A combined loading system integrated with portable winch and polyethylene chutes for loading of timber products

Abstract

Tomrukların kamyona yüklenmesi çalışmalarında  taşınabilir el vinci ve polietilen oluk kombinasyonu sistemi

Özet: Ormancılıkta odun üretim çalışmalarında kamyona yükleme çalışmaları önemli bir yer tutmaktadır. Ülkemizde yılda en az 50 milyon adet tomruk üretilmekte olup, bu tomruklar orman içerisinden orman yolu kenarına getirildikten sonra kamyonlara yüklenmektedir. Bu tomrukların orman yollarında ortalama 1 milyon sefer ile depolara taşınmaktadır. Ülkemizde çoğunlukla insan gücüne dayalı geleneksel yükleme yöntemi kullanılmaktayken, sadece bir kısım yükleme makinalarla gerçekleştirilmekte olup, bu yöntem de pahalı ve riskli olabilmektedir. Bu çalışma ile orman yolları kenarına sürütülerek getirilmiş ağır tomrukların taşınabilir el vinci ile oluk içerisinde kamyon kasasına kolaylıkla çekilerek yüklenmesi amacıyla kombine bir yükleme sistemi geliştirilmiştir. Ladin tomruklarının yerden kamyonlara el vinci ve oluk kombinasyonu ile yüklenmesi denemelerinde, oluk güzergahı ortalama eğimi % 1-25 arasında ölçülmüştür. Yükleme sırasındaki her çevrimde birer adet tomruk çekilerek kamyonlara yüklenmiştir. Ortalama yükleme süresi 161,8 saniye olup, bunun % 67’si yükün kamyona çekilme süresi olarak ölçülmüştür. Bu çalışmada elde edilen ortalama hız ve verim değerleri sırasıyla 840,4 m/saat ve 4,94 m3/saat olarak bulunmuştur. Bu sonuçların literatürdeki oluk içerisinde el vinci ile kontrollü kablo çekim denemelerinde elde edilen hız ve verim sonuçlarına yakın olduğu bulunmuştur. Yükleme çalışmalarında hidrolik yükleyiciler ve kreynler en yaygın makineler olmakla birlikte, bu makineler üretim miktarının düşük olduğu sahalarda ve ekonomik değeri düşük ürünlerin üretildiği çalışmalarda verimli olmamaktadırlar. Bu gibi durumlarda maliyeti düşük ve yüksek üretim miktarı gerektirmeyen yükle yöntemleri kullanılmalıdır. Sonuç olarak, bu çalışma kapsamında geliştirilen kombine yükleme sistemi bu gibi durumlara yükleme çalışmalarında kullanılabilecek en uygun yöntemdir. Ayrıca, taşınabilir el vinci ile entegre edilen bu yükleme sistemi, düşük maliyetli olması ve zaman tasarrufu sağlamasının yanında arazi koşullarında ergonomik ve iş güvenliği sağlamaktadır.

Anahtar kelimeler: Tomruk üretimi, yükleme, el vinci, oluk sistemi

A combined loading system integrated with portable winch and polyethylene chutes for loading of timber products

Abstract: Truck loading operation is an important task during timber production operations in forestry. In Turkey, approximately 50 million timbers/logs are being produced per year, and then they are loaded into the logging trucks. The timber/logs are transported over the forest roads with an average of one million roundtrips. However, the traditional loading methods using manpower are mostly performed while some part is done by using loading machines which can be very costly and risky. This study aims developing a combined loading system in which heavy logs are loaded into logging trucks by pulling them by a log-line powered by a portable crane within the chute system. The slope of the log-line from ground to logging truck varied between 1% and 25%. Within the each work cycle of loading operation, only one log was loaded by pulling with portable crane. The average loading time was found as 161.8 seconds per cycle, in which 67% of the time was spent on pulling the log into the logging truck. The results indicated that the average pulling speed with crane power was 840.4 m/hr and productivity was calculated as 4.94 m3/hr. The result on system speed and productivity indicated close relations with results from previous studies. The hydraulic grapple loader or cranes are widely used and common loading machines, but they cannot be efficiently used in forestry operations, especially ones having a low timber productivity rate or having low economic value timber. In these conditions, loading methods that are cost efficient and do not require higher production rate should be employed. Therefore, a combined loading system introduced in this study can be a feasible solution for loading operations in those cases. Furthermore, it is believed that this loading system integrated with a portable crane can be cost efficient and time saving solution, as well as ergonomic and safe method in the field.

