Research Article

Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü

Volume: 22 Number: 2 April 28, 2023
EN TR

Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü

Abstract

Çocukluk çağı travmalarının dindarlık yönelimi üzerindeki etkisini ele alan araştırmaların çok sınırlı olduğu ve tüm dindarlık yönelimi boyutlarını ele almadıkları görülmektedir. Oysa dindarlık yönelimlerinin her boyutunu araştırmaya dahil etmek, travmatik deneyimler sonucu ortaya çıkan birbirinden farklı dinsel tutumları anlamak açısından önem arz etmektedir. Ayrıca, ilgili alanyazında, çocukluk çağı travmalarının hayatın anlamı üzerine etkisinde dindarlık yöneliminin aracı rolünü inceleyen araştırmalara rastlanmamıştır. Bu nedenle, bu araştırmada, çocukluk çağı travmaları ile hayatın anlamı arasındaki ilişkide dindarlık yöneliminin (dışadönük, içedönük, arayış, fundamentalist) aracı rolü incelenmiştir. Bu amaçla, online anket yöntemi kullanılarak 421 Müslüman katılımcıya ulaşılmıştır. Uygunluk örnekleme yöntemi ile erişim sağlanan katılımcılara Çocukluk Çağı Travma Ölçeği-Kısa Formu, Hayatın Amacı Ölçeği ve Müslüman Dini Yönelim Ölçeği-Gözden Geçirilmiş uygulanmıştır. Araştırmanın verileri, IBM SPSS 22, PROCESS v3.5 macro uzantısı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, çocukluk çağı travmalarının hayatın anlamı düzeyini olumsuz yönde anlamlı olarak yordadığını göstermiştir. Ayrıca, çocukluk çağı travmalarının, dindarlık yönelimlerinden içedönük dindarlık yönelimini olumsuz yönde anlamlı, arayış dindarlık yönelimini ise olumlu yönde anlamlı olarak yordadığı gözlenmiştir. Çocukluk çağı travmaları ile dışadönük dindarlık yönelimi ve fundamentalist dindarlık yönelimi arasında anlamlı bir ilişki gözlenmemiştir. Paralel çoklu aracılık analizi ise, çocukluk çağı travmalarının hayatın anlamı düzeyini olumsuz yönde etkilediğini, bu etkinin bir kısmının düşük içedönük dindarlık yönelimi ve yüksek arayış dindarlık yönelimi aracılığı ile gerçekleştiğini göstermiştir. Bulgular ışığında, çocukluk çağı travmalarının bireyin dindarlığının her boyutunu etkilemediği, tanrıya içten bağlanma tutumuna zarar verip, dine karşı daha sorgulayıcı bir tutumu artırarak anlamsızlık duygusuna neden olabileceği çıkarımı yapılmıştır.

Keywords

Supporting Institution

Herhangi bir kurumdan destek alınmamıştır

References

  1. Allport, G. W., & Ross, J. M. (1967). Personal religious orientation and prejudice. Journal of Personality and Social Psychology, 5(4), 432-443. https://doi.org/10.1037/h0021212
  2. Altemeyer, B., & Hunsberger, B. E. (1992). Authoritarianism, religious fundamentalism, quest, and prejudice. International Journal for the Psychology of Religion, 2(2), 113 133. https://doi.org/10.12 07/s15327582ijpr0202_5
  3. Ardelt, M., & Koenig, C. S. (2007) The importance of religious orientation and purpose in life for dying well: Evidence from three case studies. Journal of Religion, Spirituality & Aging, 19(4), 61-79, https://doi.org/10.1300/J496v19n04_05
  4. Bahadır, A. (1999). Hayatın anlam kazanmasında psiko-sosyal faktörler ve din (Doktora Tezi). Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bursa.
  5. Batson, C. D. (1976). Religion as prosocial: Agent or double agent? Journal for the Scientific Study of Religion, 15(1), 29–45. https://doi.org/10.2307/1384312
  6. Batson, C. D., & Raynor-Prince, L. (1983). Religious orientation and complexity of thought about existential concerns. Journal for the Scientific Study of Religion, 22(1), 38-50. https://doi.org /10.2307/1385590
  7. Batson, C. D., & Schoenrade, P. A. (1991). Measuring religion as Quest: I. Validity concerns. Journal for the Scientific Study of Religion, 30(4), 416-429. https://doi.org/10.2307/1387277
  8. Baumeister, R. F. (1991). Meanings of life. New York: Guilford.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Religious Studies

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 28, 2023

Submission Date

November 22, 2022

Acceptance Date

April 20, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 22 Number: 2

APA
Kıraç, F. (2023). Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(2), 414-430. https://doi.org/10.21547/jss.1208539
AMA
1.Kıraç F. Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü. GAUN-JSS. 2023;22(2):414-430. doi:10.21547/jss.1208539
Chicago
Kıraç, Ferdi. 2023. “Çocukluk Çağı Travmaları Ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 (2): 414-30. https://doi.org/10.21547/jss.1208539.
EndNote
Kıraç F (April 1, 2023) Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 2 414–430.
IEEE
[1]F. Kıraç, “Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü”, GAUN-JSS, vol. 22, no. 2, pp. 414–430, Apr. 2023, doi: 10.21547/jss.1208539.
ISNAD
Kıraç, Ferdi. “Çocukluk Çağı Travmaları Ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22/2 (April 1, 2023): 414-430. https://doi.org/10.21547/jss.1208539.
JAMA
1.Kıraç F. Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü. GAUN-JSS. 2023;22:414–430.
MLA
Kıraç, Ferdi. “Çocukluk Çağı Travmaları Ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 22, no. 2, Apr. 2023, pp. 414-30, doi:10.21547/jss.1208539.
Vancouver
1.Ferdi Kıraç. Çocukluk Çağı Travmaları ve Hayatın Anlamı İlişkisi: Dindarlık Yöneliminin Aracı Rolü. GAUN-JSS. 2023 Apr. 1;22(2):414-30. doi:10.21547/jss.1208539

Cited By