Review

Çevre Hakkının Katılım Boyutu İklim Kriziyle Mücadelede Sağlıklı Kentler Hareketinin Rolü

Volume: 16 Number: 1 March 20, 2023
TR EN

Çevre Hakkının Katılım Boyutu İklim Kriziyle Mücadelede Sağlıklı Kentler Hareketinin Rolü

Öz

Son dönemde tek tek kişilerin ve dünya gezegeninin karşı karşıya kaldığı en önemli sorun iklim krizidir. İklim krizi insan hakları içinde kapsam bakımından çokça tartışılagelen çevre hakkının da bir ihlalidir. İklim konusunda yaşadığımız sorunlar dinamik bir sürecin doğal bir sonucu olarak gerçekleşmemekte, insanların “benmerkezci” davranışları nedeniyle hastalanan suyun, toprağın ve havanın artık insanları besleyemez ve hatta onlara zarar verir hale gelmesiyle ortaya çıkmaktadır. Çevre hakkı bağlamında bir insan hakkı ihlali olarak yorumlanabilecek iklim krizi ile mücadelede hem ulusal hem de uluslararası alanda ortaya çıkan önemli bir mevzuat bulunmaktadır. Bu mevzuatın uygulayıcıları ise hem kamu otoriteleri hem sivil toplum örgütleri ve hem de tek tek bireylerdir. Sağlıklı Kentler Hareketi de bu hakkın korunmasında önemli bir gelişme olarak yorumlanabilir. Bu çerçevede çalışmada iklim krizi, çevre hakkının ihlali olarak ele alınacaktır. Bu ihlalin ortadan kaldırılması ve iklim kriziyle mücadelede çevre hakkının katılım boyutuyla Sağlıklı Kentler Hareketinin rolüne değinilecektir. Türkiye örneğinde Sağlıklı Kentler Birliği incelenerek, birlik faaliyetlerinin iklim kriziyle mücadele kapsamında analizi yapılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kamu Yönetimi , Katılım , Yönetişim , Çevre Hakkı , Sağlıklı Kentler Birliği

References

  1. Alemdar, Z. ve Üregen, E. (2021). Toplumsal Cinsiyet Perspektifinden İklim Değişikliği. https://fikirturu.com/cevre/toplumsal-cinsiyet-perspektifinden-iklim-degisikligi/. (Erişim tarihi: 21.01.2022).
  2. Anadolu Ajansı, 2021. Dünya Meteoroloji Örgütü Genel Sekreteri Taalas'tan Türkiye'ye övgü. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/dunya-meteoroloji-orgutu-genel-sekreteri-taalastan-turkiyeye-ovgu/2387847. (Erişim tarihi: 21.01.2022).
  3. Bektaş, C. (2016). Kültürel, Güzelduyusal Kirlenme. R. Keleş (Yay. Haz.), İnsan Çevre Toplum içinde (ss. 231-242), Ankara: İmge.
  4. Birlik Tüzüğü, 2004. https://www.skb.gov.tr/birlik-hakkinda/tuzuk/. (Erişim tarihi: 27.02.2022).
  5. BM İnsan ve Çevre Konferansı Bildirisi, 1972. https://www.cmo.org.tr/resimler/ekler/0a964846d55e228_ek.pdf. (Erişim tarihi: 24.02.2022).
  6. Çevre ve İklim İçin İş birliği Projesi, 2021. Tek Sağlık Bakış Açısıyla İklim Değişikliği ve COVID-19 Pandemisi Bilgi Notu. https://www.env-health.org/wp-content/uploads/2021/01/Tek-Saglik-Bilgi-Notu.pdf, 21.12.2021.
  7. Déjeant-Pons, M. (2002). Human Rights to Environmental Procedural Rights. M. Déjeant-Pons ve M. Pallemaerts (Ed.) Human Rights and the Environmet içinde (ss. 23-47), Germany: Council of Europe Publishing.
  8. DSÖ, 2018. DSÖ Avrupa Sağlıklı Şehirler Ağı Faz VII (2019- 2024) Uygulama Çerçevesi, 9. https://www.skb.gov.tr/wp-content/uploads/2019/05/DSO-7.Faz-Rehberi-1.pdf. (Erişim tarihi: 02.01.2021).
  9. Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi, 1966. https://inhak.adalet.gov.tr/Resimler/Dokuman/2312020093210bm_04.pdf. (Erişim tarihi: 24.12.2021).
  10. EU, 2021: A Universal Right to a Healty Environment. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/ATAG/2021/698846/EPRS_ATA(2021)698846_EN.pdf. (Erişim tarihi: 24.05.2022).
APA
Şahyar Akdemir, D. (2023). Çevre Hakkının Katılım Boyutu İklim Kriziyle Mücadelede Sağlıklı Kentler Hareketinin Rolü. Kent Akademisi, 16(1), 35-55. https://doi.org/10.35674/kent.1123456