Unassignability Anxiety and Perception of Professional Status: An Investigation on Prospective Science Teachers

Year 2026, Volume: 34 Issue: 1, 29 - 40, 31.01.2026

Elif Öznur Tokgöz , Hüseyin Serin

https://doi.org/10.24106/kefdergi.1877898

Abstract

Purpose: This study aims to explore the link between pre-service science teachers’ anxiety regarding non-appointment and their
perceptions of the teaching profession’s status. By determining the levels of these two variables, the study attempts to clarify
how career-related concerns may align with societal views of the teaching role.
Method: A relational survey model, falling under quantitative research designs, was utilized. The study sample consisted of 545
pre-service science teachers (428 female, 117 male) from 17 public universities in Türkiye. Two instruments were employed: the
“Pre-service Teachers’ Anxiety about Not Being Appointed Scale” and the “Perception Scale about the Status of the Teaching
Profession.” The collected data were analyzed using descriptive statistics, independent samples t-test, and Pearson correlation
analysis.
Findings: The results revealed that the participants had elevated levels of anxiety concerning non-appointment and a
moderately high perception of the profession’s status. Female participants demonstrated significantly greater anxiety than
males. A significant difference in status perception based on gender was observed only in the “value of the profession” subdimension. Additionally, a weak but statistically meaningful negative correlation was found between non-appointment anxiety
and perception of professional status.
Highlights: This research emphasizes that pre-service teachers experience significant uncertainty about their future careers. The
results suggest that anxiety stemming from potential non-appointment may influence how these individuals perceive the social
reputation of the teaching profession. These findings underline the need to reduce such anxieties and elevate the public
perception of teaching as a profession.

Keywords

Pre-service science teachers , Anxiety of not being appointed , Status perception towards teaching profession

Atanamama Kaygısı ve Mesleki Statü Algısı: Fen Bilimleri Öğretmen Adayları Üzerine Bir İnceleme

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı, fen bilgisi öğretmeni adaylarının atanamama kaygısı ile öğretmenlik mesleğine ilişkin statü algıları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Her iki değişkenin düzeyleri belirlenerek, mesleki gelecek kaygılarının öğretmenlik mesleğinin toplumsal görünürlüğüyle nasıl ilişkilendiği açıklanmak istenmiştir.
Yöntem: Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Veriler, Türkiye de 17 farklı devlet üniversitesinde öğrenim gören toplam 545 fen bilgisi öğretmeni adayından (428 kadın, 117 erkek) toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak "Öğretmen Adaylarının Atanamama Kaygısı Ölçeği" ile "Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Statü Algısı Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, bağımsız örneklem t-testi ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma bulgularına göre öğretmen adaylarının atanamama kaygı düzeylerinin yüksek, öğretmenlik mesleğine yönelik statü algılarının ise orta-yüksek düzeyde olduğu görülmüştür. Kadın öğretmen adaylarının atanamama kaygı düzeyleri erkek adaylara göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Statü algısı açısından ise sadece “mesleğin değeri” alt boyutunda cinsiyete dayalı anlamlı bir farklılık belirlenmiştir. Ayrıca, atanamama kaygısı ile mesleki statü algısı arasında düşük düzeyde ancak anlamlı negatif bir ilişki olduğu saptanmıştır.
Önemli Vurgular: Bu çalışma, öğretmen adaylarının gelecekteki kariyerlerine ilişkin önemli ölçüde belirsizlik yaşadıklarını ortaya koymaktadır. Bulgular, atanamama kaygısının öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğinin toplumsal statüsüne dair algılarını etkileyebileceğini göstermektedir. Bu sonuçlar, atanmayla ilgili kaygıların azaltılması ve öğretmenlik mesleğinin toplumsal statüsünün yükseltilmesi gerekliliğini vurgulamaktadır.

Keywords

Fen bilimleri öğretmen adayları , Atanamama kaygısı , Öğretmenlik mesleğine yönelik statü algısı

