Research Article

İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ

Volume: 22 Number: 2 August 31, 2020
EN TR

İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı, “içme-kullanma suları risk algısı (İKSURA)” ölçeğinin oluşturulması, geçerlilik-güvenirlilik analizlerinin yapılmasıdır.
Gereç ve Yöntemler: Çalışma, Nisan-Haziran 2019 tarihleri arasında yürütülen metodolojik türde bir çalışmadır. Çalışma için örneklem sayısının ölçekteki soru sayısının 20 katı olması planlandı ve en az 200 kişi olarak belirlendi. Kütahya il merkezi ile rastgele seçilen 3 ilçeye bağlı 234 köy muhtarı çalışmaya katılmıştır. Hazırlanan anket form ile çalışma verileri toplandı. Anket formun ilk bölümünde katılımcıların sosyodemografik özellikleri, ikinci bölümde “İKSURA” ve “Sağlık Algısı Ölçeği (SAÖ)” soruları yer aldı. İKSURA ölçeği soruları literatür taranarak oluşturulan, Likert tipi 8 adet soruyu içermektedir. Veriler SPSS programında değerlendirildi.
Bulgular: Çalışma yaş ortalaması 48.31±9.49 (min:25-max:75) olan 234 erkek katılımcıda gerçekleştirildi. İKSURA ölçeğinin puan ortalaması 27.94±8.72 (min:8-max:40) idi. KMO katsayısı 0,792 ve Barlet test sonucu ileri düzeyde (X2=810,23; p=0,001) anlamlı bulundu. Faktör analizine göre tek boyutlu yapıda açıklanan varyans %63,9 olup, ölçekteki 8 maddenin faktör yüklerinin 0,46-0,84 arasında değiştiği saptandı. Eş zamanlı ölçüt geçerliliğini test etmek için SAÖ ile İKSURA ölçeği puanları arasında pozitif korelasyon olacağı hipotezi öngörüldü. İKSURA ölçeği puan ort ile SAÖ puanları arasında pozitif korelasyon bulundu (r: 0,352 p<0,001). İç tutarlılık-Cronbach’s alpha 0,820 bulundu.
Sonuç: İKSURA ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olarak kullanılabileceği kanıtlanmış olmasına rağmen, daha büyük ve farklı örneklem gruplarında uygulanmasının yararlı olacağı söylenebilir. 

Keywords

References

  1. 1. WHO.Water safety and quality. Available at: https://www.who.int/water_sanitation_health/water-quality/en/ Available date:02.03.2019.
  2. 2. The United Nations World Water Development Report 2015.Water for a sustainable world. Available at: http://www.unesco-ihe.org/sites/default/files/wwdr_2015.pdf Available date:02.04.2019.
  3. 3. Water Safety Plans Report 2005. Available at: https://www.who.int/water_sanitation_health/dwq/wsp170805.pdf Available date:02.04.2019.
  4. 4. Bulut YE, Evcil Ü, Adıktı S, Kökel M. Bitlis ili köy muhtarlarının klorlama ile ilgili bilgi düzeyi ve farkındalık durumlarının belirlenmesi. Türk Hij Den Biyol Derg. 2017;74(Ek-1):95-100.
  5. 5. Halk Sağlığının Korunmasına Yönelik Su alanındaki Mevzuatın Uyumlaştırılması ve Uygulanmasında Sağlık Bakanlığının Güçlendirilmesi Eşleştirme Projesi. İçme Suları Rehber Kitabı 2008. Erişim tarihi: 21.02.2019:https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/cevre-sagligi/1-suguvenligi/Kitaplar/Icme_Sulari_Rehber_Kitabi.pdf.
  6. 6. Carmen A, Lisa F, Samuel G, Argaw A, Jane B, Ryan C, Jamie B. Health risk perceptions are associated with domestic use of basic water and sanitation services-evidence from rural Ethiopia. Int J Environ Res Public Health 2018;15(10):2112. Doi: 10.3390/ijerph15102112
  7. 7. Lorelei F, Cheryl W, Javier S, Lalita B. Risk perception and human health risk in rural communities consuming unregulated well water in Saskatchewan, Canada. Risk Anal. 2019. Doi:10.1111/risa.13335.
  8. 8. Chen H, Zhang Y, Ma L, Liu F, Zheng W, Shen Q et al. Change of water consumption and its potential influential factors in shanghai: A cross-sectional study. BMC Public Health 2012;12(1):450. Doi:10.1186/1471-2458-12-450.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 31, 2020

Submission Date

October 31, 2019

Acceptance Date

August 25, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 22 Number: 2

APA
Arıkan, İ., Tellioğlu, M., & Tekin, Ö. F. (2020). İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, 22(2), 146-152. https://doi.org/10.24938/kutfd.640780
AMA
1.Arıkan İ, Tellioğlu M, Tekin ÖF. İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ. Kırıkkale Uni Med J. 2020;22(2):146-152. doi:10.24938/kutfd.640780
Chicago
Arıkan, İnci, Melike Tellioğlu, and Ömer Faruk Tekin. 2020. “İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 22 (2): 146-52. https://doi.org/10.24938/kutfd.640780.
EndNote
Arıkan İ, Tellioğlu M, Tekin ÖF (August 1, 2020) İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 22 2 146–152.
IEEE
[1]İ. Arıkan, M. Tellioğlu, and Ö. F. Tekin, “İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ”, Kırıkkale Uni Med J, vol. 22, no. 2, pp. 146–152, Aug. 2020, doi: 10.24938/kutfd.640780.
ISNAD
Arıkan, İnci - Tellioğlu, Melike - Tekin, Ömer Faruk. “İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 22/2 (August 1, 2020): 146-152. https://doi.org/10.24938/kutfd.640780.
JAMA
1.Arıkan İ, Tellioğlu M, Tekin ÖF. İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ. Kırıkkale Uni Med J. 2020;22:146–152.
MLA
Arıkan, İnci, et al. “İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, vol. 22, no. 2, Aug. 2020, pp. 146-52, doi:10.24938/kutfd.640780.
Vancouver
1.İnci Arıkan, Melike Tellioğlu, Ömer Faruk Tekin. İÇME-KULLANMA SULARI RİSK ALGISI (İKSURA) ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ, GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI: KÖY MUHTARLARI ÖRNEĞİ. Kırıkkale Uni Med J. 2020 Aug. 1;22(2):146-52. doi:10.24938/kutfd.640780

Cited By

This Journal is a Publication of Kırıkkale University Faculty of Medicine.