Research Article

İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Volume: 27 Number: 2 June 1, 2026
EN TR

İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Levin vd. (2025) tarafından geliştirilen İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği-Lise Formu’nun Türkçe versiyonuna ilişkin geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını yapmaktır. İnsana yakışır eğitim, bireylerin temel eğitim ihtiyaçlarını karşılayan, güvenli, eşitlikçi ve destekleyici bir öğrenme ortamı sunan eğitim biçimi olarak tanımlanmaktadır. Çalışma kapsamında yaşları 13 ile18 arasında değişen iki ayrı çalışma grubundan toplam 1221 lise öğrencisinden veri toplanmıştır. İlk çalışma grubu (N = 811) ile ölçeğin faktör yapısını test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçları, ölçeğin orijinalinde olduğu gibi 18 madde ve altı faktörden oluştuğunu doğrulamıştır. Ayrıca, cinsiyet değişkenine göre ölçme değişmezliği analizi yapılmış olup, kız ve erkek öğrenciler arasında anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür. İkinci çalışma grubu (N = 410) ile ölçüt bağıntılı geçerlik kapsamında, ölçeğin beklenildiği gibi lise öğrencilerinin okulu anlamlı görme düzeyiyle pozitif, zorbalık mağduriyetiyle negatif yönde anlamlı ilişkiler gösterdiği bulunmuştur. Ölçeğin Cronbach alfa iç tutarlılık katsayıları tüm alt boyutlar için .70’in üzerinde hesaplanarak yüksek iç tutarlılık göstermiştir. Bulgular bir arada değerlendirildiğinde, İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği-Lise Formu’nun Türk lise öğrencileri için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu ve lise düzeyinde insana yakışır eğitim ile ilgili uygulamalarda ve araştırmalarda kullanılabilecek nitelikte olduğu anlaşılmaktadır.

Keywords

References

  1. Allensworth, E. M., & Clark, K. (2020). High School GPAs and ACT scores as predictors of college completion: Examining assumptions about consistency across high schools. Educational Researcher, 49(3), 198–211. https://doi.org/10.3102/0013189X20902110
  2. Akiba, M. (2010). What predicts fear of school violence among US adolescents. Teachers College Record, 112(1), 68–102. https://doi.org/10.1177/2F016146811011200110
  3. Autin, K. L., Duffy, R. D., Blustein, D. L., Gensmer, N. P., Douglass, R. P., England, J. W., & Allan, B. A. (2019). The development and initial validation of need satisfaction scales within the psychology of working theory. Journal of Counseling Psychology, 66(2):195-209. https://doi.org/10.1037/cou0000323
  4. Balcazar, F. E., Awsumb, J., Dimpfl, S., Langi, F. F. G., & Lara, J. (2018). Jobs for youth program: An intervention to improve transition outcomes of former dropout minority youth. Career Development and Transition for Exceptional Individuals, 41(3), 166–174. https://doi.org/10.1177/2165143417747225
  5. Baştepe, İ. (2009). Etkili okulun eğitim-öğretim süreci ve ortamı boyutlarının nitelikleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 8(29), 76-83.
  6. Buyukgoze-Kavas, A., & Autin, K. L. (2019). Decent work in Turkey: Context, conceptualization, and assessment. Journal of Vocational Behavior, 112, 64-76. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2019.01.006
  7. Büyükgöze Kavas, A. (2022). Çalışma psikolojisi kuramı. F. Bacanlı ve A. Büyükgöze Kavas (Eds.), Kariyer psikolojik danışmasında çağdaş kuramlar, yaklaşımlar ve modeller (s. 53-79) içinde. Pegem Akademi.
  8. Büyüköztürk, Ş. (2018). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (24. Baskı). Pegem Akademi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Cross-Cultural Scale Adaptation, Career Counseling

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 1, 2026

Submission Date

March 14, 2025

Acceptance Date

December 1, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 27 Number: 2

APA
Akyazı, K. G., & Büyükgöze-kavas, A. (2026). İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(2), 466-485. https://doi.org/10.29299/kefad.1657489
AMA
1.Akyazı KG, Büyükgöze-kavas A. İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. KEFAD. 2026;27(2):466-485. doi:10.29299/kefad.1657489
Chicago
Akyazı, Kadem Gürkan, and Ayşenur Büyükgöze-kavas. 2026. “İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi 27 (2): 466-85. https://doi.org/10.29299/kefad.1657489.
EndNote
Akyazı KG, Büyükgöze-kavas A (June 1, 2026) İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi 27 2 466–485.
IEEE
[1]K. G. Akyazı and A. Büyükgöze-kavas, “İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, KEFAD, vol. 27, no. 2, pp. 466–485, June 2026, doi: 10.29299/kefad.1657489.
ISNAD
Akyazı, Kadem Gürkan - Büyükgöze-kavas, Ayşenur. “İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi 27/2 (June 1, 2026): 466-485. https://doi.org/10.29299/kefad.1657489.
JAMA
1.Akyazı KG, Büyükgöze-kavas A. İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. KEFAD. 2026;27:466–485.
MLA
Akyazı, Kadem Gürkan, and Ayşenur Büyükgöze-kavas. “İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 27, no. 2, June 2026, pp. 466-85, doi:10.29299/kefad.1657489.
Vancouver
1.Kadem Gürkan Akyazı, Ayşenur Büyükgöze-kavas. İnsana Yakışır Eğitim Ölçeği: Lise Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. KEFAD. 2026 Jun. 1;27(2):466-85. doi:10.29299/kefad.1657489