Türkiye’de Evde Sağlık Bakım Hizmetleri: Bolu Örneği

Abstract

Amaç: Bu araştırma, Bolu Evde Sağlık Hizmetleri (ESH) biriminde, hizmet kapsamına alınan hastaların klinik özellikleri, evde bakım hizmetinden yararlanma nedenleri ve hizmet dağılımlarının belirlenmesi amacıyla planlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı olarak planlanan bu araştırmanın örneklemini Bolu ESH biriminde hizmet verilen toplam 386 hasta oluşturmuştur. Veriler, araştırmacılar tarafından ilgili literatür incelenerek oluşturulan “Hasta Bilgi Formu” kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde ve ortalama dağılımları kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan ESH alan bireylerin yaş ortalamasının 61.6+10.4 yıl ve çoğunluğunun kadın olduğu, %50.8’inin evli ve %78.0’inin aile birlikte yaşadığı, %70’inin ESH’ne çocuklarının başvuru yaptığı saptanmıştır. Hastaların çoğunluğunun (%96.1) evde bakım hizmetlerinden memnun oldukları, mevcut hizmetlerin dışında beklentilerinin olmadığı (%97.6), çoğunluğunun kronik hastalığının olduğu (%80.1) ve dolaşım sistemi hastalıklarının ön planda olduğu, en fazla fizik muayene, kan alma ve pansuman hizmetinden yaralandıkları ve büyük çoğunluğunun yaşlı ve bağımlı hastalardan oluştuğu saptanmıştır. Sonuç: Araştırma sonuçları doğrultusunda ESH’nin özellikle bağımlı ve yarı bağımlı, yaşlı kişilere yönelik planlanması, erken dönemde inme ve kardiyovasküler hastalık risklerine ilişkin koruyucu sağlık hizmetlerinin geliştirilmesi ve rehabilitasyon hizmetlerinin geliştirilmesinin önemli olduğu götürülmüştür.

Keywords

• Evde bakım hizmetleri,evde bakım,Bolu

Home Health Care Services in Turkey: The Sample of Bolu

Abstract

Objective: This study was planned with the aim of determining the clinical characteristics of patients served by the Bolu Home Health Care Services (HHCS), their reasons for making use of home health care services, and the distribution of care. Method: The sample of this descriptive study consisted of 386 patients to whom service was being provided by Bolu HHCS. A Patient Information Form created by the researchers by examining the relevant literature was used to collect data. Numbers, percentages and mean distributions were used in the analysis of data. Results: The mean age of the individuals receiving HHCS who participated in the study was 61.6+10.4 years; a majority were female; 50.8% were married and 78.0% lived with their families, and for 70%, their children had applied to HHCS. It was found that most of the patients (96.1%) were satisfied with the home care services, 97.6% had no expectations beyond the current services, 80.1% had a chronic illness, with circulatory system diseases the most common; they most often made use of physical examination, blood collection and wound dressing services, and most were old and dependent patients. Conclusion: It was seen in the light of the results of the study that it is important to plan home health care services especially for dependent and semi-dependent old people, to develop protective health services relating to the risks of early stage stroke and cardiovascular disease, and to improve rehabilitation services.

Keywords

• Home care servis,home care,Bolu

References

1. 1. Fadıloğlu Ç, General isssue of home care. health and care at home [Evde bakıma ait genel konular. Evde sağlık ve bakım.] [Ed. Fadıloğlu Ç, Erdem G, Aykar FŞ, Göktuğ Basın ve Yayın; 2013. Amasya.
2. 2. Özer Ö, Şantaş F. Home care services provided by the public sector and it’s finance. ACU Sağlık Bil Derg 2012(3):96-103.
3. 3. Oğlak S. Long-term home care services and care insurance. Turk J Geriatrics. 2007;10(2):100-8.
4. 4. Bahar A, Parlar S. Elderly and home care services. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2007;2(4):32-9.
5. 5. Çayır Y, Avşar Üz, Avşar Ü, Cansever Z, Khan AS. Characteristics of Patients who Receive Home Health Services and Expectations of Caregivers. Konuralp Medical Journal. 2013;5(3):9-12
6. 6. Sağlık Bakanlığınca Sunulan Evde Sağlık Hizmetlerinin Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Yönerge, 01.02.2010 Tarih ve 3895 Sayılı Makam Onayı.
7. 7. T.C. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Birinci Basamak Sağlık Hizmetlerinde Çalışan Hekimler İçin Yaşlı Sağlığı Tanı ve Tedavi Rehberi. Ankara, 2010:420-448
8. 8. Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan, S. SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. Detay Yayıncılık. 2004. Ankara.

