Research Article

Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları

Volume: 3 Number: 2 December 29, 2023

Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları

Abstract

Çalışmanın temel amacı, Çin’in Balkanlar’daki ekonomik ve siyasi varlığının nedenlerini ve olası sonuçlarını Avrupa Birliği perspektifinden incelemektir. Bunu yaparken yapısal güç yaklaşımından faydalanılmaktadır. Çalışma, 2000’li yılların başından 2019’a kadar Çin-Balkan ilişkilerini kapsamaktadır. Çalışma kapsamında öncelikle yapısal güç kavramı teorik olarak incelenmektedir. Çalışmanın devamında, söz konusu dönemde Çin’in bölgede kullandığı politika araçları ve yürüttüğü yatırım projeleri irdelenmektedir. Bunların sonucunda ortaya çıkan asimetrik ilişki modeli ve bağımlılık ilişkisinin analizi yapılmaktadır. Ayrıca Avrupa Birliği’nin Çin’i dengeleme çabalarına da değinilmektedir. Bu bağlamda, 2008 ekonomik krizinden sonra, Avrupa Birliği’nin Balkanlara sağladığı mali destekte azalma olduğu gözlemlenmiştir. Avrupa Birliği’nin mali destekteki azalışına karşılık, Çin bu dönemde 17+1 Platformu ve Kuşak Yol Girişimi gibi iş birliği mekanizmaları oluşturarak Balkanlardaki politik ve ekonomik varlığını kurumsal hale getirmeye başlamıştır. 2008 sonrası süreçte Çin, bölge ülkelerine 17 milyar doları aşan yatırım taahhüdünde bulunmuştur. Çin sermayesi öncelikle altyapı, ulaştırma, enerji ve imalat sektörlerine yatırım yapmaya başlamıştır. Bu sektörlere yönelik sermaye akışı sonucunda Çin, bölge ekonomisinde önemli bir yapısal güce sahip olmuştur. Ancak Çin ile imzalanan anlaşmalardaki belirsiz borçlanma koşulları ve Çin firmaları lehine hükümler tartışmalara yol açmıştır. Bazı Balkan ülkelerinin Çin’e karşı artan borç yükü, egemenlik kaybı endişelerine neden olmuştur. Bu noktada, AB’nin Çin’i sistematik bir rakip olarak değerlendirmeye başlaması ve yatırımlarını incelemesi dikkate değer bir gelişme kapsamında nitelendirilmiştir. Avrupa Birliği için asıl zorlu süreç, Balkanlardaki varlığını yeniden tesis etme çabasında yaşanmıştır. Sonuç olarak, Çin’in Balkanlardaki yapısal gücü ve etkisinin zaman içinde arttığını söyleyebilmek mümkündür. Bununla birlikte, Çin’in finansman modelinin sahip olacağı muhtemel riskler de göz ardı edilmemelidir. Aynı zamanda Avrupa Birliği, Balkanlardaki konumunu güçlendirmek amacıyla zamanın ruhuna uygun politikalar geliştirmelidir. Avrupa Birliği’nin bölgedeki rolünü yeniden perçinlemesi önem taşımaktadır.

Keywords

Çin, Avrupa Birliği, Yapısal Güç, 17+1 Platformu, Kuşak ve Yol İnisiyatifi

References

  1. Baltensperger, M., & Dadush, U. (2019). The Belt and road turns five. https://www.bruegel.org/wp-content/uploads/2019/01/PC-01_2019_.pdf
  2. Bankwatch Network. (2019). Tuzla 7 lignite power plant, Bosnia and Herzegovia. https://bankwatch.org/project/tuzla-7-lignite-power-plant-bosnia-andherzegovina-2
  3. Barkin, N., & Vasovic, A. (2018). Chinese ‘Highway to Nowhere’ Haunts Montenegro. https://uk.reuters.com/article/uk-china-silkroad-Europe-montenegro-insi/chinese-highway-to-nowhere-haunts-montenegro-idUKKBN1K60R5
  4. Barnett, M., & Duvall, R. (2005). Power in international politics. International Organization, 59(1), 39–75.
  5. Bastian, J. (2017). The Potential For Growth Through Chinese Infrastucture Investments in Central and South-Europe Along The “Balkan Silk Road”. https://www.ebrd.com/documents/policy/the-balkan-silk-road.pdf
  6. Booth, K. (1991). Security and emancipation. Review of International Studies, 17(4), 313–326.
  7. Brady, A. M., & Higashi, H. (2019). Are we real friends? Albania-China relations in the Xi era. https://sinopsis.cz/en/are-we-real-friends-albania-chinarelations-in-the-xi-era
  8. Brattberg, E., & Corre, P. L. (2020). The EU and China in 2020: More competition ahead. https://carnegieendowment.org/2020/02/19/eu-and-chinain-2020-more-competition-ahead-pub-81096.
  9. Budeanu, A. I. (2018). 16+1 in China-EU Relations a Vehicle For a Sustainable Connectivity Platform. (China-CEE Institute Working Paper Raporu 2560-1628). https://china-cee.eu/working_papers/161-in-china-eu-relations-a-vehicle-for-a-sustainable-connectivity-platform/
  10. China-CEEC Cooperation. (2015). China’s twelve measures for promoting friendly cooperation with Central and Eastern European countries. http://www.chinaceec.org/eng/ldrhw_1/2012hs/hdxw/201610/t20161020_6828798.html
APA
Bayrak, M., & Kırbaşoğlu, F. (2023). Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları. Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Dergisi, 3(2), 91-100. https://doi.org/10.5152/JIRS.2023.23021
AMA
1.Bayrak M, Kırbaşoğlu F. Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları. Journal of International Relations Studies. 2023;3(2):91-100. doi:10.5152/JIRS.2023.23021
Chicago
Bayrak, Muharrem, and Fevzi Kırbaşoğlu. 2023. “Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler Ve Bölgesel Denge Arayışları”. Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Dergisi 3 (2): 91-100. https://doi.org/10.5152/JIRS.2023.23021.
EndNote
Bayrak M, Kırbaşoğlu F (December 1, 2023) Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları. Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Dergisi 3 2 91–100.
IEEE
[1]M. Bayrak and F. Kırbaşoğlu, “Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları”, Journal of International Relations Studies, vol. 3, no. 2, pp. 91–100, Dec. 2023, doi: 10.5152/JIRS.2023.23021.
ISNAD
Bayrak, Muharrem - Kırbaşoğlu, Fevzi. “Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler Ve Bölgesel Denge Arayışları”. Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Dergisi 3/2 (December 1, 2023): 91-100. https://doi.org/10.5152/JIRS.2023.23021.
JAMA
1.Bayrak M, Kırbaşoğlu F. Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları. Journal of International Relations Studies. 2023;3:91–100.
MLA
Bayrak, Muharrem, and Fevzi Kırbaşoğlu. “Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler Ve Bölgesel Denge Arayışları”. Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Dergisi, vol. 3, no. 2, Dec. 2023, pp. 91-100, doi:10.5152/JIRS.2023.23021.
Vancouver
1.Muharrem Bayrak, Fevzi Kırbaşoğlu. Çin’in Balkanlardaki Yükselen Yapısal Gücü: Politikalar, Etkiler ve Bölgesel Denge Arayışları. Journal of International Relations Studies. 2023 Dec. 1;3(2):91-100. doi:10.5152/JIRS.2023.23021