Research Article

ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ

Volume: 21 Number: 4 October 19, 2022
EN TR

ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ

Abstract

Bu makale, Türk dış politikasını ve küresel konumunu yeniden tanımlama arayışını analiz etmek ve anlamak için içsel ve dışsal unsurları da dikkate alarak mevcut argümanlara bir alternatif oluşturmaya odaklanmaktadır. Bu makalenin temel amacı, 2000 sonrası dönemde değişen Türk dış politikası dinamiklerini ve artan kabiliyetlerini dikkate alarak Türkiye’nin küresel sistemin yapısına yönelik yaklaşımını eleştirel realizm bağlamında değerlendirmektir. Bu çerçevede çalışmanın birinci amacı Türkiye’nin uzun yıllardan bu yana bölgesinde yaşanan çatışmaların/krizlerin çözümü, küresel barışın ve adaletin sağlanması için öne sürdüğü “Dünya Beşten Büyüktür” söylemini bir model olarak analiz etmektir. Çalışma bu çerçevede sadece mevcut dış politika dinamiklerini yorumlamayı değil, pozitivist yaklaşıma bir alternatif sunmayı da hedeflemektedir. Çalışma temelde pozitivist yaklaşımın olaylara ve mevcut konjonktüre odaklanarak bir dış politika tahlili yapmanın eleştirisini yapmaktadır. Bu doğrultuda çalışma, Bhaskar ve Patokami’den yola çıkarak çıkarak fail ve yapıyı kullanmakta, Gramsci’nin ise hegemonya yaklaşımını benimsemektedir. Makalenin temel iddiası, eleştirel realizmin dış politika analizinde ana akım teorilere göre daha açıklayıcı ve yorumlayıcı bir tahlil imkânı sunduğudur. Makale bu doğrultuda ontolojik sorgulamanın önemine dikkati çekerken, diğer yandan Türkiye’nin küresel sisteme yönelik eleştirilerini ve çözüm modelini eleştirel gerçeklik bağlamında tartışmaktadır.

Keywords

References

  1. Aslan, M. (2019), Yeniden Yapılandırma: Türkiye’nin Suriye’deki Modeli, SETA Rapor
  2. Aydınlı, E. (2020), “Büyük Strateji” Çıkmazı ve Türkiye için “Büyüme” Önermesi”, (içinde) Strateji Düşüncesi: Kuram, Paradoks,
  3. Uygulama”,Karaosmanoğlu Ali L. ve Aydınlı, E. (ed), İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  4. Baba, G. ve Önsoy, M. (2016), “Between Capability and Foreign Policy: Comparing Turkey’s Small Power and Middle Power Status”, Uluslararası İlişkiler, Volume 13, No.51,
  5. Balcı, A., (2013). Türk Dış Politikası: İlkeler, Aktörler, Uygulamalar, İstanbul: Etkileşim Yayınları.
  6. Bhaskar, R. (1978). A Realist Theory of Science, Brighton:Harvester Books.
  7. Bhaskar, R. ( 2011), Çağdaş Felsefeye Eleştirel Bir Giriş: Gerçekliği Geri Kazanmak, Ankara: NotaBene Yayınları.
  8. Bhaskar, R. (2017), İnsan Bilimlerinin Felsefi Eleştirisi: Natüralizmin Olanaklılığı, Vefa Saygın Öğütle (ed) Ankara: Nika Yayınevi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Science

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 19, 2022

Submission Date

July 25, 2022

Acceptance Date

October 16, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 21 Number: 4

APA
Kaya, F., Özcan, M., & Doğan, S. (2022). ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(4), 2408-2425. https://doi.org/10.21547/jss.1148602
AMA
1.Kaya F, Özcan M, Doğan S. ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ. GAUN-JSS. 2022;21(4):2408-2425. doi:10.21547/jss.1148602
Chicago
Kaya, Furkan, Mesut Özcan, and Soner Doğan. 2022. “ELEŞTİREL REALİZM VE ‘DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ’ BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 21 (4): 2408-25. https://doi.org/10.21547/jss.1148602.
EndNote
Kaya F, Özcan M, Doğan S (October 1, 2022) ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 21 4 2408–2425.
IEEE
[1]F. Kaya, M. Özcan, and S. Doğan, “ELEŞTİREL REALİZM VE ‘DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ’ BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ”, GAUN-JSS, vol. 21, no. 4, pp. 2408–2425, Oct. 2022, doi: 10.21547/jss.1148602.
ISNAD
Kaya, Furkan - Özcan, Mesut - Doğan, Soner. “ELEŞTİREL REALİZM VE ‘DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ’ BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 21/4 (October 1, 2022): 2408-2425. https://doi.org/10.21547/jss.1148602.
JAMA
1.Kaya F, Özcan M, Doğan S. ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ. GAUN-JSS. 2022;21:2408–2425.
MLA
Kaya, Furkan, et al. “ELEŞTİREL REALİZM VE ‘DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ’ BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 21, no. 4, Oct. 2022, pp. 2408-25, doi:10.21547/jss.1148602.
Vancouver
1.Furkan Kaya, Mesut Özcan, Soner Doğan. ELEŞTİREL REALİZM VE “DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR SÖYLEMİ” BAĞLAMINDA TÜRKİYE’NİN KÜRESEL DÜZEN TALEBİ. GAUN-JSS. 2022 Oct. 1;21(4):2408-25. doi:10.21547/jss.1148602

Cited By