Review

Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme

Volume: 2 Number: 4 December 25, 2023
TR EN

Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme

Abstract

AMAÇ: Kronik böbrek hastalığı (KBH) yapısal veya fonksiyonel böbrek hasarının en az 3 ay boyunca devam etmesi olarak tanımlanır. KBH’da çocuklar büyüme geriliği açısından belirgin risk altındadır. Bu nedenle beslenmenin yakın izlemi önemlidir. GEREÇ VE YÖNTEMLER: KDIGO ve konu ile ilgili makaleler taranarak KBH' da beslenme önerileri derlenmiştir. BULGULAR: KDIGO başlıklar altında önerilerde bulunmuştur. Periyodik aralıklarla evre 2-5 KBH’lı tüm çocuklar beslenme durumu ve büyüme çizelgeleri ile takip edilmelidir. Beslenme durumu 3 günlük diyet listesi ya da 3 defa 24 saatlik diyet listesi ile değerlendirilmelidir. Büyüme değerlendirmesinde ağırlık ve boy, yaşa göre percentil çizelgeleri ya da SDS ile takip edilmelidir. Tahmini kuru ağırlık ve yaşa göre ağırlık percentilleri değerlendirilmelidir. Yine vücut kitle indeksi ve 3 yaş altında baş çevresi takibi yapılmalıdır. KBH Evre 5 hemodiyaliz hastalarında normalize edilmiş protein katabolizma hızı hesaplanmalıdır. Takip sıklığı hastanın yaşına ve hastalığın evresine, beslenme ve büyüme duruma göre planlanmalıdır. Fakat genel olarak belirlenen, sağlıklı yaşıtlarına göre 2 kat sıklıkta izlenmeleridir. Poliüri, büyüme gelişme geriliği, gerileyen veya düşük BMI, besin alımında yetersizlik ve sık hastalanan çocuk ve infantlarda izlem sıklığı artırılmalıdır. Kişiselleştirilmiş bir beslenme planı çocuk ve bakım veren için planlanmalıdır. Beslenme yönetiminde asıl olarak önerilen planlamanın pediatrik nefroloji ekibi, diyetisten ve çocuğun bakıcısı ile eş zamanlı olarak multidisipliner şekilde yürütülmesidir. KBH’da risk faktörleri modifiye edilebilir ve edilemez olarak ayrılabilir. Modifiye edilemeyen risk faktörleri; düşük doğum ağırlığı, prematürite, azalan böbrek kütlesi ile somatik büyüme, daha önceki akut böbrek hasarı, düşük GFR iken; modifiye edilebilir risk faktörleri; hipertansiyon, proteinüri, obezite, asidoz, anemi, vasküler disfonksiyon, sigaradır. Bunun dışında bir de ilerlemeyi artıracak faktörler göz önünde bulundurulmalıdır. Bunlar ise; artmış ürik asit düzeyi, metabolik sendrom, glomerüler hiperfiltrasyon, hiperfosfatemi, artmış plazma FGF23 düzeyidir. SONUÇ: Çocuklarda kronik böbrek hastalığı (KBH) ilerledikçe iştah ve besin alımı azalır. Bu nedenle iştahsızlık, besinlerin bağırsaklardan emiliminde azalma, fiziksel ve nörobilişsel gelişimi etkileyen metabolik asidoz nedeniyle malnutrisyon sık görülür. Kilo kaybı özelikle GFR <35 mL/dk/1,73m2’ye düştüğünde meydana gelir ve bu da SDBY için yüksek risk teşkil eder. Belirli büyüme parametrelerine bağlı beslenme tedavisi KBH olan çocuklar için geliştirilmiş olup pediatristler ve beslenme uzmanları ile koordine bir şekilde takip edilmelidir.