References

• Akpolat, T. (2022). The mediating effect of social trust and satisfaction on the effect of prospective teachers' hope levels on their anxiety of not being appointed. Kocaeli University Journal of Education, 5(1), 1-18. https://doi.org/10.33400/kuje.953838
• Aka, E. İ., & Yılmaz, M. (2018). A study on the examination of science teacher candidates' anxiety about not being appointed. Journal of Education and Society Research, 5(1), 105-123.
• Brown, T. A. (2015). Confirmatory factor analysis for applied research. Guilford publications. Büyüköztürk, Ş. (2017). Data analysis handbook for social sciences: Statistics, research design, SPSS applications and interpretation (23rd ed.). Pegem Akademi.
• Büyüköztürk, Ş., Akgün, Ö. E., Demirel, F., Karadeniz, Ş., & Çakmak, E. K. (2015). Scientific research methods. Pegem Akademi. Erzen, Z., & Epçaçan, C. (2018). Examining the respectability of teachers in society according to teachers' views. Journal of Institute of Economic Development and Social Researches, 4(9), 331-345.
• Eskici, M. (2016). Investigation of teacher candidates' anxiety about not being appointed according to various variables. Turkish Studies, 11(19), 361-378. Doğan, T., & Çoban, A. E. (2009). Investigation of the relationship between the attitudes of education faculty students towards teaching profession and their anxiety levels. Education and Science, 34(153), 157- 168.
• George, D., & Mallery, P. (2010). SPSS for Windows step by step: A simple guide and reference, 17.0 update. Allyn & Bacon.
• Hooper, D., Coughlan, J., & Mullen, M. R. (2008). Structural equation modelling: Guidelines for determining model fit. Electronic Journal of Business Research Methods, 6(1), 53–60. https://doi.org/10.21427/D79B73
• Hu, L., & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55. https://doi.org/10.1080/10705519909540118
• Karasar, N. (2020). Scientific research method. Atlas Academic Publishing House.
• Kıran, A. B., Durmuş, E., & Sucu, N. N. (2019). A study on the causes of loss of reputation in teaching profession. Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), 8-13.
• Kıyak, Ç. (2022). The relationship between teachers' perceptions of professional status and their happiness at work [Unpublished master's thesis]. Pamukkale University.
• Lei, H., Le, P. B., & Nguyen, H. T. H. (2017). How collaborative culture supports for competitive advantage: The mediating role of organizational learning. International Journal of Business Administration, 8(2), 73-85. https://doi.org/10.5430/ijba.v8n2p73
• Manav, Ö. (2022). Coping with unemployment of unassigned teachers. Journal of Scientific Research in Turkey, 7(2), 459-473.
• Meirkulova, A., & Gelişli, Y. (2021). Perception scale for the status of teaching profession: A scale development study. Gazi University Gazi Faculty of Education Journal, 41(2), 1145-1172. https://doi.org/10.17152/gefad.905176
• Ministry of National Education (2021a). 2021 Mart sözleşmeli öğretmenlik için sözlü sınava çağrılanlara ait taban puanlar [Minimum scores for candidates selected for the oral exam for contracted teacher positions in March 2021].https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2021_05/04115415_Taban_Puan.pdf
• Ministry of National Education (2021b). 2021 Mart sözleşmeli öğretmenlik ataması alan bazlı taban puan ve atama sayısı [Field-based minimum scores and number of appointments for the March 2021 contracted teacher recruitment]. http://atama.meb.gov.tr/sonuclar/arsiv/sayisal_veriler/2021/2021_mart_s_atama_alan_bazinda_taban_puanlar.pdf
• Ministry of National Education (2021c). 2021 Eylül sözleşmeli öğretmenlik için sözlü sınava çağrılanlara ait taban puanlar [Minimum scores for candidates selected for the oral exam for contracted teacher positions in September 2021]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2021_10/26140901_Sozlu_sinava_hak_kazananlarin_olusturdugu_taban_puan.pdf
• Ministry of National Education (2021d). 2021 Eylül sözleşmeli öğretmenlik ataması alan bazlı taban puan ve atama sayısı [Field-based minimum scores and number of appointments for the September 2021 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_01/31161804_2021_eylul_s_atama_alan_bazinda_taban_puanlar.pdf
• Ministry of National Education (2022a). 2022 Temmuz sözleşmeli öğretmenlik sözlü sınav yeri sonuçlarına ait taban puanlar [Minimum scores for oral exam venue results of the July 2022 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_08/02152732_TABAN_PUAN.pdf
• Ministry of National Education (2022b). 2022 Temmuz sözleşmeli öğretmenlik ataması alan bazlı taban puan ve atama sayısı [Field-based minimum scores and number of appointments for the July 2022 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_09/07221306_2022_temmuz_s_atama_alan_bazinda_taban_puanlar.pdf
• Ministry of National Education (2023a). 2023 Mart sözleşmeli öğretmenlik sözlü sınav yeri sonuçlarına ait taban puanlar [Minimum scores for oral exam venue results of the March 2023 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2023_04/04174818_TABAN_PUAN.pdf
• Ministry of National Education (2023b). 2023 Mart sözleşmeli öğretmenlik ataması alan bazlı taban puan ve atama sayısı [Field-based minimum scores and number of appointments for the March 2023 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2023_05/15153559_2023_Mart_s_atama_alan_bazinda_taban_puanlar.pdf
• Ministry of National Education (2024a). 2024 Mayıs sözleşmeli öğretmenlik sözlü sınava çağrılan adaylara ait alan bazlı taban puanlar [Field-based minimum scores for candidates invited to the oral exam for the May 2024 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2024_06/10202004_2024_1_so_sozlu_sinav_taban_puan.pdf
• Ministry of National Education (2024b). 2024 Mayıs sözleşmeli öğretmenlik ataması alan bazlı taban puan ve atama sayısı [Field-based minimum scores and number of appointments for the May 2024 contracted teacher recruitment]. https://personel.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2024_11/23214530_2024_mayis_atama_alan_bazinda_taban_puanlar.pdf
• Öztekin, A., Kol, V., Taymur, K., Yaray, E., & Sarıyıldız, Y. (2022). An investigation of guidance and psychological counseling teacher candidates’ anxiety about various variables. Asian Studies, 6(19), 71-84. https://doi.org/10.31455/asya.1062098
• Süner, Ş., & Eskici, M. (2020). The anxiety of pre-service teachers’ not to be appointed to teachership in terms of level of hopelessness, gender, school type. Manisa Celal Bayar University Journal of Social Sciences, 18(Special Issue), 357-372. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.679948
• Şahbudak, E., & Karahan, İ. (2024). Analysing the status of teaching profession on the basis of teachers' opinions. EKEV Academy Journal, 2024(100), 319-334. https://doi.org/10.17753/sosekev.1574773
• Şahin, İ. (2011). Prospective teachers’ ideas about teacher recruitment and their professional future. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 11(3), 1167-1184.
• Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
• Tümkaya, S., Aybek, B. & Çelik, M. (2007). An prediction of hopelessness and state-trait anxiety levels among teacher candidates before the kpss exam. Educational Sciences in Theory and Practice, 7(2), 953-974
• Ünsal, S. (2021). On the definition and importance of teaching profession and changing roles of teachers; a qualitative descriptive research. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(42), 1481-1504. https://doi.org/10.46928/iticusbe.956111
• Yıldırım, B. (2015). Science learning anxiety scale: validity and reliability study. Anemon Muş Alparslan University Journal of Social Sciences, 3(1), 33-43. https://doi.org/10.18506/anemon.71733