Orientalism in Cinema: Analysis of Atlantis Animation Film Series

Öz

Cinema is used as a tool for culture and alienating expansionism. The West's concern for influence over the East is shaped by Orientalism. The West is the guardian, supervisor and when necessary, obsessive love of the East. He acts as a guard to ensure that he does not go beyond the boundaries he has drawn. He commands her by setting rules for her own self and despite all his wildness, she is his lover whom he cannot give up because he cannot leave her alone. In the context of the relationship between cinema and orientalism, the study aims to reveal how animation, whose majority audience is children, has been transformed into a tool of discourse, especially under the influence of orientalism. In the study, firstly, orientalism and orientalist discourses are defined and then their relationship with cinema is tried to be elucidated. In this way, by revealing orientalist discourses, an attempt is made to determine the points to be looked at in cinema and especially in animation. The animated film series “Atlantis: The Lost Empire” directed by Gary Trousdale and Kirk Wise and “Atlantis: Milo's Way” directed by Victor Cook, Toby Shelton and Tad Stones are analyzed based on semiotics. The analysis reveals orientalist discourses within the film series.

Anahtar Kelimeler

• Orientalism
• Orientalism and cinema
• Film Analysis
• Semiology
• Animation

Sinemada Oryantalizm: Atlantis Animasyon Film Serisinin Analizi

Öz

Diğer yayın organları gibi sinema, bir kültür ve ötekileştirici yayılmacılık adına kullanılır. Batı’nın Doğu üzerindeki nüfuz kaygısı oryantalizm etrafında şekillenmektedir. Batı, Doğu’nun bekçisi, amiri ve yeri geldiğinde saplantılı aşkıdır. Kendi çizdiği sınırların dışına çıkmaması için bekçilik yapar. Kendi benliği adına kurallar koymasıyla amirlik eder ve bütün yabaniliğine rağmen onu kendi haline bırakamamasıyla vazgeçemediği sevgilisidir. Çalışma, sinema ve oryantalizm ilişkisi bağlamında, çoğunluk izleyicisi çocuklar olan animasyonun özellikle oryantalizm etkisinde nasıl söylem aracına dönüştürüldüğünü ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmada öncelikle oryantalizm ve oryantalist söylemler tanımlanmakta, sonrasında sinemayla olan ilişkisini aydınlatma yolunda gidilmektedir. Bu sayede oryantalist söylemlerin açığa çıkarılmasıyla sinemada ve çalışma özelinde animasyonda bakılacak noktalar belirlenmeye çalışılmaktadır. Gary Trousdale ve Kirk Wise’ın yönettiği “Atlantis: Kayıp İmparatorluk” ve Victor Cook, Toby Shelton ve Tad Stones’un yönettiği “Atlantis: Milo’nun Yolu” adlı animasyon film serisini, göstergebilim temelinde çözümlenmektedir. Çözümleme sonucunda film serisinde oryantalist söylemelere aracılık ettiğine ulaşılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Oryantalizm
• Oryantalizm ve sinema
• Film Eleştirisi
• Göstergebilim
• Animasyon

Kaynakça

1. Ameli, S. R. (2007). İngiliz Müslüman Kimliği ve İslomofobya; İslomofobya ve Avrupa’nın Çelişkileri. İslamophobia Konuşmaları. Bisav.
2. Barthes, R. (2005). Göstergebilimsel Serüven (Çev. M. Rifat, S. Rifat). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
3. Bernstein, M. &; Studlar, G. (1997). Visions of the East: Orientalism in Film. New Jersey: Rutgers University Press.
4. Cook, V., Shelton, T. &; Stones, T. (Director). (2003). Atlantis: Milo’s Return [Film]. United States, Philippines: Disney Television Animation, Disneytoon Studios.
5. Dajani, N. Z. J. (2000). Arabs in Hollywood: Orientalism in Film. [Master of Arts Thesis, The University of British Columbia].
6. Dirlik, A. (1996). Chinese History and the Question of Orientalism. History and Theory. 35(4).
7. Durukan, K. (2004). Doğu-Batı İkilemine Dört Bakış: Montesquieu, Fanon, Galeano, Said. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür yayınları.
8. Eberwein, T. F. (1990). Yapısalcı eleştiri: Christian Metz. Düşünceler. (Çev. Z. Özden). Yıl:4, Sayı:4. Erkan, H. (2009). Hollywood Sinemasında Oryantalizm. İstanbul: Kırmızı Kedi.

