Vergi Gelirleri ve Gelir Dağılımı Eşitsizliği Arasındaki İlişki Üzerine Ampirik Kanıtlar: Konya Panel Nedensellik Testi

Öz

Çalışmanın amacı vergi gelirlerinin gelir dağılımı üzerinde herhangi bir etkisinin olup olmadığının belirlenmesidir. Vergilerin ekonomik amaçları dışında sosyal amacı da söz konusudur. Bu amaç doğrultusunda vergiler üzerinden yapılan politikalar ile gelir dağılımında eşitsizliğin azaltılması amaçlanmaktadır. İkincil gelir dağılımı olarak ifade edilen bu durum dünyanın hemen hemen her ülkesinde karşılaşılabilecek bir uygulamadır. Sağlıklı verilerine ulaşılabilen 16 OECD ülkesinin 1991-2016 döneminin incelendiği çalışmada yöntem olarak Konya (2006) Panel Nedensellik analizi tercih edilmiştir. Çalışmada kullanılan veriler OECD Stat veri tabanından ve 2009 yılında Frederic Solt’un hesapladığı SWIID veri setlerinden elde edilmiştir. Elde edilen sonuçlar örneklem grubundaki bazı ülkelerde vergilerin gelir dağılımı eşitsizliği üzerinde düzeltici etkisini ortaya koymuştur. Fransa ve Lüksemburg’da vergiler gelir dağılımı eşitsizliğini azaltırken, İtalya’da gelir dağılımı eşitsizliğinin azalması vergi gelirlerinin olumlu etkilenmesine neden olmuştur. Bu durumun en önemli sebebi olarak ülkelerin vergi politikalarının farklılık arz etmesi gösterilebilir.

Anahtar Kelimeler

• Vergi
• Gelir Dağılımı Eşitsizliği
• Panel Nedensellik

Empiric Evidences On The Relationship Between Tax Revenues and Income Distribution Inequality: Kónya Panel Causality Test

Öz

The purpose of the study is to determine whether tax revenues have any effect on income distribution. Taxes have a social purposes besides their economic purposes. In line with these purposes, it also aimed to reduce the inequality in income distribution through policy. This situation, which is expressed as secondary income distribution, is an application that can be encountered in almost every country in the world. Kónya (2006) Panel causality analysis was preferred as a method in the study that examined the 1991-2016 period of 16 OECD countries whose datasets are accessible. The data used in the study was derived from the OECD database and SWIID database that calculated by Frederic Solt in 2009. The results revealed the corrective effect of taxes on income distribution inequality in some countries for the sample group. While taxes in France and Luxembourg reduced income distribution inequality, the decrease in income distribution inequality in Italy resulted in a positive impact on tax revenues. As the most important reason for this situation is that the tax policies of the countries may be different from each other.

Anahtar Kelimeler

• Tax
• Income Distribution Inequality
• Panel Causality

Kaynakça

1. Adam, Antonis - Kammas, Pantelis - Lapatinas, Athanasios (2015). “Income Inequality And The Tax Structure: Evidence From Developed And Developing Countries”. Journal of Comparative Economics, 43(1), ss.138-154.
2. Albayrak, Özlem (2011), “Finansal Krizde Uygulanan Vergi Politikalarının Gelir Dağılımı Etkileri: 2004-2009”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Vol. 66, No. 2, ss. 1-34.
3. Avci, Mehmet and Mukiyen Avci, Gizem (2017). “OECD Ülkelerinde Kurumsal Kalite ve Gelir Eşitsizliği İlişkisi”. Sosyoekonomi, 25(1), ss.76-90.
4. Aydın, Mücahit (2018), “Enerji Tüketimi ile Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: Düşük ve Orta Gelirli Ülkeler Örneği”, Hacettepe Üniversitesi İİBF Dergisi, Vol. 36, No. 1, ss.1-15.
5. Baltagi, Badi - Feng, Qu - Kao, Chihwa (2012), “A Lagrange Multipier Test for Cross-Sectional Depedence in a Fixed Effects Panel Data Model”, Syracuse University Center for Policy Research, s.164-177.
6. Beşel, Furkan and Gürdal, Temel (2017, October), “Almanya ve Fransa’da Vergi Denetimi”, In ICPESS (International Congress on Politic, Economic and Social Studies) No. 2, ss.190-200.
7. Breusch, Trevor S. and Pagan, Adrian Rodney (1980), “The Lagrange Multiplier Test and its Applications to Model Specification in Econometrics”, The Review of Economic Studies, Vol. 47, No. 1 ss.239-253.
8. Chaumont, Blaisse Philippe (2014), “Çağdaş Vergi Sistemi ve Denetim Konulu Panel”, Vergi Dünyası Dergisi, No. 397, ss.148-151.

9. Cingano, Federico (2014), “Trends in Income Inequality and its Impact on Economic Growth”, www.oecd-ilibrary.org (Erişim: 05.07.2019).
10. Ferhatoğlu, Emrah (2005), “Bir Kamu Harcaması Türü Olarak Vergi Harcaması ve Türk Kurumlar Vergisi Açısından Değerlendirilmesi”, Sosyal Bilimler Dergisi, Vol. 6, No. 2, ss.77-93.
11. https://www.globaltrade.net, (Acces: 05.07.2019).
12. Konya, László (2006), “Exports and Growth: Granger Causality Analysis on OECD Countries with a Panel Data Approach”, Economic Modelling, No. 23, ss.978-992.
13. Martorano, Bruno (2018), “Taxation and Inequality in Developing Countries: Lessons from the Recent Experience of Latin America”, Journal of International Development, Vol. 30, No. 2: ss.256-273.
14. Öncel, Abidin - Kırca, Mustafa - İnal, Veysel (2017), “Elektrik Tüketimi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: OECD Ülkelerine Yönelik Zamanla Değişen Panel Nedensellik Analizi”, Maliye Dergisi, No. 173, ss.398-420.
15. Pesaran, Mohammad Hashem (2004), “General Diagnostic Tests for Cross Section Dependence in Panels”, Cambridge Working Papers in Economics 0435, doi:https://doi.org/10.17863/CAM.5113. ss.1-40.
16. Pesaran, M.Hashem and Yamagata, Toshio (2008), “Testing Slope Homogenity in Large Panels”, Journal of Econometrics, Vol. 142, No. 1, ss.50-93.
17. Standardized World Income Inequality Database (SWIID), https://fsolt.org/swiid/ (Erişim: 05.06.2019).
18. Teyyare, Erdoğan and Sayaner, Kübra (2018), “Türkiye'de Gelir Eşitsizliğinin Maliye Politikası Araçları ve Kurumsal Faktörler Açısından Analizi ve Çözüm Önerileri”, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Vol. 8, No. 16, ss.309-334.
19. Wang, Chen - Caminada, Koen - Goudswaard, Kees (2012), “The Redistributive Effect of Social Transfer Programmes and Taxes: A Decomposition Across Countries”, International Social Security Review, Vol. 65, No. 3, ss.27-48.
20. Yerdelen Tatoğlu, Ferda (2013), Panel Veri Ekonometrisi: Stata Uygulamalı, Beta Yayınları, İstanbul.
21. Zellner, Arnold (1962), “An Efficient Method of Estimating Seemingly Unrelated Regressions and Tests for Aggregation Bias”, Journal of the American Statistical Association, No. 57, ss.348-368.