II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları

Yusuf Taş; Memet Yetişgin

doi:10.33437/ksusbd.1488790

II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları

Öz

II. Meşrutiyetin ilanı ve Kanun-i Esasi’nin tekrar yürürlüğe girmesi ile Osmanlı Devleti’nde yeni bir dönem başladı. II. Abdülhamit’in baskı rejiminin ardından oluşan özgürlük havasının en çok hissedildiği alanlardan biri de basın oldu. Osmanlı başkenti İstanbul’da bir elin parmaklarını geçmeyen gazete sayısı, 23 Temmuz 1908’de II. Meşrutiyet’in ilan edilmesiyle birlikte yüzleri buldu. Hürriyet havası içerisinde, “Osmanlılık” ülküsü ile memleketin kurtuluşuna yönelik beklentiler artsa da iç ve dış politika ve içtimai hayatta birbiri ardına meydana gelen hadiseler hayal kırıklıkları yarattı. Bu çalışmada II. Meşrutiyet’in ilanından 31 Mart Vakasına kadar geçen süreçte Osmanlı kamuoyunu sarsan gelişmelerin dönemin gazetelerine yansımaları ve İttihat ve Terakki Cemiyeti ile diğer Jön Türk gruplarının neşrettiği gazetelerin bu hadiselere getirdiği yorumlar ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ahmad, F. (1971). İttihat ve Terakki 1908-1914 (Jön Türkler), Sander Yayınları.
Akşin, S. (1972). 31 Mart Olayı, Sinan Yayınları.
Akşin, S. (1974). Fedakâran-ı Millet Cemiyeti, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 29, sy. 01, s.s., 125, 135 .
Armaoğlu, F. (1997). 19. Yüzyıl Siyasî Tarihi (1789-1914), Türk Tarih Kurumu.
Bleda, Mithat Ş. (1979). İmparatorluğun Çöküşü, Remzi Kitabevi.
Çapanoğlu, Münir S. (1960), Basın Tarihimizde İlave - Türk gazeteciliğinin Yüzüncü Yılı Münasebetiyle”, Yeni Doğuş Matbaası.
Çavdar, T. (1991). İttihat ve Terakki, İletişim Yayınları.
Duman, D. (2016), 31 Mart Vak’ası’nın İki Öncü Habercisi: Kör Ali ve Beşiktaş Olayları, The Journal of Academic Social Science Studies, s.s., 95-112.

