Çevre Sorunlarına Yönelik Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Öğretmen Adaylarının Farkındalık Düzeylerinin Belirlenmesi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının çevre sorunlarına yönelik farkındalık düzeylerini belirleyebilmek için geçerli ve güvenilir bir farkındalık ölçeği geliştirmek ve fen bilgisi öğretmen adaylarının çevre sorunlarına yönelik farkındalık düzeylerini ortaya çıkarmaktır. Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın farkındalık ölçeği geliştirme aşamasında, 2009-2010 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde, Gazi Eğitim Fakültesi İlköğretim Fen Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalı’nda 4. sınıfa devam eden toplam 203 öğretmen adayı çalışma grubu olarak seçilmiştir. Araştırmanın diğer çalışma grubunu ise yine aynı yıl Gazi Eğitim Fakültesi İlköğretim Fen Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalı’nda 3. sınıfta öğrenim gören toplam 93 öğretmen adayı oluşturmuştur. Çalışmanın sonunda geçerliği ve güvenirliği sağlanan 44 maddelik Çevre Sorunlarına Yönelik Farkındalık Ölçeği geliştirilmiştir. Daha sonra hazırlanan ölçek fen bilgisi öğretmen adaylarına uygulanmıştır. Sonuç olarak öğretmen adaylarının farkındalık düzeylerinin ölçekte bulunan maddelere göre değişiklik gösterdiği ve farkındalıkların istenen düzeyin altında olduğu tespit edilmiştir

Keywords

• Çevre sorunları, farkındalık, öğretmen adayları

Development of an Awareness Scale and Determination of Teacher Candidates’ Awareness Levels Regarding Environmental Problems

Abstract

The purpose of this study is to develop a valid and reliable awareness scale to determine teacher candidates’ awareness levels towards environmental problems and to reveal awareness levels of science teacher candidates towards environmental problems. The survey method was used in this study. For the awareness scale development phase of the study, teacher candidates who were in the 4th class in the Science Education Department of Gazi Education Faculty in the 2009-2010 spring semester were selected as a working group. The other working group for the study was conducted with a total of 93 teacher candidates who were in the 3rd class in the Science Education Department of Gazi Education Faculty in the same year. Data were analyzed with the SPSS 15 package program. A 44-item Environmental Problems Awareness Scale with proven validity and reliability was developed as a result of the study. Then the prepared scale was applied to the science teacher candidates. As a result, awareness levels of teacher candidates showed differences according to scale items and awareness was found to be below the desired level

Keywords

• Environmental problems, awareness, teacher candidates

References

1. Ahuja, L. R. (2010). A study of environmental awareness among B.Ed. teacher trainees of govt. aided and self-financed colleges. International Research Journal, 2(11-12), 28-30.
2. Aktuğ, P. (2001). Kimya eğitiminde çevre, çevre koruma ve çevre kimyası sorunlar ve öneriler. Bilim Uzmanlığı Tezi. Hacettepe Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
3. Aminrad, Z., Zakaria, S. Z. & Hadi, A. S. (2011). Influence of age and level of education on environmental awareness and attitude: case study on Iranian students in Malaysian univer- sities. Medwell Journals, 6(1), 15-19.
4. Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı. (11. basım). Ankara: Pe- gem A Yayıncılık.
5. Cohen, L., Manion, L. & Morrison, K. (2007). Research Methods in Education. (6th edition). London: Routledge Falmer.
6. Daştan, T. (2007). Türkiye’deki çevre sorunlarına karşı biyoloji öğretmenlerinin bakış açıla- rının değerlendirilmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
7. Demirbaş, M. & Pektaş, H. M. (2009). İlköğretim öğrencilerinin çevre sorunu ile ilişkili temel kavramları gerçekleştirme düzeyleri. Necatibey Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 195-211.
8. Doğan, M. (1997). Türkiye Ulusal Çevre Stratejisi Ve Eylem Planı Eğitim Ve Katılım Grubu Raporu. Ankara: DPT Müsteşarlığı ve Türkiye Çevre Vakfı.

