Year 2019, Volume 10 , Issue 19, Pages 559 - 575 2019-06-30

1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS

LOKMAN AYDIN [1]


1826 yılında Yeniçeri Ocağının kaldırılması üzerine devletin asker ihtiyacını karşılamak ve malî durumunu tespit etmek maksadıyla nüfus sayımları yapılarak,  Müslim ve gayrimüslim erkekler nüfus defterlerine kaydedilmeye başlanmıştır.  Osmanlı ülkesinde bu anlamda ilk genel nüfus sayımı 1831 yılında tamamlanmış ve daha sonrada nüfus yoklamaları şeklinde kayıtlar güncellenmiştir. Yapılan sayımlarla birlikte tutulan nüfus defterleri merkeze gönderilmeye başlanınca da İstanbul’da ve taşrada konu ile ilgili teşkilat yapıları oluşturulmaya başlanmıştır.

Başbakanlık Osmanlı Arşivleri’nde Hüdavendigar Eyaleti, Kütahya Sancağı, Kütahya Kazası Reaya Nüfus Defteri adıyla, 1250 tarihli ve NFS.d./1622 numara ile kayıtlı defter, XV. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Anadolu Beylerbeyliğinin merkezi olan ve  1841 yılından itibaren Hüdavendigar vilayetine merkezlik yapmış olan  Kütahya kazasının çeşitli mahallelerinde yaşayan gayrimüslim nüfusun tespiti açısından en önemli kaynaktır. Bu çalışmada bu deftere dayanarak Kütahya’da yaşayan gayrimüslim nüfus hakkında bir inceleme ve değerlendirme yapılmıştır. 

Nüfus Defterleri, Kütahya Sancağı
  • 6. KAYNAKÇA Aydın M. (1990). Sultan II. Mahmud Döneminde Yapılan Nüfus Tahrirleri, Sultan II. Mahmud ve Reformları Semineri, 28-30 Haziran 1989, Bildirilerinden Ayrı Basım, İstanbul 1990. (81-106). Aydın M. (2016). Avarız Defterlerine Göre 17. Yüzyılda Kütahya, Dumlupınar Üni. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 48, 199-232.Barkan Ö. L. (Ocak, 1940). Türkiye’de İmparatorluk Devirlerinin Nüfus ve Arazi Tahrirleri, İstanbul Üniversitesi, İktisat Fakültesi Mecmuası, C. 2, Sayı I, 23-59. Behar C. (2011). Osmanlı İmparatorluğu ve Türkiye’nin Nüfusu, 1500-1927, Ankara. BOA, Nüfus Defterleri, (NFS.d.) 1619/ 1622.Bozkurt N. (2018). Kütahya 1842-1843 (Müslüman Nüfus ve Sosyal Yapı), Ankara. Çimen A (2012). Sayım, Kayıt Düzeni ve Teşkilatlanma Açısından Osmanlıda Nüfus Hizmetleri, Gazi Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14/3, 183-216. Develioğlu F. (1982). Osmanlıca Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Ankara. DİA. (2002). Kocabaşı. TDV İslâm Ansiklopedisi- 26. Ankara, 140-141. Elibol N. (2007). Osmanlı İmparatorluğu’nda Nüfus Meselesi ve Demografi Araştırmaları, Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, C.12/2, 135-160. Evliya Çelebi, (2005) Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi IX. Kitap, Haz. Yücel Dağlı, Seyit Ali Kahraman, Robert Dankoff, İstanbul. Güncel Türkçe Sözlük, www.tdk.gov.tr/ 11.10.2018.Güneş M. (2014). Osmanlı Dönemi Nüfus Sayımları ve Bu Sayımları İçeren Kayıtların Tahlili, Akademik Bakış, 8, S.5, (221–240).İnalcık H. (1987), Hicri 835 Tarihli Sûret-i Defter-i Sancak-i Arnavid, TTK Ankara. İnalcık H. (1993). Cizye, Osmanlılarda Cizye. TDV İslâm Ansiklopedisi, 8, İstanbul, 45-48.Karal, E. Z. (1997). Osmanlı İmparatorluğunda İlk Nüfus Sayımı 1831, Ankara.Koç Y. (2007). Nüfus/Osmanlı Dönemi, TDV İslâm Ansiklopedisi-33, İstanbul, 294-299. Ortaylı İ. (2005). Millet, Osmanlılarda Millet Sistemi, TDV İslâm Ansiklopedisi-30, İstanbul 66-70. Öz M. (2007). Reâyâ, TDV İslâm Ansiklopedisi-34, İstanbul 490-493. Öz M. (2010). Tahrir, TDV İslâm Ansiklopedisi- 39, İstanbul, 425-429.Seyfeli C. (2012). Osmanlı Devlet Salnamelerinde Katolik Ermeniler (1847–1918). Cyprus International University, folklor/edebiyat, 18, sayı: 69, 145-182. Türkân A. (2014). Tanzimat’tan Sonra (1839) Kütahya’daki Hıristiyanların Dinî-İdarî Durumları ve Yaşadıkları Tartışmalı Meseleler, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Kütahya Özel Sayısı Kasım 2014, 111-136. Umumî Nüfus Tahriri (1929), Fasikül III, Usuller Kanun ve Talimatnameler, Neticelerin Tahlili Ankara.Uzunçarşılı İ. H. (1932). Kütahya Şehri. İstanbul. Varlık M. Ç. (1980). 16. Yüzyılda Kütahya Sancağı. Erzurum. Varlık M. Ç. (2002). Kütahya. TDV İslâm Ansiklopedisi-26, Ankara, 580-584. Yıldız H. D. (1981). Kütahya’nın Tarihçesi. Kütahya, İstanbul. 35-51.
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Makaleler
Authors

Orcid: 0000-0002-5871-9929
Author: LOKMAN AYDIN (Primary Author)
Institution: KAFKAS ÜNİVERSİTESİ, SUSUZ MESLEK YÜKSEKOKULU
Country: Turkey


Dates

Publication Date : June 30, 2019

Bibtex @research article { kauiibf570868, journal = {Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi}, issn = {1309-4289}, eissn = {2149-9136}, address = {}, publisher = {Kafkas University}, year = {2019}, volume = {10}, pages = {559 - 575}, doi = {}, title = {1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS}, key = {cite}, author = {AYDIN, LOKMAN} }
APA AYDIN, L . (2019). 1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi , 10 (19) , 559-575 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/kauiibf/issue/45479/570868
MLA AYDIN, L . "1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS". Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 10 (2019 ): 559-575 <https://dergipark.org.tr/en/pub/kauiibf/issue/45479/570868>
Chicago AYDIN, L . "1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS". Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 10 (2019 ): 559-575
RIS TY - JOUR T1 - 1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS AU - LOKMAN AYDIN Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 559 EP - 575 VL - 10 IS - 19 SN - 1309-4289-2149-9136 M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS %A LOKMAN AYDIN %T 1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS %D 2019 %J Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi %P 1309-4289-2149-9136 %V 10 %N 19 %R %U
ISNAD AYDIN, LOKMAN . "1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS". Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 10 / 19 (June 2019): 559-575 .
AMA AYDIN L . 1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2019; 10(19): 559-575.
Vancouver AYDIN L . 1834/1250 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE KÜTAHYA SANCAĞINDA REAYA NÜFUS. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2019; 10(19): 575-559.