12-14 Yaş Grubundaki Bireylerin Fiziksel Aktivite Tutumları ile Oyun Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Bu çalışma 12-14 yaş grubundaki bireylerin fiziksel aktivite ve dijital oyun bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmaya Gaziantep ilinin Şahinbey ilçesinde ikamet eden 254 (133 erkek, 121 kadın) kişi gönüllü olarak katılım sağlamıştır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formunun yanında ‘Çocuk ve Gençlerde Fiziksel Aktivite Tutum Ölçeği’ ve ‘Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği’ kullanılmıştır. Verilerin analizi için SPSS 22.0 paket programından yararlanılmıştır. Veriler normal dağılım göstermiş ve bu nedenle parametrik testler uygulanmıştır. Dijital oyun bağımlılığı ölçeğinden elde edilen sonuçlar doğrultusunda erkeklerin dijital oyun bağımlılığı seviyelerinin kadınlara göre daha yüksek olduğu, yaş değişkeni, anne-baba eğitim düzeyi ve lisanslı sporcu olma değişkeni açısından ise anlamlı fark olmadığı tespit edilmiştir. Çocuk ve gençlerde fiziksel aktivite tutum ölçeğinden elde edilen sonuçlar doğrultusunda ise cinsiyet ve anne-baba eğitim düzeyine yönelik sonuçlarda anlamlı fark tespit edilmezken lisanslı spor yapan bireyler lehine anlamlı sonuçlar tespit edilmiştir. Ayrıca 13 yaş grubunda fiziksel aktiviteye yönelik olumsuz tutum seviyesinin daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Korelasyonel analiz sonuçları doğrultusunda ise dijital oyun bağımlılığı ile fiziksel aktivite olumsuz tutum arasında pozitif yönde düşük seviyede anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Sonuç olarak fiziksel aktiviteye olumsuz tutum sergileyen bireylerin dijital oyun bağımlılığı seviyelerinde artış olduğu söylenebilir.

Keywords

• Bağımlılık
• dijital oyun
• fiziksel aktivite.

Examining the Relationship Between Physical Activity Attitudes and Gaming Addiction Among Individuals Aged 12-14

Abstract

This study was conducted to examine the relationship between physical ac-tivity and digital game addiction among individuals aged 12-14. A correlational sur-vey model, one of the quantitative research methods, was used in the study. A total of 254 individuals (133 males, 121 females) residing in the Şahinbey district of Gaziantep province voluntarily participated in the study. In addition to the personal information form, the ‘Physical Activity Attitude Scale for Children and Youth’ and the ‘Digital Game Addiction Scale’ were used as data collection tools. The SPSS 22.0 software pac-kage was used for data analysis. The data showed a normal distribution, and therefore parametric tests were applied. Based on the results obtained from the digital game ad-diction scale, it was found that males had higher levels of digital game addiction than females, while no significant differences were found in terms of age, parental educa-tion level, and licensed athlete status. Based on the results obtained from the physical activity attitude scale in children and adolescents, no significant differences were fo-und in terms of gender and parental education level, while significant results were fo-und in favor of licensed athletes. Furthermore, it was found that the level of negative attitudes towards physical activity was higher in the 13-year-old age group. Correla-tional analysis results revealed a low-level, positive, and significant relationship between digital game addiction and negative attitudes towards physical activity. Consequently, it can be stated that individuals exhibiting negative attitudes towards physical activity have increased levels of digital game addiction.

Keywords

• Addiction
• physical activity
• video games.

References

1. Akçayır, G. (2013). Dijital oyunların sağlığa etkisi. M.A. Ocak (Ed.), Eğitsel dijital oyunlar: Kuram, tasarım ve uygulama içinde (1. baskı, s. 263–273). Pegem Akademi.
2. Arslan, C. (2022). Lisanslı sporcular ile sedanter bireylerin dijital oyun bağımlılığı açısından karşılaştırılması (Ağrı ili örneği) [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi.
3. Aslan, H., Başcıllar, M., & Karataş, K. (2022). Ergenlerde dijital oyun bağımlılığı ile sosyal beceriler arasındaki ilişki. Bağımlılık Dergisi, 23(3), 266-274. https://doi:10.51982/bagimli.1033761
4. Aydın, S. (2025). Okul öncesi dönem çocukların dijital oyun bağımlılık eğilimi ve psikomotor gelişimlerinin araştırılması. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 27(1), 108-128. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.1675961
5. Biddle, S. J., Fox, K. R., & Boutcher, S. H. (2019). Pysical activity and pyschological well-being. Routledge.
6. Bozkuş, T., Türkmen, M., Kul, M., Özkan, A., Öz, Ü., & Cengiz, C. (2013). Beden eğitimi ve spor yüksekokulunda öğrenim gören öğrencilerin fiziksel aktivite düzeyleri ile sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi ve ilişkilendirilmesi. International Journal of Science Culture and Sport, 1(3), 49-65.
7. Deniz, G., Aydın, S., & Odabaş, D. (2022). Ankara il merkezindeki ortaokul ve lise öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı ve anne baba tutumlarının incelenmesi. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 4(1), 43-55. https://doi.org/10.54061/jphn.1045517
8. Esen, S., Başer, S., & Uslu, T., (2023). Üniversite öğrencilerinin dijital oyun bağımlılıkları ile fiziksel aktivite düzeyleri ve MET değerleri arasındaki ilişkinin betimlenmesi. ROL Spor Bilimleri Dergisi, Özel Sayı, (1), 301-326. https://10.5281/zenodo.10027841

