EŞ ŞİDDETİNİ ÖNLEMEDE ERKEKLERİN KATILIMI İÇİN CİNSİYET TEMELLİ TRANSFORMATİF GİRİŞİMLER: KAVRAMSAL MODELE DAYALI LİTERATÜR ARAŞTIRMASI
Öz
Toplumsal cinsiyete dayalı şiddeti önleme girişimlerinde şiddeti uygulayanlar olarak erkeklerin katılımını sağlamak, cinsiyet temelli şiddeti sona erdirmek için küresel çabaların giderek kurumsallaşan bir bileşenidir. Özellikle erkeklerin cinsiyet eşitliği ve şiddet içermeyen tutum ve davranışlarını geliştirmeyi amaçlayan müdahaleler konusunda erkeklerin katılımını sağlayan çabaların etkisi tüm dünyada ortaya çıkmaya başlamıştır. Bu makalenin amacı, eş şiddetini önlemede erkeklerin katılımını sağlamaya yönelik cinsiyet temelli transformatif girişimlerin incelenmesidir.
Cinsiyet temelli şiddete (CTŞ) yönelik girişimlerin planlanmasında erkeklerin hem aşağıda anlatılacak olan şiddeti önleme programları düzeyinde hem de günlük yaşamlarında şiddeti önleme çalışmalarına katılımları önem arz etmektedir. Bu kapsamda, toplumsal cinsiyete yönelik tutum ve inançlar dâhil olmak üzere, erkeklerin özellikleri ve erkeklerin zaman içindeki CTŞ hareketlerine eğilimini sağlayan faktörlerin dikkate alınması önerilmektedir.
Eş şiddetini önlemede cinsiyet temelli transformatif girişimleri kapsayan kavramsal modelde girişimler üç temel boyutta ele alınmaktadır: Birinci boyut olan cinsiyet temelli transformatif yaklaşımı kavramsallaştırma kapsamında şiddeti önleme olup, bu alanlarda yer alan girişimler sosyal ağlar aracılığıyla katılım; bağlam aracılığıyla katılım; kişisel, duygusal bağ aracılığıyla katılım; umut verme aracılığıyla katılım ve bağlantılar aracılığıyla katılımdır. İkinci boyut erkeklerin tutum ve davranışlarını değiştirmeye yönelik müdahaleler olup, bu boyutta cinsiyete dayalı transformatif ve girişimsel bileşenler yer almaktadır. Üçüncü boyut ise erkeklerin sosyal etkilerini içermektedir. Bu boyuttaki girişimler CTŞ’nin ortadan kaldırılmasına ve daha genel olarak cinsiyet temelli adaletin oluşması ve sürdürülmesine yönelik makro düzeyde sosyal desteğin sağlanması için eylem planlarını kapsamaktadır.
Dünyada yeni bir kavram olan cinsiyet temelli transformatif girişimler kapsamındaki eş şiddetini önleme programları ile erkeklerin cinsiyete dayalı adaletin sağlanması için çaba sarf etmede araç ya da katalizör görevi görmesi hedeflenmektedir. Kadın sağlığı hemşireleri de mevcut gelişmeleri takip ederek toplum tabanlı girişimlerde yer almalıdırlar.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Abramsky T, Devries K, Kiss L, Nakuti J, Kyegombe N, Starmann E, Watts C (2014). Findings from the SASA! Study: A cluster randomized controlled trial to assess the impact of a community mobilization intervention to prevent violence against women and reduce HIV risk in Kampala, Uganda. BMC Medicine, 12, 122.
- 2. Alcalde MC (2014). An intersectional approach to Latino antiviolence engagement. Culture, Society, and Masculinities, 6, 35–51.
- 3. Barker G, Ricardo C, Nascimento M (2007). Engaging men and boys in changing gender-based inequity in health: Evidence from programme interventions. Geneva, Switzerland: World Health Organization.
- 4. Carlson J, Casey EA, Edleson J, Tolman R, Neugut T, Kimball E (2015). Strategies to engage men and boys in violence prevention: A global organizational perspective. Violence Against Women, 21, 1406–1425.
- 5. Casey E, Carlson J, Bulls ST, Yager A (2018). Gender Transformative Approaches to Engaging Men in Gender-Based Violence Prevention: A Review and Conceptual Model. Trauma, Violence, & Abuse, 19(2) 231-246.
- 6. Casey EA, Smith T (2010). ‘‘How can I not?’’: Men’s pathways to involvement in anti-violence against women work. Violence Against Women, 16, 953–973.
- 7. Coulter RP. (2003). Boys doing good: Young men and gender equity. Educational Review, 55, 135–145.
- 8. Dworkin SL, Colvin C, Hatcher A, Peacock D (2012). Men’ perceptions of women’s rights and changing gender relations in South Africa: Lessons for working with men and boys in HIV and antiviolence programs. Gender and Society, 26, 97–120.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hemşirelik
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
23 Ekim 2018
Gönderilme Tarihi
3 Ekim 2018
Kabul Tarihi
4 Aralık 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 4 Sayı: 2