Keywords: Logging, loading, portable winch, chute system

Received (Geliş tarihi): 14.07.2015 - Revised (Düzeltme tarihi): 08.08.2015 -   Accepted (Kabul tarihi): 08.08.2015

To cite this article: Acar, H.H., 2016. Tomrukların kamyona yüklenmesi çalışmalarında  taşınabilir el vinci ve polietilen oluk kombinasyonu sistemi. Journal of the Faculty of Forestry Istanbul University 66(1): 329-339. DOI: 10.17099/jffiu.60015

Keywords

• -

Tomrukların kamyona yüklenmesi çalışmalarında taşınabilir el vinci ve polietilen oluk kombinasyonu sistemi

Abstract

Ormancılıkta odun üretim çalışmalarında kamyona yükleme çalışmaları önemli bir yer tutmaktadır. Ülkemizde yılda en az 50 milyon adet tomruk üretilmekte olup, bu tomruklar orman içerisinden orman yolu kenarına getirildikten sonra kamyonlara yüklenmektedir. Bu tomrukların orman yollarında ortalama 1 milyon sefer ile depolara taşınmaktadır. Ülkemizde çoğunlukla insan gücüne dayalı geleneksel yükleme yöntemi kullanılmaktayken, sadece bir kısım yükleme makinalarla gerçekleştirilmekte olup, bu yöntem de pahalı ve riskli olabilmektedir. Bu çalışma ile orman yolları kenarına sürütülerek getirilmiş ağır tomrukların taşınabilir el vinci ile oluk içerisinde kamyon kasasına kolaylıkla çekilerek yüklenmesi amacıyla kombine bir yükleme sistemi geliştirilmiştir. Ladin tomruklarının yerden kamyonlara el vinci ve oluk kombinasyonu ile yüklenmesi denemelerinde, oluk güzergahı ortalama eğimi % 1-25 arasında ölçülmüştür. Yükleme sırasındaki her çevrimde birer adet tomruk çekilerek kamyonlara yüklenmiştir. Ortalama yükleme süresi 161,8 saniye olup, bunun % 67’si yükün kamyona çekilme süresi olarak ölçülmüştür. Bu çalışmada elde edilen ortalama hız ve verim değerleri sırasıyla 840,4 m/saat ve 4,94 m3 /saat olarak bulunmuştur. Bu sonuçların literatürdeki oluk içerisinde el vinci ile kontrollü kablo çekim denemelerinde elde edilen hız ve verim sonuçlarına yakın olduğu bulunmuştur. Yükleme çalışmalarında hidrolik yükleyiciler ve kreynler en yaygın makineler olmakla birlikte, bu makineler üretim miktarının düşük olduğu sahalarda ve ekonomik değeri düşük ürünlerin üretildiği çalışmalarda verimli olmamaktadırlar. Bu gibi durumlarda maliyeti düşük ve yüksek üretim miktarı gerektirmeyen yükle yöntemleri kullanılmalıdır. Sonuç olarak, bu çalışma kapsamında geliştirilen kombine yükleme sistemi bu gibi durumlara yükleme çalışmalarında kullanılabilecek en uygun yöntemdir. Ayrıca, taşınabilir el vinci ile entegre edilen bu yükleme sistemi, düşük maliyetli olması ve zaman tasarrufu sağlamasının yanında arazi koşullarında ergonomik ve iş güvenliği sağlamaktadır.

Keywords

• Tomruk üretimi, yükleme, el vinci, oluk sistemi

References

1. Acar, H.H., 1998. Transport Tekniği ve Tesisleri, KTÜ Orman Fakültesi Yayın No: 56, 235 sayfa, Trabzon.
2. Acar, H.H., 2004. Ormancılık İş Bilgisi, KTÜ Orman Fakültesi Ders Notları Yayın No: 55, 198 sayfa, Trabzon.
3. Acar, H.H., Üçüncü, K., 2015. Dağlık Arazide Tomrukların Oluk Sistemi ve Tomruk Başlığı Kullanılarak Yukarı Doğru Çekilmesine Yönelik Bir Portatif Vinç Sisteminin Uygulanması, KTÜ BAP Proje Raporu, No:10360, 86s., 2015.
4. Acar, H.H., Şentürk, N., 1996. Dağlık orman alanlarındaki üretim çalışmalarında mekanizasyon. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 46 (B1-4): 77-94.
5. Acar, H.H., Ünver, S., Kaplan, E. 2008. Dağlık arazide tomrukların plastik oluklar içerisinde kontrollü olarak taşınması (TOKK Yöntemi). Orman Mühendisleri Odası Dergisi (4-5-6): 31-33.
6. DPT, 2001. Yıllık Katalog, Ankara Erdaş,O., Acar, H.H., Eker, M.,2014. Orman Ürünleri Transport Teknikleri, KTÜ Orman Fakültesi Yayın No:233/39,504s., 2014, Trabzon.
7. Kaplan, E., 2007. Dünya Orman Varlığı ve Odun Tüketimi, Ahşap Dergisi, 34. Orman Genel Müdürlüğü (OGM). 2006. Döner Sermaye Bütçesi. 127sayfa, Ankara.
8. Yenilmez, N., Erdaş, O., Acar, H.H., Akay, A.E.,2014. Dağlık Arazide Kalın Çaplı Odun Hammaddesinin Bölmeden Çıkarılmasında Oluk Sistemi Uygulanmasının Ekonomik ve Ekolojik Açıdan Değerlendirilmesi, TÜBİTAK 113R001 nolu Hızlı Destek Projesi, 93 sayfa, Ankar