9. Eskiler, E., Küçükibiş, F., & Gülle, M. (2016). Orta dönem çocuk ergenlerde fiziksel aktiviteye yönelik tutumların sosyal pazarlama bağlamında değerlendirilmesi. ERPA International Congress on Education, Sarajevo/Bosnia and Herzegovina, 2-4 June.
10. Gülbetekin, E., Güven, E., & Tuncel, O. (2021). Adolesanların dijital oyun bağımlılığı ile fiziksel aktivite tutum ve davranışlarını etkileyen faktörler. Bağımlılık dergisi, 22(2):148-160. https://doi:10.51982/bagimli.866578
11. Güvendi, B., Tekkurşun, Demir, G., & Keskin, B. (2019). Ortaokul öğrencilerinde dijital oyun bağımlılığı ve saldırganlık. OPUS International Journal of Society Researches, 11(18), 1194-1217. https://doi.org/10.26466/opus.547092
12. Hazar, Z. & Hazar, M. (2017). Çocuklar için dijital oyun bağımlılığı ölçeği. Journal of Human Sciences, 14(1), 203-216.
13. Hazar, K., Özpolat, Z. & Hazar, Z. (2020). Ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi (Niğde ili örneği). SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(1), 225-234. https://doi.org/10.33689/spormetre.647313
14. Karasar, N. (2011). Bilimsel araştırma yöntemleri. Nobel Yayınları.
15. Kazan, H., & Sarısoy, S. (2021). Anne-çocuk ilişkisi bağlamında okul öncesi dönemde iletişim becerileri üzerine bir araştırma. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(2), 441-472. https://doi.org/10.17932/IAU.IAUSBD.2021.021/iausbd_v13i2006
16. Özer, Ö., Uyhan, O., Devrilmez, E., Orhan, İ., Bilgiç, M., Uğurlu, A., Tabak, E. Y., Yüksel, O., Şentürk, A., Karakullukçu, A., Eler, N., Özcan, K., & Akpınar, S. (2024). The relationship between attitude toward physical activity and weight gain in children and young adolescence. Frontiers in Pediatrics, 12, 2024. https://doi.org/10.3389/fped.2024.1300613
17. Öztürk, H. (2021). Ortaokul öğrencilerinin fiziksel aktiviteye yönelik tutumları. Eurasian Research in Sport Science, 6(1), 56-63. https://10.29228/ERISS.5
18. Simonton, K. L., Mercier, K., Centeio, E., Barcelona, J., Phillips, S., & Garn, A. C. (2021). Development of the Youth Physical Activity Attitude Scale (YPAAS) for elementary and middle school students. Measurement in Physical Education and Exercise Science, 25, 110–126.
19. Uyhan, O., Tabak, E. Y., Devrilmez, M., Devrilmez, E., & Özer, Ö. (2023). Çocuk ve gençlerde fiziksel aktivite tutum ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirliği. Beden Eğitimi ve Spor Araştırmalar, 15(1), 19-34. https://doi.org/10.55929/besad.1170831
20. Tabachnick, B. G., Fidell, L. S., & Ullman, J. B. (2007). Using multivariate statistics Boston, MA: Pearson.
21. Tekkurşun Demir, G., & Cicioğlu, H. İ. (2019). Fiziksel aktiviteye katılım motivasyonu ile dijital oyun oynama motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 17(3), 23-34. https://doi.org/10.33689/spormetre.522609
22. Tunay, V. B. (2018). Yetişkinlerde fiziksel aktivite. Sağlık Bakanlığı Yayını, Ankara.
23. Wan, C. S., & Chiou, W. B. (2013). Ergenler internet oyunlarına neden bağımlılar: Tayvan’da bir mülakat çalışması (F. K. Çev.). Toplum Bilimleri Dergisi, 7(14), 411–418.
24. Yalçın, S. (2024). Fiziksel aktivite ve ergen sağlığı. F. Hazar (Ed.), Fiziksel aktivite ve sağlık-IV içinde (s. 113-128). Efe Akademi Yayınları.
25. Yılmaz, A., Zorlu, Y., & Aslantürk, O. (2023). Beden okuryazarlığı fiziksel aktivite davranışı ve ders dışı sportif etkinlikler arasındaki ilişki. Gazi Journal of Physical Education and Sport Sciences, 28(3), 231-243. https://doi.org/10.53434/gbesbd.1246301