Türkiye’de Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği ve Ebelik Lisansüstü Tezlerinde Motivasyonel Görüşme Tekniği Kullanımı

Amaç: Bu çalışma Türkiye’de Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği ve Ebelik alanında Motivasyonel Görüşme Tekniği kullanılan lisansüstü tezlerin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Çalışmanın evrenini, Aralık 2023-Şubat 2024 tarihleri arasında Ulusal Tez Merkezi veri tabanında “motivasyonel görüşme” anahtar kelimesi kullanılarak taranan çalışmalar oluşturmuştur. Tarama sonucunda Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği ve Ebelik alanında Motivasyonel Görüşme Tekniği kullanılan 12 lisansüstü tez araştırma kapsamına alınmıştır. Bulgular: Çalışmaların toplam örneklem sayısı 1.153 katılımcıdan oluşmaktadır. Çalışmaya dahil edilen tezlerin 2016-2023 yılları arasında yapıldığı, 11 tanesinin doktora tezi olduğu, tezlerin 3’ü ebelik anabilim dalı, 2’si doğum ve kadın hastalıkları hemşireliği, 1’i kadın sağlığı ve hastalıkları hemşireliği ve 6’sının de hemşirelik anabilim dalında yapıldığı saptanmıştır. Tezler konu dağılımı açısından incelendiğinde; motivasyonel görüşme tekniği ile verilen eğitimin, %16.7’sinin emzirmenin desteklenmesi ve emzirme özyeterliği, %16.7’sinin cinsel yaşam kalitesi, %8.3’ünün sağlıklı yaşam biçimi davranışı, % 25’inin doğum korkusu ve doğum özyeterliği, doğum algısı, %8.3’ünün HPV algısı ve inancı, %8.3’ünün üriner inkontinans, %8.3’ünün doğum inancı ve %8.3’ünün sigara bırakma davranışı gibi parametreler üzerindeki etkisinin incelendiği görülmüştür. Motivasyonel görüşmenin kadınlarda doğum korkusunu azalttığı, emzirme öz yeterliğini arttırdığı, travmatik doğum algısı düzeyini düşürdüğü, menopozal dönemde cinsel sağlık, cinsel fonksiyon bozukluğu, HPV bilinç düzeyi ve sigara bırakma davranışı üzerinde olumlu sonuçlar sağladığı belirlenmiştir. Sonuç: Motivasyonel görüşme tekniği kullanılarak yapılan araştırmaların çoğunda verilen eğitimin girişim grubunda olumlu davranış değişikliğine katkı sağladığı belirlenmiştir. Hemşirelik uygulamalarında ve danışmanlıkta motivasyonel görüşme tekniklerinden yararlanılması, hemşirelerin hizmet içi eğitimlerine bu tekniğin entegre edilmesi kadın sağlığının geliştirilmesine vereceği katkılardan dolayı önerilmektedir.