Review

Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar

Volume: 3 Number: 2 December 31, 2025
EN TR

Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar

Abstract

Zeytin yetiştiriciliği, Akdeniz havzasının en önemli tarımsal faaliyetlerinden biri olup iklim değişikliği ve toprak bozulması nedeniyle önemli tehditlerle karşı karşıyadır. İklim projeksiyonları, artan sıcaklıkların, değişen yağış rejimlerinin ve aşırı hava olaylarının artan sıklığının zeytin ağacı gelişimini, meyve kalitesini ve verimini daha da olumsuz etkileyeceğine işaret etmektedir. Bu derlemede, zeytin tarımında öngörülen bu değişimlerle etkili bir şekilde başa çıkabilmek için hem kısa hem de uzun vadeli uyum stratejileri yoluyla değişen koşullara uygun çözüm yöntemlerinden bahsedilmektedir. Kısa vadede etkili olabilecek stratejiler olan sulama yöntemleri, budama yönetimi, partikül kaplama filmleri, biyouyarıcılar ve bitki büyüme düzenleyicileri ile anında stres gidermeye odaklanırken uzun vade ise toprak sağlığını iyileştirmeye yönelik örtü bitkisi, malçlama ve toprak iyileştirici materyaller hakkında detaylı bilgi vermektedir. Derleme de zeytin tarımında sürdürülebilirliği hedefleyen tarımsal uygulamalar ile üreticilerin hem çevreyi koruma hem de değişen iklim koşulları ile baş edebilmesi vurgulanmaktadır.

Keywords

Supporting Institution

Çalışmayı destekleyen kurum bulunmamaktadır.

Ethical Statement

Bu çalışma etik kurul onayı gerektirmez.

References

  1. [1] Martins S, Pereira S, Dinis L.-T, Brito C. Enhancing Olive Cultivation Resilience: Sustainable Long-Term and Short-Term Adaptation Strategies to Alleviate Climate Change Impacts. Horticulturae. 2024; 10, 1066. https://doi.org/10.3390/horticulturae10101066.
  2. [2] Van Dijk R, Godfroy A, Nadeu E, and Muro M. Increasing climate change resilience through sustainable agricultural practices: evidence for wheat, potatoes and olives. Research Report, Institute for European Environmental Policy. 2024.
  3. [3] Gucci R. Sustainability of Olive Modern Planting Systems and Potential Mitigation Strategies against Climate Change. Preprints.org. 2023. https://doi.org/10.20944/preprints202312.2176.v1. [4] Hrameche O, Tul S, Manolikaki I, Digalaki N, Kaltsa I, Psarras G, Koubouris G. Optimizing Agroecological Measures for Climate-Resilient Olive Farming in the Mediterranean. Plants. 2024; 13, 900. https://doi.org/10.3390/plants13060900.
  4. [5] Fraga H, Moriondo M, Leolini L, Santos J.A. Mediterranean Olive Orchards under Climate Change: A Review of Future Impacts and Adaptation Strategies. Agronomy. 2021; 11, 56. https://doi.org/ 10.3390/agronomy11010056.
  5. [6] Sobreiro J, Patanita M.I, Patanita M, Tomaz A. Sustainability of High-Density Olive Orchards: Hints for Irrigation Management and Agroecological Approaches. Water. 2023;15, 2486. [7] Cinosi N, Moriconi F, Farinelli D, Marchionni D, Lodolini E.M, Rosati A, Famiani F. Effects of summer pruning on the water status and physiology of olive trees and on fruit characteristics and oil quality. Sci. Hortic. 2024; 324, 112612.
  6. [8] Brito C, Dinis L.T, Moutinho-Pereira J, Correia C. Kaolin, an emerging tool to alleviate the effects of abiotic stresses on crop performance. Sci. Hortic. 2019; 250, 310–316. [9] Cabezas J.M, Ruiz-Ramos M, Soriano M.A, Gabaldón-Leal C, Santos C, Lorite I.J. Identifying adaptation strategies to climate change for Mediterranean olive orchards using impact response surfaces. Agric. Syst. 2020; 185, 102937.
  7. [10] Zaied Y.B and Zouabi O. Impacts of climate change on Tunisian olive oil output. Clim. Chang. 2016; 139, 535–549.
  8. [11] Mete N, Çetin Ö, Hakan M, Güloğlu U, Kaya H, Uluçay N, Gülen H. Bazı Zeytin Çeşitlerinin Dona Dayanım Durumlarının Belirlenmesi. TAGEM Proje Sonuç Raporu. 2019; İzmir.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural Engineering (Other)

Journal Section

Review

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

June 19, 2025

Acceptance Date

August 10, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 3 Number: 2

APA
Uzun, N. (2025). Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar. Journal of Agriculture, Food and Ecology, 3(2), 1-7. https://doi.org/10.5281/zenodo.18105299
AMA
1.Uzun N. Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar. JAFE. 2025;3(2):1-7. doi:10.5281/zenodo.18105299
Chicago
Uzun, Neslihan. 2025. “Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar”. Journal of Agriculture, Food and Ecology 3 (2): 1-7. https://doi.org/10.5281/zenodo.18105299.
EndNote
Uzun N (December 1, 2025) Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar. Journal of Agriculture, Food and Ecology 3 2 1–7.
IEEE
[1]N. Uzun, “Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar”, JAFE, vol. 3, no. 2, pp. 1–7, Dec. 2025, doi: 10.5281/zenodo.18105299.
ISNAD
Uzun, Neslihan. “Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar”. Journal of Agriculture, Food and Ecology 3/2 (December 1, 2025): 1-7. https://doi.org/10.5281/zenodo.18105299.
JAMA
1.Uzun N. Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar. JAFE. 2025;3:1–7.
MLA
Uzun, Neslihan. “Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar”. Journal of Agriculture, Food and Ecology, vol. 3, no. 2, Dec. 2025, pp. 1-7, doi:10.5281/zenodo.18105299.
Vancouver
1.Neslihan Uzun. Zeytin Yetiştiriciliğinde İklim Değişikliğinin Etkilerini Azaltmaya Yönelik Sürdürülebilir Uygulamalar. JAFE. 2025 Dec. 1;3(2):1-7. doi:10.5281/zenodo.18105299

Call for Special Issue on "Precision Agriculture and Innovatve Processing Technologies". Submissions are open from 15 June to 15 July 2026.

Journal of Agriculture, Food and Ecology is licensed under CC BY 4.0