Küresel Entegrasyonun Kadın İstihdamı Üzerine Etkisi: Ampirik Bir İnceleme

Öz

Bu tezin amacı, küresel entegrasyonun kadın istihdamı üzerine etkisini 113 ülke ve 1995-2012 yılları arasındaki dönem için incelemektir. Bu amaçla panel veri analizine dayalı sabit etkiler ve rassal etkiler modellerine göre tahmin yöntemleri kullanılmıştır. Analizde ülkeler OECD ülkeleri ve gelişmekte olan ülkeler olmak üzere iki farklı kategoriye ayrılmıştır. Kadın istihdamını belirleyen faktörler, doğurganlık, bağımlılık oranı, erkek işsizlik oranı, enflasyon, ekonomik büyüme olarak belirlenmiştir. Küreselleşme değişkeni olarak ise dış ticaret, doğrudan yabancı yatırımlar ve KOF endeksi kullanılmıştır. Çalışmanın dört temel sonucu bulunmaktadır. İlk olarak OECD ülkeleri için oluşturulan modelde küreselleşme değişkenlerinin tamamı kadın istihdamı üzerinde pozitif etkiye sahiptir. İkinci olarak doğrudan yabancı yatırımlar hem OECD ülkelerinde hem de gelişmekte olan ülkelerde kadın istihdamını pozitif yönde etkilemektedir. Üçüncü olarak gelişmekte olan ülkelerde dışa açıklık oranı ve ithalat kadın istihdamını negatif etkilerken ihracatın herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Son olarak gelişmekte olan ülkelerde ekonomik ve sosyal küreselleşme endeksleri kadın istihdamı üzerinde herhangi bir etkiye sahip değildir. 

Anahtar Kelimeler

• Kadın İstihdamı,Küreselleşme,Panel Veri

Kaynakça

1. Bacchus, N. (2005). The Effects of Globalization on Women in Developing Nations, Honors College Theses, Pace University, New York.
2. Banerjee, P. ve Veeramani, C. (2015). Trade Liberalisation and Women's Employment Intensity: Analysis of India's Manufacturing Industries, Indira Gandhi Institute of Development Research, (1):1-45.
3. Başlevent, C. ve Onaran, Ö. (2004). The Effect of Export-Oriented Growth on Female Labor Market Outcomes in Turkey, World Development, 32(8): 1375-1393.
4. Braunstein, E. (2006). Foreign Direct Investment, Development and Gender Equity: A Review of Research and Policy, UNRISD.
5. Buğra, A. (2012). Türkiye’nin Değişen Refah Rejimi Neoliberalizm, Kültürel Muhafazakarlık ve Yeniden Tanımlanan Toplumsal Dayanışma, İletişim Yayınları, İstanbul.
6. Bussmann, M. (2009). The Effect of Trade Openness on Women’s Welfare and Work Life, World Development, 37(6): 1027-1038.
7. Cooray, A., Gaddis, I., ve Wacker, K. M. (2012). Globalization and Female Labor Force Participation in Developing Countries: An Empirical (re-) assessment (No. 129) Courant Research Centre: Poverty, Equity and Growth-Discussion Papers.
8. Çağatay, N. ve Berik, G. (1990). Transition to Export-led Growth in Turkey: Is there a Feminization of Employment?, Capital Class, (43): 153-177.