Günay, N. (2018). II. Meşrutiyet Dönemi’nde Ermeni Partilerinin Seçim İttifakları, 18. Türk Tarih Kongresi , Ankara, s.s. 397-417.
Güven, Gül Ç. (1991). II. Abdülhamid’in Sadrazamları Kâmil Paşa ve Said Paşa’nın Anıları-Polemikleri, Arba Yayınları.
Hanioğlu, M. Şükrü, (1985). Bir Siyasal Örgüt Olarak Osmanlı İttihad Ve Terakki Cemiyeti ve Jön Türklük (1889-1902), İletişim Yayınları.
İnan, İbnülemin M. K. (1983). Son Sadrazamlar 3. Cilt, Dergah Yayınları.
İnuğur, M. N. (1993). Basın ve Yayın Tarihi, Der Yayınevi.
Kabacalı, Alpay, (1990). Başlangıcından Günümüze Türkiye’de Basın Sansürü, Gazeteciler Cemiyeti Yayınları.
Kansu, A (2017). 1908 Devrimi, İletişim Yayınları.
Karpat, Kemal H. (2014). Osmanlı Modernleşmesi – Toplum, Kuramsal Değişim ve Nüfus, Timaş Yayınları.
Kuran, A., B. (2000). İnkılap Tarihimiz ve Jön Türkler, Kaynak Yayınları.
Malkoç, E. (2010). Doğu-Batı Ekseninde Bir Osmanlı Aydını: Ahmet Rıza Yaşamı ve Düşünce Dünyası, Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları, Sayı: 11, 93-162.
Mevlânzade Rifat, (2010). 31 Mart Bir İhtilalin Hikayesi, Pınar Yayınları.
Sancaktar, F. M. (2021). Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Anayasa, Seçim ve Meclis Tecrübesi 1876 – 1923, Ötüken Yayınları.
Şapolyo, E.B. (1974). Türk Gazeteciliği Tarihi, Her Yönüyle Basın, Güven Matbaası.
Tahsin Paşa, Esbak Mabeyn Başkatibi (1931). Abdülhamit ve Yıldız Hatıraları, Muallim Ahmet Halit Kitaphanesi.
Topuz, H. (2003). II. Mahmut’tan Holdinglere Türk Basın Tarihi, Remzi Kitabevi.
Tunçay, M., Akbayar N., Çavaş R., Demirel, Y. (2021). II. Meşrutiyet’in İlk Yılı 23 Temmuz 1908 – 23 Temmuz 1909, Yapı Kredi Yayınları.
Tunaya, T. Z. (1989). Türkiye’de Siyasal Partiler Cilt:3 – İttihat ve Terakki Bir Çağın, Bir Kuşağın, Bir Partinin Tarihi, Hürriyet Vakfı Yayınları.
Türkgeldi A. F. (2010). Görüp İşittiklerim, Türk Tarih Kurumu Yayınları.
Tütengil, C. O. (1969). Yeni Osmanlılar’dan Bu Yana İngiltere’de Türk Gazeteciliği (1867-1967), Belge Yayınları.
Yellice, G. (2018). Sorunlu Ada Girit: Atina-Hanya İlişkileri ve Giritli Milletvekillerinin Yunan Parlamentosuna Dâhil Olma Girişimleri, 1910-1912, Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, Sayı: 62, Bahar 2018, 335-366.
Yetişgin, M. (2010). Batı Basınında Osmanlı Devleti’ne Yaklaşımlar ve Osmanlıların Bu Yaklaşımlara Tepkileri, OTAM, 28 (2010), 119-162.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Siyasal İletişim

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Yusuf Taş ^*
0000-0002-6916-8624
Türkiye

Memet Yetişgin
0000-0002-2665-1210
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

29 Nisan 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

23 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

25 Mart 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 22 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.33437/ksusbd.1488790

IZ

https://izlik.org/JA93AS94YU

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Taş, Y., & Yetişgin, M. (2025). II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 583-597. https://doi.org/10.33437/ksusbd.1488790

AMA

1.Taş Y, Yetişgin M. II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;22(1):583-597. doi:10.33437/ksusbd.1488790

Chicago

Taş, Yusuf, ve Memet Yetişgin. 2025. “II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 (1): 583-97. https://doi.org/10.33437/ksusbd.1488790.

EndNote

Taş Y, Yetişgin M (01 Nisan 2025) II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 1 583–597.

IEEE

[1]Y. Taş ve M. Yetişgin, “II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları”, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 22, sy 1, ss. 583–597, Nis. 2025, doi: 10.33437/ksusbd.1488790.

ISNAD

Taş, Yusuf - Yetişgin, Memet. “II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22/1 (01 Nisan 2025): 583-597. https://doi.org/10.33437/ksusbd.1488790.

JAMA

1.Taş Y, Yetişgin M. II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;22:583–597.

MLA

Taş, Yusuf, ve Memet Yetişgin. “II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 22, sy 1, Nisan 2025, ss. 583-97, doi:10.33437/ksusbd.1488790.

Vancouver

1.Yusuf Taş, Memet Yetişgin. II. Meşrutiyet’ten 31 Mart Olayına Türk Basını: İç ve Dış Politikadaki Gelişmelerin Gazetelere Yansımaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 01 Nisan 2025;22(1):583-97. doi:10.33437/ksusbd.1488790