Alzheimer Hastalarında Uyku Kalitesi ve Uykululuk Halinin Değerlendirilmesi
Öz
Uyku
bozuklukları Alzheimer tipi Demans (ATD) gibi nörodejeneratif hastalıklarda sık görülmektedir.
Özellikle hastalığın orta-ileri evresinde uyku bozukluklarının arttığı
bildirilmektedir. Bu hastalarda uyku bozuklukları bireyin yaşam kalitesini,
bilişsel işlevlerini düşürebilir, duygudurumunu ve bakım verenin yükünü olumsuz
etkileyebilir. Bu çalışmada Geriatrik Psikiyatri Birimi
polikliniğine ayaktan başvuran ve DSM-IV tanı ölçütlerine göre
ATD tanısı alan 50 hastada uyku kalitesi ve uykululuk hali ile bunlarla
ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Hastalara ve/veya yakınlarına sosyodemografik veri formu, Standardize Mini-Mental Test (SMMT),
Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ), Zarit
Bakıcı Yükü Ölçeği (ZBYÖ) ile İşlevsel Faaliyetler Anketi (İFA) uygulanmıştır.
Hastaların çoğunun (%62) uyku sorunu yaşadığı görülmüştür. Hastaların sadece
EUÖ puanları ile İFA puanları ve yaş arasında anlamlı pozitif korelasyon
bulunmuş, ancak diğer ölçek puanları ve demans süresi ile EUÖ ve PUKİ puanları arasında
anlamlı korelasyon saptanmamıştır. Kadın ve erkek hastalar arasında PUKİ ve EUÖ
toplam puanları açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Sonuç olarak, bu çalışma ATD
hastalarında uyku bozukluklarının düşük işlevsellikle ilişkili olduğunu, ancak
bakım veren yükünü etkilemediğini göstermiştir. İleride yapılacak çalışmalarda daha büyük örneklemlerde
sağlıklı yaşlılarla kıyaslanarak çalışılması ve uyku bozuklukları için bu hasta grubuna özgü ölçüm araçlarının
geliştirilmesi önerilir.
Anahtar Kelimeler
References
- 1. Ağargün M.Y., Kara H., Anlar Ö. (1996) Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi'nin geçerliği ve güvenirliği. Turk Psikiyatri Derg,7(2),107-115.
- 2. Ancoli-Israel S., Ayalon L. (2006)Diagnosis and treatment of sleep disorders in older adults. Am J. Geriatr Psychiatry; 14, 95–103.
- 3. Anderson K.N., Hatfield C., Kipps C., Hastings M., Hodges J.R. (2009 Mar).Disrupted sleep and circadian patterns in frontotemporal dementiaEur J Neurol. 16(3):317-23.
- 4. Beaulieu-Bonneau S., Hudon C. (2009) Sleep disturbances in older adults with mild cognitive impairment. Int Psychogeriatr, 21, 654–66.
- 5. Bedrosian T.A., Nelson R.J. (2012). Pro: Alzheimer’s disease and circadian dysfunction: chicken or egg? Alzheimers Res Ther, 4(4), 25.
- 6. Berry R.B. (2012). Fundamentals of Sleep Medicine. Chapter 31: Sleep and neurologic disorders, Philedelphia PA: Elsevier Saunders. S.631-645
- 7. Bonanni E., Maestri M., Tognoni G., Fabbrini M., Nucciarone B., Manca M.L., Gori S., Iudice A., Murri L.(2005). Daytime sleepiness in mild and moderate Alzheimer’s disease and its relationship with cognitive impairment. J Sleep Res., 14:311–317
- 8. Buysse D.J., Reynolds C.F., Monk T.H., Berman S.R., Kupfer D.J.(1989 May). The Pittsburgh Sleep Quality Index: a new instrument for psychiatric practice and research.Psychiatry Res, 28(2):193-213.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Research Article
Authors
Bilgen Biçer Kanat
This is me
Selma Çilem Kızılpınar
*
Türkiye
Burçin Çolak
This is me
Okan Er
This is me
Ahmet Kokurcan
This is me
Umut Altunöz
This is me
Ayşegül Sakarya
This is me
Sevinç Kırıcı Bulguroğlu
This is me
Gülbahar Baştuğ
This is me
Erguvan Tuğba Özel Kızıl
This is me
Publication Date
December 31, 2018
Submission Date
December 10, 2018
Acceptance Date
December 31, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 26 Number: 3