Keywords

References

  1. 1.Andrassy KM. Comments on 'KDIGO 2012 Clinical Prac ce Guideline for the Evalua on and Management of Chronic Kidney Disease'. Kidney interna al. 2013;84:622-3.
  2. 2.Schnaper HW. Pathophysiology of Progressive Renal Disease in Children. In: Avner ED, editor. Pediatric nephrology. Seventh Edi on, 2016.
  3. 3.Na onal Kidney F. K/DOQI clinical p e guidelines for chronic kidney disease: evalu on, classifica , and s fica on. American journal of kidney diseases : the official journal of the onal Kidney Founda . 2002;39(Suppl 1):S1-266.
  4. 4.Foster BJ, Leonard MB. Measuring nutri onal status in children with chronic kidney disease. The American journal of clinical nutri on. 2004;80:801-14.
  5. 5.Kopple JD. onal kidney found on K/DOQI clinical p e guidelines for nutri on in chronic renal failure. American journal of kidney diseases : the official journal of the Na l Kidney Founda . 2001;37(Suppl 2):S66-70.
  6. 6.Ayestaran FW, Schneider MF, Kaskel FJ, Srivaths PR, Seo-Mayer PW, Moxey-Mims M, et al. Perceived appe te and clinical outcomes in children with chronic kidney disease. Pediatric nephrology. 2016;31:1121-7.
  7. 7.Chen W, Ducharme-Smith K, Davis L, Hui WF, Warady BA, Furth SL, et al. Dietary sources of energy and nutrient intake among children and adolescents with chronic kidney disease. Pediatric nephrology. 2017;32:1233-41.
  8. 8.Sgambat K, Matheson MB, Hooper SR, Warady B, Furth S, Moudgil A. Prevalence and outcomes of fragility: a frailty-inflamma on phenotype in children with chronic kidney disease. Pediatric nephrology. 2019;34:2563-9.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Sciences

Journal Section

Review

Publication Date

December 25, 2023

Submission Date

November 3, 2022

Acceptance Date

September 1, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 2 Number: 4

APA
Özmen, D., Pehlivan Zorlu, B., & Dinçel, N. (2023). Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme. İzmir Tıp Fakültesi Dergisi, 2(4), 219-225. https://doi.org/10.57221/izmirtip.1198911
AMA
1.Özmen D, Pehlivan Zorlu B, Dinçel N. Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme. Journal of Izmir Med. Faculty. 2023;2(4):219-225. doi:10.57221/izmirtip.1198911
Chicago
Özmen, Derya, Betül Pehlivan Zorlu, and Nida Dinçel. 2023. “Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme”. İzmir Tıp Fakültesi Dergisi 2 (4): 219-25. https://doi.org/10.57221/izmirtip.1198911.
EndNote
Özmen D, Pehlivan Zorlu B, Dinçel N (December 1, 2023) Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme. İzmir Tıp Fakültesi Dergisi 2 4 219–225.
IEEE
[1]D. Özmen, B. Pehlivan Zorlu, and N. Dinçel, “Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme”, Journal of Izmir Med. Faculty, vol. 2, no. 4, pp. 219–225, Dec. 2023, doi: 10.57221/izmirtip.1198911.
ISNAD
Özmen, Derya - Pehlivan Zorlu, Betül - Dinçel, Nida. “Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme”. İzmir Tıp Fakültesi Dergisi 2/4 (December 1, 2023): 219-225. https://doi.org/10.57221/izmirtip.1198911.
JAMA
1.Özmen D, Pehlivan Zorlu B, Dinçel N. Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme. Journal of Izmir Med. Faculty. 2023;2:219–225.
MLA
Özmen, Derya, et al. “Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme”. İzmir Tıp Fakültesi Dergisi, vol. 2, no. 4, Dec. 2023, pp. 219-25, doi:10.57221/izmirtip.1198911.
Vancouver
1.Derya Özmen, Betül Pehlivan Zorlu, Nida Dinçel. Kronik Böbrek Hastalığında Beslenme. Journal of Izmir Med. Faculty. 2023 Dec. 1;2(4):219-25. doi:10.57221/izmirtip.1198911

Cited By