EN
TR
Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım
Abstract
Amaç: Bu çalışmanın temel amacı, elektrikli dikey kalkış ve iniş yapabilen hava araçları (eVTOL) sistemlerinin şehir içi ulaşım sistemlerine entegrasyon potansiyelini hukuki, teknolojik, Hava Trafik Kontrol (ATC) ve kullanıcı kabulü gibi çoklu perspektiflerle derinlemesine incelemektir.
Metodoloji: Belirtilen dört ana perspektifi değerlendirmek üzere nitel bir yaklaşımla tasarlanmıştır. Veriler, alanda uzman kişilerden (hukukçular, mühendisler, hava trafik kontrolörleri, apron personeli) ve potansiyel kullanıcılardan oluşan bir grupla yapılan yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Görüşme verileri, MAXQDA yazılımı kullanılarak kodlanmış ve tematik analiz yöntemiyle detaylıca incelenmiştir.
Bulgular: eVTOL teknolojisinin hızla ilerlemesine rağmen, mevcut hukuki çerçevenin bu ilerlemeye henüz tam olarak uyum sağlayamadığını ve regülasyon boşlukları olduğunu göstermiştir. Ayrıca, eVTOL entegrasyonu için hava trafik yönetim sistemlerinde önemli altyapı yatırımlarına ihtiyaç duyulduğu ve potansiyel kullanıcıların bu yeni ulaşım biçimine dair bilgi ve farkındalık düzeylerinin sınırlı olduğu belirlenmiştir.
Pratik Çıkarımlar: Çalışma eVTOL teknolojilerinin şehir içi ulaşımda devrimsel bir dönüşüm yaratma potansiyelinin tam olarak değerlendirilebilmesi için ilgili paydaşlara yol göstermektedir. Bu potansiyelin gerçekleşmesi adına, mevzuatın güncellenmesi, altyapı (vertiportlar ve ATC sistemleri) yatırımlarının hızlandırılması ve kullanıcı farkındalığını artırmaya yönelik bütüncül bir stratejinin benimsenmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Özgünlük: Bu çalışma, eVTOL entegrasyonu konusunu sadece teknik veya ekonomik boyutlarla sınırlı kalmayıp, hukuki, teknolojik, operasyonel ve sosyal kabul boyutlarını bir araya getiren kapsamlı, çoklu perspektifli nitel bir değerlendirme sunması ve verileri birincil kaynaklardan (uzman ve kullanıcı görüşleri) tematik analizle işlemesi açısından alana önemli bir özgün katkı sağlamaktadır.
Keywords
References
- Abu Zaid, Abdullah et al. (2021), “eVTOL Communications and Networking in UAM: Requirements, Key Enablers, and Challenges”, https://arxiv.org/abs/2110.08830, (Access: 15.03.2025).
- Aktaş, Emre and Tarık Kılıç (2023), “Kentsel Hava Hareketliliği ve Türkiye’nin Ulaşım Politikaları Üzerine Bir Değerlendirme”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 312–329.
- Antcliff, Kevin R. et al. (2016), “Considerations for Community Integration of Urban Air Mobility Operations”, NASA Technical Report.
- Arat, Mustafa and Sercan Kuzu (2022), “Yerli eVTOL Projelerinin Teknolojik Kapasitesi: CEZERİ Örneği”, Savunma ve Havacılık Dergisi, 8(1), 45–59.
- Arslan, Hasan (2022), “Kentsel Hava Taşımacılığı ve Çevresel Sürdürülebilirlik Perspektifi”, Trafik ve Ulaşım Araştırmaları Dergisi, 4(1), 18–33.
- Bauranov, Aleksandar and Jasenka Rakas (2021), “Designing Airspace for Urban Air Mobility: A Review of Concepts and Approaches”, Progress in Aerospace Sciences, 125, 100726.
- Baykar (2022), CEZERİ Uçan Araba Teknik Raporu, İstanbul: Baykar Savunma Yayınları. Cardoso-Junior, Marcelo M. et al. (2022), “Safety Analysis of eVTOL Landing in Urban Centers: A System-Theoretic Process Approach”, Proceedings of the 32nd European Safety and Reliability Conference (ESREL 2022), Research Publishing, 3374–3375, https:// doi.org/10.3850/978-981-18-5183-4_J03-03-024-cd, (Access: 15.03.2025).
- Çelik, Nuri (2024), “Kentsel Hava Taşımacılığı Kabul ve Kullanım Modeli: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması”, Havacılık ve Yönetim Dergisi, 3(1), 25–41.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Research, Science and Technology Policy, Urban Policy
Journal Section
Research Article
Publication Date
June 30, 2026
Submission Date
December 10, 2025
Acceptance Date
May 1, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 15 Number: 1
APA
Yılkıcı, Ö., Akyurt, N., & Rodoplu Şahin, D. (2026). Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım. Journal of Entrepreneurship and Innovation Management, 15(1), 179-222. https://izlik.org/JA53XP49AU
AMA
1.Yılkıcı Ö, Akyurt N, Rodoplu Şahin D. Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım. JEIM. 2026;15(1):179-222. https://izlik.org/JA53XP49AU
Chicago
Yılkıcı, Özge, Nalan Akyurt, and Didem Rodoplu Şahin. 2026. “Elektrikli Dikey Kalkış Ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım”. Journal of Entrepreneurship and Innovation Management 15 (1): 179-222. https://izlik.org/JA53XP49AU.
EndNote
Yılkıcı Ö, Akyurt N, Rodoplu Şahin D (June 1, 2026) Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım. Journal of Entrepreneurship and Innovation Management 15 1 179–222.
IEEE
[1]Ö. Yılkıcı, N. Akyurt, and D. Rodoplu Şahin, “Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım”, JEIM, vol. 15, no. 1, pp. 179–222, June 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA53XP49AU
ISNAD
Yılkıcı, Özge - Akyurt, Nalan - Rodoplu Şahin, Didem. “Elektrikli Dikey Kalkış Ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım”. Journal of Entrepreneurship and Innovation Management 15/1 (June 1, 2026): 179-222. https://izlik.org/JA53XP49AU.
JAMA
1.Yılkıcı Ö, Akyurt N, Rodoplu Şahin D. Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım. JEIM. 2026;15:179–222.
MLA
Yılkıcı, Özge, et al. “Elektrikli Dikey Kalkış Ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım”. Journal of Entrepreneurship and Innovation Management, vol. 15, no. 1, June 2026, pp. 179-22, https://izlik.org/JA53XP49AU.
Vancouver
1.Özge Yılkıcı, Nalan Akyurt, Didem Rodoplu Şahin. Elektrikli Dikey Kalkış ve İniş Araçlarının Teknolojik Gelişimi Üzerine Çok Boyutlu Bir Yaklaşım. JEIM [Internet]. 2026 Jun. 1;15(1):179-222. Available from: https://izlik.org/JA53XP49AU