Hazır Beton Üretim Tesislerinin Çevresel Etkilerinin İncelenmesi
Abstract
Muğla ilinde bulunan hazır beton ve beton ürünleri üretim tesisinde üretim faaliyetlerinden kaynaklanan karbon emisyon değeri hesaplanmıştır. Tesisteki emisyon kaynaklarına göre 2023 yılı karbon emisyon değeri belirlenmiştir. Tesisteki emisyon kaynakları; personel transferi ve ürün sevkiyatı için yakıt kullanımı, üretim sürecinde ihtiyaç duyulan elektrik, doğal gaz ve su kullanımı; atık olarak ise atık su, atık yağ ve kağıt kartondur. Faktörler ISO 14064:2018 ve GHG Protokolü’ne göre sınıflandırılmıştır. Hesaplamada IPCC Tier 1 metodolojisi kullanılmıştır. Emisyon faktörleri için DEFRA ve IPCC ulusal veri tabanları kullanılırken, elektrik emisyon faktörü verileri için Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Enerji Verimliliği ve Çevre Dairesi Türkiye Ulusal Elektrik Şebekesi Emisyon Faktörü kullanıldı. Çok sayıda faaliyet, üç temel gaz olan CO2, CH4 ve N2O’nun oluşumuna yol açabilir. Karbon emisyonunda tCO2e cinsinden sonuçları hesaplamak için üç temel gazın (CO2, CH4 ve N2O) küresel ısınma potansiyelleri kullanıldı. Tesiste 2023 yılında makine, ekipman ve tesisatların kullanımından kaynaklanan elektrik tüketimine ait CO2 emisyon değeri 177.007 tCO2 olarak belirlenmiştir. Yakıt tüketiminden kaynaklanan toplam emisyon değeri 4482,649 tCO2 olarak hesaplanmıştır. Üretim sürecinde kullanılan doğalgazdan kaynaklanan toplam CO2 emisyon değeri 508,1128 tCO2 olarak belirlenmiştir. Su tüketiminden kaynaklanan CO2 emisyonu 3,594 tCO2 olarak hesaplanmıştır. Atıksu, atık yağ ve kağıt karton atığının oluşumundan kaynaklanan CO2 emisyon değerleri sırasıyla 0,1077, 0,0117 ve 0,00192 tCO2 olarak belirlenmiştir. Hazır beton ve beton ürünleri üretimi sırasındaki tüm faaliyet verileri değerlendirildiğinde, tesisin toplam CO2 emisyon değeri 5171,484 tCO2 olarak bulunmuştur. CO2 emisyon değerine en çok katkıda bulunan faaliyet yakıt tüketimidir. Yakıt tüketimini sırasıyla doğal gaz ve elektrik tüketimi takip etmiştir. Tesis düşük emisyon değerlerine sahip olsa da, 2050 hedeflerine ulaşmak için emisyonları en aza indirmek çok önemlidir.
Keywords
CO2 emisyonu, Tier 1 yöntemi, Hazır beton santrali, Sürdürülebilirlik, Çevre yönetimi
Ethical Statement
The author declares that this study complies with Research and Publication Ethics.
References
- Barrow, M., Buckley, B., Caldicott, T., Cumberlege T., Hsu, John., Kaufman, S., (2013). Greenhouse Gas Protocol, Technical Guidance for Calculating Scope 3 Emissions.
- Başoğul, Y., Göksu, T. T., & Baran, M. F. (2021). Bir Tekstil Fabrikasının Karbon Ayak İzinin Değerlendirilmesi. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi (31), 146-150. https://doi.org/10.31590/ejosat.1006302
- Blankendaal, T., Schuur, P., Voordijk, H., (2014). Reducing the environmental impact of concrete and asphalt: a scenario approach. J. Clean. Prod., 66, 27–36. Retrieved from https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2013.10.012
- Buendia, E.C., Guendehou S., Limmeechokchai, B., Pipatti, R., Rojas Y., Sturgiss R., Towprayoon, S., (2019). Refinement to the 2006 IPCC Guidelines for National Greenhouse Gas Inventories.
- Civelekoğlu, G., Bıyık, Y., (2018). Ulaşım sektöründen kaynaklı karbon ayak izi değişiminin incelenmesi. Bilge International Journal of Science and Technology Research, 2(2), 157-166.
- Colangelo, F., Russo, P., Cimino, F., Cioffi, R., Farina, I., Fraternali, F., Feo, L., (2007). Epoxy/glass fibres composites for civil applications: comparison between thermal and microwave crosslinking routes. Compos. Part B Eng., 126, 100–107. Retrieved from https://doi.org/10.1016/j.compositesb.2017.06.003
- Colangelo, F., Forcina, A., Farina, I., Petrillo, A., (2018). Life Cycle Assessment (LCA) of different kinds of concrete containing waste for sustainable construction. Buildings, 8, 70. Retrieved from https://doi.org/10.3390/buildings8050070
- Coşkun, U. (2007). Hazır beton santrallerinde geri dönüşüm sistemi ile kazanılan atık suyun (milli su) beton üretiminde değerlendirilmesi, Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yapı Eğitimi Anabilim Dalı, Afyon.
- Del Serrone, G., Moretti, L. (2023). A stepwise regression to identify relevant variables affecting the environmental impacts of clinker production. J. Clean. Prod., 398, 136564. Retrieved from https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2023.136564
- Dindar, G. (2021). Otomotiv Yan Sanayinde Karbon Ayak Izinin hesaplanması–Bursa İli örneği Bursa Uludağ Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