9. Elm, A. (2006). Young children’s concerns for the future: a challenge for student teachers. Children’s Identity and Citizenship in Europe, (CiCe), Riga.
10. Görmez, K. (2003). Çevre Sorunları Ve Türkiye. (3. basım). Ankara: Gazi Kitapevi.
11. Güney, E. (2004a). Çevre Sorunları. (1. basım). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
12. Güney, E. (2004b). Genel Ortam Kirlenmesi. (2. basım). Bursa: Ezgi Kitapevi.
13. Hassan, A., Juahir, H. & Jamaludin, N. S. (2009). The level of environmental awareness among students to fulfill the aspiration of national philosophy of education. American Journal of Scientific Research, 5, 50-58.
14. Hassan, A., Noordin, T. A. & Sulaiman, S. (2010). The status of the level of environmental awareness in the concept of sustainable development amongst secondary school students. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 2(2), 1276-1280.
15. Hutton, D. G. & Baumeister, R. F. (1992). Self-awareness and attitude change: seeing oneself on the central route to persuasion. Personality and Social Psychology Bulletin, 18, 68–75.
16. İleri, R. (1998). Çevre eğitimi ve katılımın sağlanması. Ekoloji Dergisi, 28, 3-9.
17. Kahraman, S., Yalçın, M., Özkan, E. & Aggül, F. (2008). Sınıf öğretmenliği öğrencilerinin küresel ısınma konusundaki farkındalıkları ve bilgi düzeyleri. Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(3), 249-263.
18. Kaiser, H. F. (1974). An index of factorial simplicity. Psychometrika, 39, 31-36.
19. Kışlalıoğlu, M. & Berkes, F. (2007). Çevre Ve Ekolojisi. Ankara: Remzi Kitapevi.
20. Kline, P. (1994). An Easy Guide To Factor Analysis. London: Routledge.
21. Köklü, N., Büyüköztürk, Ş. & Çokluk Bökeoğlu, Ö. (2006). Sosyal Bilimler İçin İstatistik. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
22. Larijani, M. (2010). Assessment of environmental awareness among higher primary school teachers. J Hum Ecol, 31(2), 121-124.
23. Oğuz, D., Çakci, I. & Kavas, S. (2010). Environmental awareness of university students in Ankara, Turkey. African Journal of Agricultural Research, 5(10), 2629-2636.
24. Özdemir, O., Yıldız, A., Ocaktan, E. & Sarışen Ö. (2004). Tıp fakültesi öğrencilerinin çev- re sorunları konusundaki farkındalık ve duyarlılıkları. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası, 57(3), 117-127.
25. Page, J. (2000). Reframing The Early Childhood Curriculum: Educational Imperatives For The Future. London: Routledge Falmer.
26. Sadık F., Çakan H. &Artut K. (2009, 5-8 July). Perceptions about environmental problems in elementary school children’s drawings. The 10th European Affective Education Network Conference, University of the West of Scotland, UK.
27. Said, A. M., Yahaya, N. & Ahmadun, F. R. (2002). Environmental comprehension and par- ticipation of Malaysian secondary school students. Environmental Education Research, 13(1), 17-31.
28. Seçken, N. (2005). The relations between global environmental awareness and technology. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 4(1), 57- 67.
29. Shobeiri, S. M., Omidvar, B. & Prahallada, N. N. (2007). A comparative study of environmen- tal awareness among secondary school students in Iran and India. International Journal of Environmental Reservation, 1(1), 28-34.
30. Sim, J. & Wright, C. (2002). Research in health care: concepts, designs and methods. United Kingdom, Cheltenham: Nelson Thornes Ltd.
31. Tavşancıl, E. (2002). Tutumların Ölçülmesi Ve SPSS ile Veri Analizi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
32. Tuncer, G., Ertepinar, H., Tekkaya, C. & Sungur, S. (2005). Environmental attitudes of young people in Turkey: effects of school type and gender. Environmental Education Research, 11(2), 215-233.
33. Türkman, A. (2000). Yaşanılabilir Bir Çevre İçin. (1. Basım). İzmir: Dokuz Eylül Yayınları.
34. Vaughan, C., Gack, J., Solorazano, H. & Ray, R. (2003). The effect of environmental education on school children, their parents, and community members: a study of intergenerational and intercommunity learning. The Journal of Environmental Education, 34(3), 12-21.
35. Yücel, A. S. & Morgil, İ. (1998). Yüksek öğretimde çevre olgusunun araştırılması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14, 84-94. 1