KOBİ’lerde Yönetimsel Kararlar İçin Bir Bütçeleme Yöntemi

Bütçe hazırlama noktasının doğru tespiti son derece önem arz etmektedir. Bu noktada üretim ve satış hedeflerinin belirlenmesi, gerçekleşmelerin kontrolü ve işletme faaliyetlerine ilişkin gerçek maliyetlerin tespit edilebilmesinde kullanılan bütçeler, KOBİ’ler (özellikle mikro ve küçük ölçekli) için oldukça faydalı planlama ve denetim araçlarıdır. Bu bağlamda çalışmada bütçeleme dönemi ile ilgili tüm departman bütçelerinin birlikte ele alınarak koordinasyonu sonucunda işletmenin faaliyetleri ile proforma gelir tablosu ve bilançosunu da kapsayan genel bütçe uygulamasına yönelik bir yöntem üzerinde durulmuştur. Uygulama kısmında hipotetik veriler üzerinden bir örnekleme yapılmıştır. Çalışmada ayrıca, Tekdüzen Hesap Planına bağlı kalınarak dönem sonu mizanları ile bütçe-fiili durum mukayeselerine olanak sağlanması amaçlanmıştır. Çalışmada önerilen yöntemin uygulanması neticesinde, dönem sonu mali tabloları oluşturularak bütçeleme dönemi ile ilgili sonuçlara ulaşılmıştır. Uygulanan yöntemde gelir ve gider hesaplarının analize elverişli detayda kullanılması, maliyetler ile iç kontrole katkı sağlaması ve yöneticilerin alacakları finansal kararlarda lehte sonuçlar elde edilebilmelerinde son derece etkili olacağı sonucuna varılmıştır.

Accurately determining the budget preparation stage is critical for effective planning and control in small and medium-sized enterprises (SMEs). Budgets are essential tools for setting production and sales targets, monitoring actual performance, and identifying the true costs of business activities, particularly in micro and small-scale firms. This study proposes a method for implementing a comprehensive master budget that coordinates all departmental budgets within a defined budgeting period. The method integrates a pro forma income statement and balance sheet to support holistic financial planning. In the application section, the proposed approach is demonstrated using hypothetical data. Comparisons between budgeted and actual results are enabled through period-end trial balances prepared in accordance with the Uniform Chart of Accounts. As a result of applying the method, period-end financial statements were prepared and evaluated. The findings indicate that using income and expense accounts at an analytically detailed level enhances cost control, strengthens internal control, and supports managerial financial decision-making.