9. Germaner, S. &; İnankur, Z. (1989). Orientalism and Turkey. The Turkish Cultural Foundation.
10. Guirand, P. (1994). Göstergebilim. 2. bs. (Çev. M. Yalçın). Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
11. Güngör, F. S. (2011). Oryantalizm ve Amerika Birleşik Devletleri’nin Ortadoğu’ya Bakışının Sinemaya Yansımaları. [Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi].
12. Hamilton, A. (2013). D. W. Griffith’s Intolerance (1916). [Access Date: 01.05.2021] https://www.counter-currents.com/2013/06/d-w-griffiths-intolerance-1916/
13. Karlıoğlu, A. (2020). Sinemada Oryantalist Söylem: Türkiye’de Çekilmiş Batı Yapımı Filmler Üzerine Bir İnceleme. [Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi].
14. Keyman, F., Mutman, M. &; Yeğenoğlu, M. (der.) (1996). Oryantalizm, Hegemonya ve Kültürel Farklılaşma. İstanbul: İletişim Yayınları.
15. Kırel, S. (2012). Kültürel Çalışmalar ve Sinema. 2. bs. İstanbul: Kırmızı Kedi Yayınevi.
16. Lewis, B. (2007). Oryantalizm Sorunu. (Çev. F. B. Aydar). A. Yıldız (Ed.). Oryantalizm Tartışma Metinleri. Ankara: Doğu-Batı Yayınları.
17. Lotman, Y. M. (2012). Sinemada Göstergebilimi. (Çev. O. Özügül). 3. bs., Ankara: Nirengi Kitap.
18. Macfie, A. L. (2002). Orientalism. United Kingdom: Pearson Education.
19. Mitchell, T. (1991). Colonizing Egypt. California: University of California Press.
20. Monaco, J. (2005). Bir Film Nasıl Okunur? Sinema Dili, Tarihi ve Kuramı. (Çev. E. Yılmaz). 6. bs. İstanbul: Oğlak Yayınları.
21. Özden, Z. (2014). Film Eleştirisi: Film Eleştirisinde Temel Yaklaşımlar ve Tür Filmi Eleştirisi. 3 bs. Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
22. Rubin, A. N. (2007). Edward W. Said. A. Yıldız (Ed.). Oryantalizm Tartışma Metinleri. Ankara: Doğu Batı Yayınları.
23. Said E. (2000). Haberlerin Ağında İslam. (Çev. A. Alatlı). İstanbul: Babil Yayınları.
24. Said, E. (2004). Kültür ve Emperyalizm. (Çev. N. Alpay). İstanbul: Hil Yayınları.
25. Said, E. (2013). Şarkiyatçılık. Batı’nın Şark Anlayışları. 7. bs. (Çev. B. Ülner). İstanbul: Metis Yayınları.
26. Trousdale, G. &; Wise, K. (Director). (2001). Atlantis: The Lost Empire [Film]. United States, Japan: Walt Disney Animation Studios, Walt Disney Pictures.
27. Turner, B. S. (2002). Oryantalizm, Postmodernizm ve Globalizm. (Çev. İ. Kapaklıkaya). İstanbul: Anka Yayınları.
28. Uluç, G. (2011). Medya ve Oryantalizm: Yabancı, Farklı ve Garip. İstanbul: Anahtar Kitaplar Yayınevi.
29. Valantin, J.-M. (2006). Küresel Stratejinin Üç Aktörü: Hollywood, Pentagon ve Washington. (Çev. Ö. F. Turan). İstanbul: Babıali Kültür Yayıncılığı.
30. Wollen, P. (2017). Sinemada Göstergeler ve Anlam. 5. bs. (Çev. Z. Aracagök &; B. Doğan). İstanbul: Metis Yayınları.
31. Yiğit, Z. (2008). Hollywood Sinemasının Yeni Oryantalist Söylemi ve 300 Spartalı. Selçuk İletişim Dergisi. Cilt:5, Sayı:3.