EN
TR
Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme
Abstract
Bu çalışma, yüz görüntülerinden Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) tespiti amacıyla dört farklı Transformer tabanlı derin öğrenme mimarisinin (Vision Transformer (ViT), Swin Transformer (Swin-T), Data-efficient Image Transformer (DeiT) ve Convolutional Transformer (CoaT)) karşılaştırmalı analizini sunmaktadır. Son yıllarda, OSB tespitine yönelik araştırmalarda geleneksel evrişimsel sinir ağları tabanlı yaklaşımların yerini giderek Transformer mimarileri almaya başlamıştır. Bu kapsamda gerçekleştirilen deneyler, Swin-T modelinin %87,76 doğruluk ve 0,96 AUC ile en yüksek sınıflandırma performansına ulaştığını göstermektedir. CoaT modeli %86,01 doğruluk ve 0,94 AUC ile ikinci sırada yer alırken, DeiT (%84,27 doğruluk) ve ViT (%82,52 doğruluk) nispeten daha düşük başarı sergilemiştir. Karışıklık matrisi ve ROC eğrileri analizleri, Swin-T modelinin yanlış pozitif ve yanlış negatif oranlarını önemli ölçüde azalttığını ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, özellikle Swin-T ve CoaT modellerinin görsel veri işleme konusundaki etkinliğini vurgulamakta ve bu mimarilerin daha büyük veri kümeleri ile desteklendiğinde erken OSB tanısı sürecine klinik ve araştırma alanlarında değerli katkılar sağlayabileceğini öne sürmektedir.
Keywords
Ethical Statement
Bu çalışmada, kamuya açık veri setleri kullanılmış olup, herhangi bir etik kurul izni gerekmemektedir. Kullanılan veri setleri, https://www.kaggle.com/cihan063/autism-image-data adresinden temin edilmiştir.
References
- Ahmed, Z. A., Aldhyani, T. H., Jadhav, M. E., Alzahrani, M. Y., Alzahrani, M. E., Althobaiti, M. M., . . . Al-madani, A. M. (2022, April). Facial Features Detection System To Identify Children With Autism Spectrum Disorder: Deep Learning Models. (D. Koundal, Dü.) Computational and Mathematical Methods in Medicine, 2022, 1–9. doi:10.1155/2022/3941049
- Alam, M. S., Rashid, M. M., Roy, R., Faizabadi, A. R., Gupta, K. D., & Ahsan, M. M. (2022, November). Empirical Study of Autism Spectrum Disorder Diagnosis Using Facial Images by Improved Transfer Learning Approach. Bioengineering, 9, 710. doi:10.3390/bioengineering9110710
- Alkahtani, H., Aldhyani, T. H., & Alzahrani, M. Y. (2023, April). Deep Learning Algorithms to Identify Autism Spectrum Disorder in Children-Based Facial Landmarks. Applied Sciences, 13, 4855. doi:10.3390/app13084855
- Angkustsiri, K., Krakowiak, P., Moghaddam, B., Wardinsky, T., Gardner, J., Kalamkarian, N., . . . Hansen, R. L. (2011, May). Minor physical anomalies in children with autism spectrum disorders. Autism, 15, 746–760. doi:10.1177/1362361310397620
- Awaji, B., Senan, E. M., Olayah, F., Alshari, E. A., Alsulami, M., Abosaq, H. A., . . . Janrao, P. (2023, September). Hybrid Techniques of Facial Feature Image Analysis for Early Detection of Autism Spectrum Disorder Based on Combined CNN Features. Diagnostics, 13, 2948. doi:10.3390/diagnostics13182948
- Baio, J., Wiggins, L., Christensen, D. L., Maenner, M. J., Daniels, J., Warren, Z., . . . Dowling, N. F. (2018, April). Prevalence of Autism Spectrum Disorder Among Children Aged 8 Years — Autism and Developmental Disabilities Monitoring Network, 11 Sites, United States, 2014. MMWR. Surveillance Summaries, 67, 1–23. doi:10.15585/mmwr.ss6706a1
- Bazi, Y., Bashmal, L., Rahhal, M. M., Dayil, R. A., & Ajlan, N. A. (2021, February). Vision Transformers for Remote Sensing Image Classification. Remote Sensing, 13, 516. doi:10.3390/rs13030516
- Beary, M., Hadsell, A., Messersmith, R., & Hosseini, M.-P. (2020). Diagnosis of Autism in Children using Facial Analysis and Deep Learning. Diagnosis of Autism in Children using Facial Analysis and Deep Learning. arXiv. doi:10.48550/ARXIV.2008.02890
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Computer Software
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
August 31, 2025
Publication Date
September 1, 2025
Submission Date
February 17, 2025
Acceptance Date
March 30, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 15 Number: 3
APA
Cengiz, F., & Keskin, F. (2025). Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme. Journal of the Institute of Science and Technology, 15(3), 755-764. https://doi.org/10.21597/jist.1640353
AMA
1.Cengiz F, Keskin F. Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme. J. Inst. Sci. and Tech. 2025;15(3):755-764. doi:10.21597/jist.1640353
Chicago
Cengiz, Faruk, and Fesih Keskin. 2025. “Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme”. Journal of the Institute of Science and Technology 15 (3): 755-64. https://doi.org/10.21597/jist.1640353.
EndNote
Cengiz F, Keskin F (September 1, 2025) Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme. Journal of the Institute of Science and Technology 15 3 755–764.
IEEE
[1]F. Cengiz and F. Keskin, “Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme”, J. Inst. Sci. and Tech., vol. 15, no. 3, pp. 755–764, Sept. 2025, doi: 10.21597/jist.1640353.
ISNAD
Cengiz, Faruk - Keskin, Fesih. “Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme”. Journal of the Institute of Science and Technology 15/3 (September 1, 2025): 755-764. https://doi.org/10.21597/jist.1640353.
JAMA
1.Cengiz F, Keskin F. Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme. J. Inst. Sci. and Tech. 2025;15:755–764.
MLA
Cengiz, Faruk, and Fesih Keskin. “Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme”. Journal of the Institute of Science and Technology, vol. 15, no. 3, Sept. 2025, pp. 755-64, doi:10.21597/jist.1640353.
Vancouver
1.Faruk Cengiz, Fesih Keskin. Yüz Görüntülerinden Otizm Tespiti İçin Transformer Tabanlı Derin Öğrenme. J. Inst. Sci. and Tech. 2025 Sep. 1;15(3):755-64. doi:10.21597/jist.1640353