EN
TR
Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi
Abstract
Kişisel koruyucu donanım (KKD) yönetimi, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında işverenlere yüklenen temel yasal yükümlülüklerden birini oluşturmaktadır. Ancak uygulamada KKD süreçleri çoğunlukla kağıt formlar veya hata payı yüksek elektronik tablolar aracılığıyla yürütülmekte; bu durum kayıp belgeler, gözden kaçan son kullanım tarihleri, beden uyumsuzlukları ve denetim güçlükleri gibi sorunlara yol açmaktadır. Bu çalışmada, bir devlet üniversitesi pilot kurumunda uygulanan web tabanlı İSG Yönetim Bilgi Sistemi'nin KKD modülü; talep-onay iş akışı, rol tabanlı hiyerarşik onay ve envanter/son kullanım yönetimi ekseninde ele alınmaktadır. Tasarım Bilimi Araştırması (Design Science Research) yöntemiyle geliştirilen sistem; talep yönetimi, birim amiri ve İSG uzmanından oluşan iki kademeli rol tabanlı hiyerarşik onay mekanizması, gerçek zamanlı stok doğrulama, beden ölçüsü eşleştirme, son kullanım tarihi izleme ve zaman damgalı işlem kayıtları işlevlerini bir arada sunmaktadır. Geleneksel kağıt tabanlı yöntemlerle karşılaştırıldığında dijital sistem; süreç sürelerini önemli ölçüde kısaltmakta, belge kaybı riskini belirgin biçimde azaltmakta ve kayıt tutma yükümlülüklerine uyumu desteklemektedir. Arşiv incelemesinde (n=200) saptanan %28 onay/kayıt eksikliği ve %11 son kullanım tarihi kaydı eksikliği oranları, pilot dönemde gerçekleştirilen 847 işlemde sıfıra gerilemiştir; bu düşüşler iki oran z-testiyle istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p < 0,001; %95 güven aralıkları sırasıyla [22,2–34,6] ve [7,3–16,1] yüzde puanı). Bulgular, benzer hiyerarşik yapıya sahip kamu kurumlarında bu tür sistemlerin KKD süreç yönetimini iyileştirme potansiyeli taşıdığını göstermektedir.
Keywords
Supporting Institution
Bu çalışma herhangi bir kurum veya kuruluş tarafından desteklenmemiştir.
Ethical Statement
Bu çalışma, Tasarım Bilimi Araştırması (DSR) yöntemiyle yürütülen bir sistem geliştirme ve değerlendirme çalışmasıdır. Çalışmada gerçekleştirilen yapılandırılmış görüşmeler, kurumsal süreç iyileştirmesine yönelik mesleki değerlendirme amaçlı olup gönüllü uzman görüşlerinden oluşmaktadır. Bu çalışma için etik kurul onayı alınmasına gerek yoktur.
References
- Akboğa Kale, Ö., & Eskişar, T. (2021). Kişisel koruyucu donanım kullanımının önemi ve gelişim planlaması için bir alan çalışması. Çalışma ve Toplum, 4(71), 2739–2752.
- Akca, Ş. (2026). İş sağlığı ve güvenliği uygulamalarında yönetim bilgi sistemi (Tez No. 1008360) [Yüksek lisans tezi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
- Akca, Ş., Urfalıoğlu, M., & Budak, Y. (2026a). Digital transformation in personal protective equipment management: Design and implementation of a web-based digital custody and audit trail system. Sakarya University Journal of Computer and Information Sciences. (Baskıda).
- Akca, Ş., & Budak, Y. (2026b). İş sağlığı ve güvenliği yönetim bilgi sistemlerinde eğitim modülü: Web tabanlı öğrenme yönetim sistemi uygulaması. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 12(2), 115–147. https://doi.org/10.51948/auad.1957776
- Avrupa Parlamentosu ve Konseyi. (2016). Kişisel koruyucu donanıma ilişkin (AB) 2016/425 sayılı Tüzük. Avrupa Birliği Resmî Gazetesi.
- Avrupa Toplulukları Konseyi. (1989). İşçilerin işyerinde sağlık ve güvenliğinin iyileştirilmesini teşvik eden önlemlerin alınmasına ilişkin 89/391/EEC sayılı Çerçeve Direktifi. Avrupa Toplulukları Resmî Gazetesi.
- Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa Cagno, E., Accordini, D., Neri, A., Negri, E., & Macchi, M. (2024). Digital solutions for workplace safety: An empirical study on their adoption in Italian metalworking SMEs. Safety Science, 177, 106598. https://doi.org/10.1016/j.ssci.2024.106598
- Davis, F. D. (1989). Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology. MIS Quarterly, 13(3), 319–340. https://doi.org/10.2307/249008
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Occupational Health and Safety
Journal Section
Research Article
Publication Date
August 21, 2026
Submission Date
May 23, 2026
Acceptance Date
August 10, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 1 Number: 1
APA
Akca, Ş., & Budak, Y. (2026). Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi. İş Güvenliği Bilim Dergisi, 1(1), 35-47. https://izlik.org/JA44NY68GX
AMA
1.Akca Ş, Budak Y. Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi. JOSSC. 2026;1(1):35-47. https://izlik.org/JA44NY68GX
Chicago
Akca, Şahabettin, and Yakup Budak. 2026. “Kişisel Koruyucu Donanım Talep Ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi”. İş Güvenliği Bilim Dergisi 1 (1): 35-47. https://izlik.org/JA44NY68GX.
EndNote
Akca Ş, Budak Y (August 1, 2026) Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi. İş Güvenliği Bilim Dergisi 1 1 35–47.
IEEE
[1]Ş. Akca and Y. Budak, “Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi”, JOSSC, vol. 1, no. 1, pp. 35–47, Aug. 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA44NY68GX
ISNAD
Akca, Şahabettin - Budak, Yakup. “Kişisel Koruyucu Donanım Talep Ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi”. İş Güvenliği Bilim Dergisi 1/1 (August 1, 2026): 35-47. https://izlik.org/JA44NY68GX.
JAMA
1.Akca Ş, Budak Y. Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi. JOSSC. 2026;1:35–47.
MLA
Akca, Şahabettin, and Yakup Budak. “Kişisel Koruyucu Donanım Talep Ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi”. İş Güvenliği Bilim Dergisi, vol. 1, no. 1, Aug. 2026, pp. 35-47, https://izlik.org/JA44NY68GX.
Vancouver
1.Şahabettin Akca, Yakup Budak. Kişisel Koruyucu Donanım Talep ve Onay Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Kamu Kurumlarında Rol Tabanlı Hiyerarşik Bir Yönetim Bilgi Sistemi. JOSSC [Internet]. 2026 Aug. 1;1(1):35-47. Available from: https://izlik.org/JA44NY68GX