Kanserde Glikokonjugatlar
Abstract
Diyetimizin temelini oluşturan karbonhidratların aynı zamanda önemli görevlerinin de olduğu birçok araştırma ile belirlenmiştir. Karbonhidrat grupları özellikle hayvansal organizmalarda bağ dokuda koruyucu ve yapısal bileşenler olarak bulunurlar ve bunun yanında bitki ile bakteri hücre duvarlarında yapısal eleman olarak görev alırlar. Lipitlere ve proteinlere kovalent bağlanarak hücre yüzeyinde değişik özellikler gösteren glikokonjugatları meydana getirirler. Bu oluşumlar hücreler arası tanınmada, hücrelerin kendi aralarında ve çevreleriyle olan etkileşimlerinde, hücresel gelişim ve büyümede, hücre adezyonunda ve hücresel rejenerasyonda olduğu gibi birçok önemli olayda rol oynarlar. Bunların yanında memeli hücrelerindeki proteinlerin yüzde ellisinin glikozilasyon geçirmiş olması ve bu sayede hücrede bulunan proteinlerin farklı bazı görevler üstlenmeleri de karbohidratların organizma için olan önemini açıklamaktadır. Glikokonjugatların yapısındaki az sayıdaki monomerik birimlerinin sıralanma özellikleri, modifikasyonları ve glikozilasyon hızları ile mikroçeşitlilik oluştururlar. Glikobiyoloji, yaşamsal önemi olan karbonhidrat gruplarını, işleyişlerini, üretimlerini ve organizmadaki görevlerini araştıran bilim dalıdır. Glikobiyoloji çalışmaları; glikokonjugatlardaki şekerlerin moleküler yapılarının belirlenmesi, glikozilasyon mekanizmasının kontrolü, miktar ve fenotipik belirlenmeleri ile ilişkili enzimlerin genlerinin kopyalanması alanlarında yapılmaktadır. Yeni stratejiler ve teknikler, karbohidratların yapı ve görevlerini daha iyi öğrenmeyle birlikte daha iyi glikoproteinleri oluşturmaya ve ilaç geliştirilmesine yoğunlaşmaktadır. Kanser metastazlarında kanser hücrelerinin yüzeyindeki glikoprotein ve diğer glikokonjugatların yapısındaki değişikliklerin önemli olduğu düşünülmektedir. Kanserli hücreler ile yapılan çalışmalarda normal hücrelerin kanser hücrelerine dönüşümlerinde hücre yüzeyi glikokonjugatlarında belirgin değişimler olduğu görülmüştür. Kanserli hücrelerin yüzeyindeki değişim geçiren bu bölgelere bağlanabilme yeteneği olan bazı maddelerin kullanımı ile hücresel savunma sistemlerinin bu tümörleşmiş bölgeleri daha kolay tanıyarak yok edilebileceği ileri sürülmüştür. Tümörlü hastalara ait örneklerde proteine bağlı karbonhidrat artışı, normal proteinlerin karbonhidrat içeriklerinin artmasına, tümör hücrelerinin yeni glikoprotein üretmesine ve karaciğer dokusunda veya lenforetiküler dokuda glikoprotein sentezinin artmasına bağlı olabilir. Bu derlemede glikokonjugatların yapısı, kanserli dokulardaki hücre yüzey bileşenlerinin değişimleri ve kansere karşı ilaç geliştirmede glikobiyolojik yaklaşımlar ele alınmıştır.
Keywords
References
- Contessa JN, Bhojani MS, Freeze HH ve diğ. Molecular imaging of N-linked glycosylation suggests glycan biosynthesis is a novel target for cancer therapy. Clin Cancer Res. 2010;16(12):3205-14.
- Bradley WP, Blasco AP, Weiss JF ve diğ. Correlations among serum protein-boundcarbohydrates, serum glycoproteins, lymphocyte reactivity, and tumors burden incancer patients. Cancer. 1977;40(5):2264-72.
- Bakar E. Besin koruyucuların sıçan dokularında sialik asit düzeyleri ve membran glikozaminoglikanları üzerine etkileri. Trakya Üniversitesi Fen Bilimleri EnstitüsüDoktora Tezi. 2008.
- Ebrahim AH, Alalawi Z, Mirandola L ve diğ. Galectins in cancer: carcinogenesis,diagnosis and therapy. Annals of translational medicine. 2014;2(9):88.
- Irimura T, Matsushita Y, Sutton RC ve diğ. Increased content of an endogenouslactose-binding lectin in human colorectal carcinoma progressed to metastatic stages.Cancer research. 1991;51(1):387-93.
- Ouyang J, Plutschow A, von Strandmann EP ve diğ. Galectin-1 serum levels reflecttumor burden and adverse clinical features in classical Hodgkin lymphoma. Blood. 2013;121(17):3431-3.
- Salvagno L, Ferrazzi E, Sileni VC ve diğ. Lipid bound sialic acid in cancer patients.Tumori. 1985;71(2):127-33.
- Selen İşbilir Ş, Süer Gökmen S, Çağlar T ve diğ. Akciğer Kanserinde Serum Total ve Lipide Bağlı Sialik Asit Düzeylerinde Yükselme ve Bunun Metastaz ile İlişkisi. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2002;19(2):75-9.
Details
Primary Language
English
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Review
Publication Date
January 31, 2016
Submission Date
January 1, 2016
Acceptance Date
January 15, 2016
Published in Issue
Year 2016 Volume: 2 Number: 1