Research Article

Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi

Volume: 8 Number: 2 January 18, 2024
TR EN

Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi

Abstract

Bu çalışma, Oryantiring Problemi (OP) olarak adlandırılan bir optimizasyon problemine odaklanmaktadır. Oryantiring, katılımcıların harita ve pusula kullanarak şehirden uzak bir arazide kontrol noktalarını en hızlı şekilde bulmaya çalıştığı bir spordur. OP, her düğüme uğrama zorunluluğu olmaksızın elde edilen skoru en büyüklemeye çalışan bir problem olarak tanımlanmaktadır. Bu problemin gerçek hayatta personel yönlendirme ve afet yardımı yönlendirme gibi birçok uygulaması bulunmaktadır ve turizm uygulamalarında da farklı iller için kullanılmaktadır. Bu çalışma, Karadeniz bölgesine olan artan ilgi göz önünde bulundurularak Trabzon şehrindeki turizm rotası optimizasyonu için uygun görülmüştür. Trabzon şehri için belirlenen zaman aralığında, turistlerin belirlenmiş başlangıç noktasından başlayarak sıradaki konumlara uğramasıyla en yüksek karı/faydayı sağlayan bir turizm rotası oluşturma problemi Zaman Pencereli Oryantiring Problemi (ZP-OP) olarak ele alınmıştır. Bu şekilde, turun başka bir noktada sonuçlanması hedeflenmiştir. Bu çalışmada, ziyaret noktalarının fayda puanları (skorları) belirlenirken, yaygın kullanılan Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden olan Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ve Technique For Order Preference By Similarity To An Ideal Solution (TOPSIS) yöntemlerinden faydalanılmıştır. Ayrıca, her bir düğüm noktası için ziyaret edilebileceği en uygun zaman aralığı modele zaman penceresi olarak entegre edilmiştir. Problemdeki turizm rotasının çözümü için Karışık Tamsayılı Matematiksel Model oluşturulmuş ve CPLEX programı kullanılarak çözümlenmiştir. Bu çalışma, Trabzon şehrinde bulunan turistik noktaların ve ziyaret edilebilecek diğer konumların en uygun zaman aralıklarında dikkate alınarak turistlerin en verimli ve keyifli turizm rotası oluşturması için önemli bir adım sağlamaktadır.

Keywords

Supporting Institution

Karadeniz Teknik Üniversitesi

Project Number

FLÖ-2023-10653

Thanks

Bu çalışma Karadeniz Teknik Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi tarafından desteklenmektedir. Proje Numarası: FLÖ-2023-10653

References

  1. Ayyildiz, E., & Taskin, A. (2022). Humanitarian relief supply chain performance evaluation by a SCOR based Trapezoidal type-2 fuzzy multi-criteria decision making methodology: An application to Turkey. Scientia Iranica, 29(4), 2069-2083. https://doi.org/10.24200/sci.2020.52592.2786 google scholar
  2. Bayliss, C., Juan, A. A., Currie, C. S. M., & Panadero, J. (2020). A learnheuristic approach for the team orienteering problem with aerial drone motion constraints. Applied Soft Computing Journal, 92. https://doi.org/10.1016/j.asoc.2020.106280 google scholar
  3. Bertolini, M., Esposito, G., & Romagnoli, G. (2020). A TOPSIS-based approach for the best match between manufacturing technologies and product specifications. Expert Systems with Applications, 159, 113610. https://doi.org/10.1016/J.ESWA.2020.113610 google scholar
  4. Bianchessi, N., Mansini, R., & Speranza, M. G. (2018). A branch-and-cut algorithm for the Team Orienteering Problem. International Transactions in Operational Research, 25(2). https://doi.org/10.1111/itor.12422 google scholar
  5. Biscaia, R. V. B., Braghini Junior, A., & Colmenero, J. C. (2021). Selection of projects for automotive assembly structures using a hybrid method composed of the group-input compatible, best-worst method for criteria weighting and TrBF-TOPSIS. Expert Systems with Applications, 184, 115557. https://doi.org/10.1016/J.ESWA.2021.115557 google scholar
  6. Campbell, A. M., Gendreau, M., & Thomas, B. W. (2011). The orienteering problem with stochastic travel and service times. Annals of Operations Research, 186(1). https://doi.org/10.1007/s10479-011-0895-2 google scholar
  7. Chao, I. M., Golden, B. L., & Wasil, E. A. (1996). The team orienteering problem. European Journal of Operational Research, 88(3), 464-474. https://doi.org/10.1016/0377-2217(94)00289-4 google scholar
  8. Choachaicharoenkul, S., Coit, D., & Wattanapongsakorn, N. (2022). Multi-Objective Trip Planning With Solution Ranking Based on User Preference and Restaurant Selection. IEEE Access, 10. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2022.3144855 google scholar

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Logistics, Transportation, Logistics and Supply Chains (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

January 18, 2024

Submission Date

July 29, 2023

Acceptance Date

October 25, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 8 Number: 2

APA
Kara, B., Öztürk, E., Canbaz, M., & Ayyıldız, E. (2024). Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi. Journal of Transportation and Logistics, 8(2), 285-302. https://doi.org/10.26650/JTL.2023.1334476
AMA
1.Kara B, Öztürk E, Canbaz M, Ayyıldız E. Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi. JTL. 2024;8(2):285-302. doi:10.26650/JTL.2023.1334476
Chicago
Kara, Betül, Ezgi Öztürk, Minel Canbaz, and Ertuğrul Ayyıldız. 2024. “Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu Için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi”. Journal of Transportation and Logistics 8 (2): 285-302. https://doi.org/10.26650/JTL.2023.1334476.
EndNote
Kara B, Öztürk E, Canbaz M, Ayyıldız E (January 1, 2024) Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi. Journal of Transportation and Logistics 8 2 285–302.
IEEE
[1]B. Kara, E. Öztürk, M. Canbaz, and E. Ayyıldız, “Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi”, JTL, vol. 8, no. 2, pp. 285–302, Jan. 2024, doi: 10.26650/JTL.2023.1334476.
ISNAD
Kara, Betül - Öztürk, Ezgi - Canbaz, Minel - Ayyıldız, Ertuğrul. “Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu Için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi”. Journal of Transportation and Logistics 8/2 (January 1, 2024): 285-302. https://doi.org/10.26650/JTL.2023.1334476.
JAMA
1.Kara B, Öztürk E, Canbaz M, Ayyıldız E. Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi. JTL. 2024;8:285–302.
MLA
Kara, Betül, et al. “Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu Için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi”. Journal of Transportation and Logistics, vol. 8, no. 2, Jan. 2024, pp. 285-02, doi:10.26650/JTL.2023.1334476.
Vancouver
1.Betül Kara, Ezgi Öztürk, Minel Canbaz, Ertuğrul Ayyıldız. Trabzon Şehri Turizm Rotası Optimizasyonu için Zaman Pencereli Oryantiring Problemi. JTL. 2024 Jan. 1;8(2):285-302. doi:10.26650/JTL.2023.1334476



The JTL is being published twice (in April and October of) a year, as an official international peer-reviewed journal of the School of Transportation and Logistics at Istanbul University.