9. Çağatay, N. ve Ertürk, K. (2004). Gender and Globalization: A Macro Economic Perspective, ILO, Policy Integration Department, Working Paper, No.19.
10. Çağatay, N. ve Özler, Ş. (1995). Feminization of the Labor Force: The Effects of Long-Term Develeopment and Structural Adjusment, World Development, 23(11): 1883- 1894.
11. Davin, D. (2004). The Impact of Export-oriented Manufacturing on the Welfare Entitlements of Chinese Women Workers in Globalization, Export-oriented, Employment and Social Policy.
12. Eser, Ş. (1997). Part-time Çalışmanın Türkiye’deki Kadın İstihdamına Etkisi, TC Başbakanlık Aile Araştırma Kurulu.
13. Günay, G. ve Bener, Ö. (2011). Kadınların Toplumsal Cinsiyet Rolleri Çerçevesinde Aile İçi Yaşamı Algılama Biçimleri, Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 153(153): 157-171.
14. Joekes, S. (1995). Trade-Related Employment for Women in Industry and Services in Developing Countries, Occasional Paper 5, Geneva.
15. Karpat Çatalbaş, G. (2015). Kadınların İşgücüne Katılımını Belirleyen Faktörlerin Belirlenmesi: Panel Veri Yaklaşımı, Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(10): 249-280.
16. Kucera, D. (2001). Foreign Trade of Manufactures and Men and Women’s Employment and Earnings in Germany and Japan, International Review of Applied Economics, 15(2): 130-148.
17. Kuşaksız, A. (2006). Kısmi Süreli Çalışan İşçilerin Avrupa Birliği’nde ve Türkiye’de Kısmi Süreli Çalışmayı Tercih Etme Gerekçeleri, Yönetim ve Ekonomi, Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(2): 19-29.
18. Moghadam, V. (1999). Gender and Globalisation: Female Labor Women’s Mobilization, Journal of World Systems Research, 5(2): 367-388.
19. Maqsood, F. (2014). Impact of Globalization on Female Labor Force Participation in the SAARC Region, Pakistan Journal of Social Sciences, 34(2): 523-533.
20. Neumayer, E. ve De Soysa, I. (2011). Globalization and the Empowerment of Women: an Analysis of Spatial Dependence via Trade and Foreign Direct Investment, World Development, 39(7): 1065-1075.
21. Olmsted, J. C. (2011). Gender and Globalization. Veiled Employment: Islamism and the Political Economy of Women’s Employment, Syracusa University Press, New York.
22. Özler, Ş. (2000). Export Orientation and Female Share of Employment: Evidence from Turkey, World Development, 28(7):1239-1248.
23. Razavi, S. (2003). Women’s Changing Roles in the Context of Economic Reform and Globalization, EFA Global Monitoring Report, (4): 1-20.
24. Richards, D. L. ve Gelleny, Ronald (2007). Women’s Status and Economic Globalization, International Studies Quarterly, 51(4): 855-876.
25. Siddiqui, R. (2009). Modeling Gender Effects of Pakistan’s Trade Liberalization, Feminist Economics, 15(3): 287-321.
26. Standing, G. (1997). Globalization, Labour Flexibility and Insecurity: The Era of Market Regulation, European Journal of Industrial Relations, 3(1): 7-37.
27. Şenesen, G. G. ve Şenesen, Ü. (2012). Başlıca İhracat Sektörlerinin Çeşitli Üretim Sektörlerindeki Kadın-Erkek İstihdamına Etkileri: Kriz Bağlamında Bir Değerlendirme, No.92.
28. Taşkın, L. (2004). Uluslararası Sözleşmeler Işığında Kadının Durumu, Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 8(2): 16-22.
29. Wallace, M., Gauchat, G., Fullerton, A. S. (2011). Globalization, Labor Market Transformation, and Metropolitan Earnings Inequality, Social Science Research, 40(1): 15–36.
30. Yıldırım, K. ve Doğrul, G. (2008). Çalışmak ya da Çalışmamak: Türkiye’de Kentsel Alanlarda Yasayan Kadınların İşgücüne Katılmama Kararlarının Olası Belirleyicileri, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1): 239-262.
31. Zaki, C. (2011) Trade, Employment and Gender: Evidence from Egypt, in Trade, Jobs and Inclusive Development in Africa, International Collaborative Initiative on Trade and Employment (ICITE) regional conference, Organization of Economic Development and African Development Bank. Tunusia.