Research Article

Birinci Dünya Savaşı'nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları

Volume: 2 Number: 1 January 20, 2021
EN

Birinci Dünya Savaşı'nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları

Abstract

Dünya 1914 yılında savaşa girmemiş olsaydı "Ortadoğu nasıl olurdu?" sorusuna cevap vermek zordur. Ama Birinci Dünya Savaşı'nın bölge üzerinde büyük bir etkisi olduğu kesindir ve mirası bugüne kadar kalmıştır. Osmanlı Devleti Ekim 1914'te İttifak Devletlerinin safında savaşa girince, Arap Ortadoğu'su İngiltere ve Fransa'nın deniz aşırı savaş hedefleri arasına girmişti. İngiliz hedefleri arasında "Almanya'nın doğu ve batı Afrika kolonileri, Birleşik Krallık himayesinde bağımsız bir Arabistan, yine İngilizlerin kontrolünde Siyonistlere verilecek bir Filistin, bağımsız bir Ermenistan ve Boğazların uluslararası denetim altında olması yer alıyordu. Fransızlar için ise Ortadoğu'da hedef, Toroslardan Sina Yarımadası'na, Akdeniz'den Filistin'i kapsayarak çöle kadar uzanacak Büyük Suriye üzerinde nüfuz bölgesi kurmaktı. Dolayısıyla Birinci Dünya Savaşı sırasındaki paylaşım alanlarının en önemlisi Arap Orta Doğusuydu. Mayıs 1916'da gizli olarak imzalanan Sykes-Picot Antlaşmasına göre İngiliz ve Fransız nüfuz bölgeleri kuruluyordu. Buna göre Filistin uluslararası bir yönetim altına sokulacak, söz konusu idarenin ayrıntıları daha sonra Rusya, İtalya ve Hicaz Emiri Şerif Hüseyin ile görüşülerek belirlenecekti. Bu makalede Osmanlı İmparatorluğunun çöküşüne giden yolda önemli bir yeri olan Filistin-Suriye Cephesinde yaşanan muharebeler ve Türk ordusunun geri çekilişi stratejik ve taktik yönden ele alınacak, savaşın sonuçları bölgeye yönelik İngiliz politikaları kapsamında değerlendirilmiştir.

Keywords

References

  1. Genelkurmay ATASE Başkanlığı Arşivi. BELEN, Fahri, Birinci Cihan Harbinde Türk Harbi, 1917 Yılı Hareketleri, Gnkur. Basımevi, 1966.
  2. BOSTANCI, Mustafa, "Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin Hicaz'da Hâkimiyet Mücadelesi", Akademik Bakış, C.7, S.14, 2014.
  3. Birinci Dünya Harbinde Türk Harbi, Sina-Filistin Cephesi, IV. Cilt, (1. Kısım/2. Kısım), Genelkurmay ATASE Bşk.lığı Yayınları, 1979/1986.
  4. Birinci Dünya Harbinde Türk Harbi VI Cilt Hicaz, Asir, Yemen Cepheleri ve Libya Harekâtı 1914-1918, Genelkurmay ATASE Bşk.lığı Yayınları, 1978.
  5. Cemal Paşa, Hatıralar, haz. Alpay Kabacalı, Türkiye İş Bankası Yayınları, 2010.
  6. ERDEN, Ali Fuad, Birinci Dünya Harbinde Suriye Hatıraları, Türkiye İş Bankası Yayınları, 2003.
  7. ERICKSON, Edward J., I.Dünya Savaşında Osmanlı Ordusu, Türkiye İş Bankası Yayınları, 2009.
  8. ERICKSON, Edward J-Mesut UYAR, Osmanlı Askeri Tarihi, Türkiye İş Bankası Yayınları, 2014.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

International Relations

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

January 20, 2021

Submission Date

July 14, 2020

Acceptance Date

August 31, 2020

Published in Issue

Year 2021 Volume: 2 Number: 1

APA
Ünalp, F. R. (2021). Birinci Dünya Savaşı’nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları. Journal of Anglo-Turkish Relations, 2(1), 47-69. https://izlik.org/JA95SS65GU
AMA
1.Ünalp FR. Birinci Dünya Savaşı’nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları. JATR. 2021;2(1):47-69. https://izlik.org/JA95SS65GU
Chicago
Ünalp, Fatma Rezzan. 2021. “Birinci Dünya Savaşı’nda Sina Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi Ve Sonuçları”. Journal of Anglo-Turkish Relations 2 (1): 47-69. https://izlik.org/JA95SS65GU.
EndNote
Ünalp FR (January 1, 2021) Birinci Dünya Savaşı’nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları. Journal of Anglo-Turkish Relations 2 1 47–69.
IEEE
[1]F. R. Ünalp, “Birinci Dünya Savaşı’nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları”, JATR, vol. 2, no. 1, pp. 47–69, Jan. 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA95SS65GU
ISNAD
Ünalp, Fatma Rezzan. “Birinci Dünya Savaşı’nda Sina Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi Ve Sonuçları”. Journal of Anglo-Turkish Relations 2/1 (January 1, 2021): 47-69. https://izlik.org/JA95SS65GU.
JAMA
1.Ünalp FR. Birinci Dünya Savaşı’nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları. JATR. 2021;2:47–69.
MLA
Ünalp, Fatma Rezzan. “Birinci Dünya Savaşı’nda Sina Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi Ve Sonuçları”. Journal of Anglo-Turkish Relations, vol. 2, no. 1, Jan. 2021, pp. 47-69, https://izlik.org/JA95SS65GU.
Vancouver
1.Fatma Rezzan Ünalp. Birinci Dünya Savaşı’nda Sina/Filistin-Suriye Cephesinde Türk-İngiliz Mücadelesi ve Sonuçları. JATR [Internet]. 2021 Jan. 1;2(1):47-69. Available from: https://izlik.org/JA95SS65GU

Journal of Anglo Turkish Relations © 2025 by Behçet Kemal Yesilbursa is licensed under CC BY-NC-SA 4.0