Research Article

Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi

Volume: 10 Number: 2 December 19, 2025
EN TR

Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi

Abstract

Günümüzde tüketim tercihlerinin ardında yatan psikolojik ve sosyokültürel dinamikler, lüks markalara yönelik algının çok boyutlu bir yapıya büründüğünü göstermektedir. Lüks marka algısı; finansal, fonksiyonel, sosyal ve genel lüks unsurlarını kapsayarak, tüketicilerin marka anlamlandırmalarını derinleştirmektedir. Öte yandan, küresel markaların etkisi karşısında yerli ürünlere yönelik tutum, milli kimlik, kalite algısı ve ekonomik kaygılarla şekillenmektedir. Bu bağlamda, mükemmeliyetçilik, marka ve moda odaklılık, düşünmeden alışveriş, kararsızlık ve alışverişten kaçınma gibi satın alma tarzları ön plana çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, tüketicilerin kombi/klima satın alımlarında yerli ürüne yönelik tutumları, lüks marka algıları ve satın alma tarzları arasındaki ilişkileri incelemektir. Araştırmada ilişkisel karşılaştırmalı tarama deseni kullanılmış, İstanbul’da yaşayan 434 katılımcıdan anket yoluyla veri toplanmıştır. SPSS ile tanımlayıcı istatistikler, güvenilirlik analizleri, t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda, yerli ürün tercihine göre lüks marka algısı ve satın alma tarzlarının farklılaştığı; ayrıca lüks marka algısı ile satın alma tarzları arasında anlamlı ilişkiler bulunduğu belirlenmiştir. Bulgular, yerli ürün tercihlerinin lüks marka algısı ve satın alma tarzlarının şekillenmesinde etkili olduğunu göstermektedir.

Keywords

References

  1. Abalkhail, T. S. (2023). The Impact of Country of Origin on Consumer Purchase Decision of Luxury Vs. Fast Fashion: Case of Saudi Female Consumers. Humanities and Social Sciences Communications, 10(1), s. 1-9.
  2. Akar, A. (2014). Marka ve itibar yönetimi. İstanbul: Alfa Yayıncılık.
  3. Aktan, C. C. (2015). Globalleşme ve Tüketici Davranışları. İzmir: Ege Üniversitesi Yayınları.
  4. Aytop, Y., Çetinkaya, S., & Değirmenci, B. I. (2023). Yerli ürün Satın Alma Niyetinin Tüketici Etnosentrizmine Etkisinin Belirlenmesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 10(2), 131-146.
  5. Bilgin, Y., & Pabuçcu, T. (2023). Yerli Üretim Algısının Algılanan Marka Değerine ve Satın Alma Niyetine Etkisi: Türk Menşeili Beyaz Eşya Markaları Üzerine Bir Araştırma. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26(49), 133-151.
  6. Coşkun, R., Altunışık, R., & Yıldırım, E. (2019). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri (SPSS Uygulamalı). Sakarya: Sakarya Yayıncılık.
  7. Çolak, S., & Yıldız, R. (2019). Yerli ve yabancı markalar üzerindeki tüketici algılarının etnosentrizmle ilişkisi. International Journal of Consumer Research, 18, s. 95-104.
  8. Demir, E., Saatçioğlu, Ö., & İmrol, F. (2016). Uluslararası Dergilerde Yayımlanan Eğitim Araştırmalarının Normallik Varsayımları Açısından İncelenmesi. Curr Res Educ, 2(3), s. 130-148.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Consumer Behaviour

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 3, 2025

Publication Date

December 19, 2025

Submission Date

June 30, 2025

Acceptance Date

November 30, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 10 Number: 2

APA
Torlak, R., & Sayın, M. E. (2025). Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, 10(2), 234-249. https://izlik.org/JA72BJ22JB
AMA
1.Torlak R, Sayın ME. Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi. JOEEP. 2025;10(2):234-249. https://izlik.org/JA72BJ22JB
Chicago
Torlak, Recep, and Muhammed Enes Sayın. 2025. “Yerli Ürün Ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi”. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy 10 (2): 234-49. https://izlik.org/JA72BJ22JB.
EndNote
Torlak R, Sayın ME (December 1, 2025) Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy 10 2 234–249.
IEEE
[1]R. Torlak and M. E. Sayın, “Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi”, JOEEP, vol. 10, no. 2, pp. 234–249, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA72BJ22JB
ISNAD
Torlak, Recep - Sayın, Muhammed Enes. “Yerli Ürün Ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi”. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy 10/2 (December 1, 2025): 234-249. https://izlik.org/JA72BJ22JB.
JAMA
1.Torlak R, Sayın ME. Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi. JOEEP. 2025;10:234–249.
MLA
Torlak, Recep, and Muhammed Enes Sayın. “Yerli Ürün Ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi”. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, vol. 10, no. 2, Dec. 2025, pp. 234-49, https://izlik.org/JA72BJ22JB.
Vancouver
1.Recep Torlak, Muhammed Enes Sayın. Yerli Ürün ve Lüks Marka Algısının Satın Alma Karar Süreçlerine Etkisi. JOEEP [Internet]. 2025 Dec. 1;10(2):234-49. Available from: https://izlik.org/JA72BJ22JB

JOEEP is published as two issues per year June and December and all publication policies and processes are conducted according to the international standards. JOEEP accepts and publishes the research articles in the fields of economics, political economy, fiscal economics, applied economics, business economics, labour economics and econometrics. JOEEP, without depending on any institution or organization, is a non-profit journal that has an International Editorial Board specialist on their fields. All “Publication Process” and “Writing Guidelines” are explained in the related title and it is expected from authors to Show a complete match to the rules. JOEEP is an open Access journal.