Research Article

Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri

Volume: 7 Number: 1 June 30, 2023
EN TR

Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri

Abstract

Dünya ticaret hacminin artmasıyla uluslararası alanda hizmet veren liman ve terminallerin performansının değerlendirilmesi de her geçen gün daha önemli bir konu haline gelmiştir. Bu kapsamda çalışmanın amacı, konteyner terminallerinin performans değerlendirmesinde en çok kullanılan kriterlerin belirlenmesi ve bu kriterlere göre seçilmiş konteyner terminallerinin performanslarının ölçülmesidir. Çalışmada çok kriterli karar verme yöntemlerinden olan Entropi ve TOPSIS birlikte kullanılarak, 13 konteyner terminalinin performansı, belirlenen kriterler ile değerlendirilmiştir. Araştırma verileri T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Türkiye Liman İşletmecileri Derneği ve konteyner limanlarının internet sitelerinden alınmış olup Entropi yöntemi ile kriter ağırlıkları hesaplanmıştır. Tüm kriterler konteyner terminal performans değerlendirmesi için önem arz etse de çalışma sonucunda liman (terminal) sahasının performansı etkileyen en önemli kriter olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Önemi en az olan kriter ise rıhtım maksimum derinliği olarak belirlenmiştir. Daha sonra, Entropi yöntemiyle elde edilen ağırlıklar kullanılarak TOPSIS yöntemiyle de 13 terminal sıralanmıştır. Çalışmada konteyner terminallerinin performans değerleri sırasıyla; Mersin Limanı, Terminal E, Terminal C, Terminal F, Terminal A, Terminal B, Terminal D, Terminal L, Terminal G, Terminal H, Terminal I, Terminal J, Terminal K olarak belirlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, performansı yüksek çıkan terminallerin diğerlerinden daha aktif olduğu gözlemlenmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, Mersin Limanı’nın konteyner terminalleri arasındaki yeri görülmüş, rekabeti sağlayıp sağlayamadığı belirlenmiştir. Terminalde düşük olan performans kriter değeri saptanmış, terminalin dünya konteyner terminalleri arasında da daha iyi bir konuma gelebilmesi için öneriler sunulmuştur. Literatür incelendiğinde, konteyner konteyner terminali performans değerlendirmesi için bu çalışmada ele alınan kriterler ile Entropi ve TOPSIS yönteminin birlikte kullanıldığı bir çalışmaya rastlanmamıştır. Yapılan çalışmayla bu eksikliğin giderileceği öngörülmektedir.

Keywords

References

  1. Abdullah L. & Otheman A. (2013). A new weight for sub-criteria in ınterval type-2 fuzzy TOPSIS and its application. I. J. Intelligent Systems and Applications, 02, 25-33. Erişim adresi: https://www.researchgate.net/publication/276231334_A_New_Entropy_Weight_for_Sub-Criteria_in_Interval_Type-2_Fuzzy_TOPSIS_and_Its_Application
  2. Acer, A. (2016). Liman konteyner terminal etkinliklerinin veri zarflama analizi ile belirlenmesi (Doktora Tezi). Erişim adresi: http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/TEZ/55097.pdf
  3. Acer, A. ve Kalender, S. (2020). Antrepoların performansının entropi ve TOPSIS yöntemiyle değerlendirilmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 65, 1-20. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/dpusbe/issue/56154/653910
  4. Akandere, G. (2021). Yeşil sertifikalı limanların performansının entegre entropi-TOPSIS yöntemleri ile değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 39(4), 515-535. doi: https://doi.org/10.17065/huniibf.888903
  5. Al-Eraqi, A. S., Mustafa, A., Khader, A. T. & Barros, C. P. (2008). Efficiency of middle eastern and east african seaports: application of DEA Using Window Analysis. European Journal of Scientific Research, 23(4), 597-612. Retrieved from https://www.researchgate.net/publication/230554337_Efficiency_of_Middle_Eastern_and_East_African_Seaports_Application_of_DEA_Using_Window_Analysis
  6. Almawsheki, E. S. & Shah, M. Z. (2015). Technical efficiency analysis of container terminals in the middle eastern region. The Asian Journal of Shipping and Logistics, 31(4), 477-486. doi: https://doi.org/10.1016/j.ajsl.2016.01.006
  7. Bakırcı, F., Shiraz S. & Sattary A. (2014). BIST’da demir, çelik metal ana sanayii sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin finansal performans analizi: VZA süper etkinlik ve TOPSIS uygulaması. Ege Akademik Bakış, 14(1), 9-19. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/560021
  8. Bayram, G. (2019). Turist rehberlerinde duygusal zekâ, motivasyon, performans ilişkisi. Turizm Akademik Dergisi, 6(2), 43-59. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/touraj/issue/50389/553724

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2023

Submission Date

February 25, 2023

Acceptance Date

April 8, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 7 Number: 1

APA
Çelik, Y., & Yorulmaz, M. (2023). Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri. Journal of Turkish Operations Management, 7(1), 1531-1549. https://doi.org/10.56554/jtom.1256388
AMA
1.Çelik Y, Yorulmaz M. Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri. JTOM. 2023;7(1):1531-1549. doi:10.56554/jtom.1256388
Chicago
Çelik, Yeliz, and Murat Yorulmaz. 2023. “Türkiye’deki Konteyner Terminallerinin Performans Incelemesi Ve Mersin Limanı Için Performans Gelişim önerileri”. Journal of Turkish Operations Management 7 (1): 1531-49. https://doi.org/10.56554/jtom.1256388.
EndNote
Çelik Y, Yorulmaz M (June 1, 2023) Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri. Journal of Turkish Operations Management 7 1 1531–1549.
IEEE
[1]Y. Çelik and M. Yorulmaz, “Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri”, JTOM, vol. 7, no. 1, pp. 1531–1549, June 2023, doi: 10.56554/jtom.1256388.
ISNAD
Çelik, Yeliz - Yorulmaz, Murat. “Türkiye’deki Konteyner Terminallerinin Performans Incelemesi Ve Mersin Limanı Için Performans Gelişim önerileri”. Journal of Turkish Operations Management 7/1 (June 1, 2023): 1531-1549. https://doi.org/10.56554/jtom.1256388.
JAMA
1.Çelik Y, Yorulmaz M. Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri. JTOM. 2023;7:1531–1549.
MLA
Çelik, Yeliz, and Murat Yorulmaz. “Türkiye’deki Konteyner Terminallerinin Performans Incelemesi Ve Mersin Limanı Için Performans Gelişim önerileri”. Journal of Turkish Operations Management, vol. 7, no. 1, June 2023, pp. 1531-49, doi:10.56554/jtom.1256388.
Vancouver
1.Yeliz Çelik, Murat Yorulmaz. Türkiye’deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin Limanı için performans gelişim önerileri. JTOM. 2023 Jun. 1;7(1):1531-49. doi:10.56554/jtom.1256388

Cited By