvennaya literatura, 1980. google scholar
• Jdanov, Vladimir A. . Tvorçeskaya istoriya romana L. N. Tolstogo “Voskreseniye”. Materialı i nablyudeniya. Moskva: Sovetskiy pisatel, 1960. google scholar
• Karaca, Birsen. Rus Edebiyatının Açılımları. İnceleme. 1. Baskı. İstanbul: Kavis Kitap, 2010. google scholar
• Komarova, Varvara D., editör. Lev Tolstoy i V. V. Stasov. Perepiska. 1878-1906. Leningrad: “Priboy”, 1929. google scholar
• Koni, Anatoliy F. . “Lev Nikolaeviç Tolstoy”. L. N. Tolstoy v vospominaniyah sovremennikov, editör V. E. Vatsuro. Moskva: “Hudojestvennaya literatura”, 1987. 173-197. google scholar
• Kropotkin, Pyotr A. . Lektsiyi po istoriyi russkoy literaturı. Moskva: Common Place, 2016. google scholar
• Kudryavaya, Natalya V. . Lev Tolstoy – providets, pedagog, propovednik. “LitRes: Samizdat”, 2021. google scholar
• Kupreyanova, Yelizaveta N. . “L. N. Tolstoy. Voskreseniye”. İstoriya russkogo romana v dvuh tomah, editör B. P. Gorodetskiy. Moskva-Leningrad: Nauka, Akademiya nauk SSSR, İnstitut russkoy literaturı (Puşkinskiy Dom), 1964. 526-551. google scholar
• Kuzina, Liya N., Konstantin İ. Tyunkin. “Voskreseniye” L. N. Tolstogo. Moskva: “Hudojestvennaya literatura”, 1978. google scholar
• Linkov, Vladimir Ya. . Bıtiye k bessmertiyu. Kniga o Lve Tolstom. İspravlennoe i dopolnennoe izdaniye. Moskva: Lenand, 2016. google scholar
• Linkov, Vladimir Ya. . Mir i çelovek v tvorçestve L. Tolstogo i İ. Bunina. Moskva: İzdatelstvo Moskovskogo universiteta, 1989. google scholar
• Lunaçarski, Anatoliy V. . “O Tolstom. Neopublikovannaya lektsiya 1928 goda”. Lev Tolstoy. Kniga 2. Literaturnoye nasledstvo, Tom 69, editör S. A.
• Makaşın. Moskva: İzdatelstvo Akademiyi nauk SSSR, 1961, 403-429. google scholar
• Makarenko, Anton S. . O vospitaniyi v semye. İzbrannıye pedagogiçeskiye proizvedeniya. Moskva: Uçpedgiz, 1955. google scholar
• Mihaylovski, Nikolay K. . Russkaya kritika. Literaturno-kritiçeskiye statyi. editör G. A. Byalıy. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1957. google scholar
• Nedzvetski, Valentin A. . İstoriya russkogo romana XIX veka. Neklassiçeskiye formı. Universitetskiye kursı lektsiy. Moskva: İzdatelstvo Moskovskogo universiteta, 2011. google scholar
• Özdemir, Rahman, Özlem Ünsal. “Nehlüdov’un Ruhsal Değişimi Işığında Tolstoy’un Dünya Görüşü / Tolstoy’s Worldvıew in The Lıght of Nehludov’s Spırıtual Change”. Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 59, 2018. 129-136. google scholar
• Remizov, Vitaliy B. . Roman L. N. Tolstogo “Voskreseniye”. Kontseptsiya jizni i formı eye voploşçeniya. Voronej: İzdatelstvo Voronejskogo universiteta, 1986. google scholar
• Romanova, Tatyana V. . “Janrovaya spetsifika “Voskreseniya” L. N. Tolstogo”. Yasnopolyanskiy sbornik 1986 goda. Statyi, materialı, publikatsiyi, editör K. N. Lomunov. Tula: Priokskoe knijnoye izdatelstvo, 1986. 128-137. google scholar
• Tolstaya, Sofya A. . Dnevniki. Seriya literaturnıh memuarov. Tom 1. 1862-1900. Moskva: “Hudojestvennaya literatura”, 1978. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Dnevnik, zapisnye knijki i otdelnıye zapisi 1907-1908. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 56. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1937. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Dnevniki i zapısnıye knijki 1895-1899. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 53. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1953. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Dnevniki i zapisnye knijki 1904-1906. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 55. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1937. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Pisma 1891 (iyul-dekabr)-1893. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 66. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1953. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Pisma 1895. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 68. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1954. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Proizvedeniya 1879-1884. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 23. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1957. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Proizvedeniya 1880-h godov. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 25. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1937. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Proizvedeniya 1882-1898. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 30. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1951. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Proizvedeniya 1889-1890. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 27. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1936. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Voskreseniye. Çernovıye redaktsiyi i variantı. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 33. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennoy literaturı, 1935. google scholar
• Tolstoy, Lev N. . Voskreseniye. Polnoye sobraniye soçineniy (yubileynoye izdaniye) v 90 tomah. Tom 32. Moskva: Gosudarstvennoye izdatelstvo hudojestvennaya literatura, 1936. google scholar
• Zverev, Aleksey M., Vladimir A. Tunimanov. Lev Tolstoy. Jizn zameçatelnıh lyudey. Moskva: Molodaya gvardiya, 2007. google scholar