9. 9. Taşdelen P, Ateş M. The Needs of home care patients and the burdens of their caregivers, KUHEAD. 2012;9 (3): 22-29.
10. 10. Aslan Ş, Uyar S, Güzel, Ş. (2018). Home health care service partice in Turkey. Journal of Social Research and Management. 2018; (1): 45-56.
11. 11. Eker E, Özerdoğan Ö, Yıldırım E, Oymak S, Bakar C. Basic demographic characteristics and health status of home health service in Çanakkale. Mersin Univ Sağlık Bilim Derg 2019;12(3):457-468
12. 12. Türkiye İstatistik Kurumu, Nüfus Projeksiyonları, 2018-2080. [cited 2020 Feb 22]. Available from: (http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=30567) .
13. 13. Altuntaş M, Yılmazer TT, Güçlü YA, Öngel K. Home Health care service and recent applications in Turkey. Tepecik Eğit Hast Derg. 2010; 20(3): 153-158.
14. 14. Karaman D, Kara D, Yalçın Atar N. Care needs and disease states of individuals, who home health care services are provided evaluating: example of Zonguldak Province. Gümüşhane University Journal of Health Sciences. 2015;4(3):347-359.
15. 15. Yörük S, Çalışkan T, Gündoğdu H. Determining the reasons for taking care of and the services provided for the elderly individuals age 65 and over who take care from the Balıkesir State Hospital Home Care Unit. Balıkesir Health Sciences Journal. 2012; 1(1): 12-15.
16. 16. Işık O, Kandemir A, Erişen MA, Fidan C. Profile of patients who use home care health services and evaluation of provided service. Hacettepe Health Administration Journal.2016; 19(2): 171-186.
17. 17. World Health Statistics 2019: Monitoring Health for the SDGs, Sustainable Development Goals. Geneva: World Health Organization; 2019. Licence: CC BY-NC-SA 3.0 IGO. [cited2020 March 06]. Available from: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/324835/9789241565707-eng.pdf,.
18. 18. Şahin G, Taşlıgil N. Population Development and Movements in Bolu Province (1927 – 2018). Turkish Studies - Social Sciences. 2019;14(5):2516-44.
19. 19. Doğan R. Investigation of the general mental health status and caregiver burden of the relatives of patients who supported home care services and the burden of caring, [master’s thesis]. University of Karabük. Health Sciences Institute. Karabük. 2019.
20. 20. Aşiret GD, Çetinkaya F. The Expectations to home care services of caregivers, DEUHFED. 2016;9(4);120-125.
21. 21. Enginyurt Ö, Öngel K. Sociodemographic characteristics and medical conditions of patients under homecare service. Smyrna Tıp Dergisi 2012;3:45-8.
22. 22. Limnili G, Özçakar N. The characteristics of applications to home health care service and expectations. Türk Aile Hek Derg 2013;17(1):13-7.
23. 23. Yeşiltaş A, Adıgüzel O. The Patients’ relatives satisfication in home health care services. Çankırı Karatekin Üniversitesi SBE Dergisi. (2016);7(1): 863-880.
24. 24. Avcı, K. “Patient and Health Care Providers Safety in Home Health Care Services, ACU Sağlık Bil Derg 2015(4):181-188.
25. 25. Beşer A, Topçu S. Occupational risks to home healthcare workers and prevention strategies. Balıkesir Health Sciences Journal. 2019; 8(1):49-54.
26. 26. Çatak B, Kılınç AS, Badıllıoğlu O, Sütlü S, Erkan Sofuoğlu A, Aslan D. Profile of Elderly Patients Who Use Health Services in their Homes and in-Home Care. Turk J Public Health. 2012;10(1):13-21.
27. 27. Apaydın Kaya Ç, Mercan E, Çifçili S. Health and care needs of patients with stroke applied to home health service. Jour Turk Fam Phy 2018; 09 (3): 69-77.
28. 28. Sögüt, Ç, Erbay Dündar P. Evaluation of caregivers' burden of the patients receiving home health service in Manisa. Turkish Journal of Public Health. 2017;15(1):37-46.
29. 29. Subaşı N, Öztek Z. Unmet need in Turkey: Home care service. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni 2006;5(1): 19-31.
30. 30. Tuna RY, Özdemir Ü, Güden E, Demirel İ, Öksüzkaya A. Evde Sağlık Hizmetleri Kayseri Örneği. 15.Ulusal Halk Sağlığı Kongresi Kitabı. 02.-06 Ekim 2012.pp. 371. Bursa. Available from:http://earsiv.hitit.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/11491/403/aysebasc%C4%B13.pdf?sequence=3&isAllowed=y.
31. 31. Hisar KM, Erdoğdu H. Determining factors affecting the quality of life and quality of life status who are the people take home health care. Genel Tıp Derg 2014;24:138-142.
32. 32. Çevik A, Basat O, Uçak S. Evaluation of nutritional status and its effect on biochemical parameters in eldery people admitted to home health care services. The Medical Bulletin of Şişli Etfal Hospital. 2014;48(2):132-139.