TR
EN
Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme
Abstract
Klasik uluslararası hukuk düzeninde, bir devletin kendi ülkesi dışında, özellikle başka bir devletin ülkesinde
yetki kullanması kural olarak yasaklanmıştır. Günümüzde ise, küreselleşme ve dijital ekonominin de etkisiyle
klasik uluslararası hukuktaki ülkesellik prensibine alternatif düzenlemeler gözlenmeye başlamıştır.
Avrupa Birliği (AB)’nin Genel Veri Koruma Tüzüğü’nün (GDPR) 3. maddesinde düzenlenen ülke dışı etki
prensibi AB dışında yerleşik olan veri sorumlularını ve veri işleyenleri belirli koşullar altında GDPR
hükümlerine uymaya zorlamaktadır. GDPR, yürürlüğe girdiğinden beri ülke dışı kapsama ilişkin hükümleri
dolayısıyla tartışılmıştır. Bu hükümlerin uluslararası hukuk ilkeleriyle uyumlu olmadığı, devletlerin egemen
eşitliği, iç işlerine karışma yasağı gibi ilkelere aykırılığı ileri sürülmüştür. Bu çalışmada, ülke dışı etki prensibine
dair uluslararası hukukta tezahür eden teorik tartışmalar gözetilerek söz konusu iddiaların geçerliliği
değerlendirilmektedir.
Keywords
References
- Alien Tort Statute. (1789). United States Code, 28, § 1350.
- Article 29 Data Protection Working Party. (2016). Opinion 01/2016 on the EU–U.S. Privacy Shield draft adequacy decision (WP 238). European Commission. https://ec.europa.eu/justice/article-29/documentation/opinion-recommendation/files/2016/wp238_en.pdf.
- Council of Europe. (1950). European Convention on Human Rights (213 UNTS 221).
- Court of Justice of the European Union. (2014). Google Spain SL and Google Inc. v. Agencia Española de Protección de Datos (AEPD) and Mario Costeja González, Case C 131/12, ECLI:EU:C:2014:317.
- Court of Justice of the European Union. (2015). Maximillian Schrems v. Data Protection Commissioner, Case C 362/14, ECLI:EU:C:2015:650.
- Court of Justice of the European Union. (2015). Weltimmo s.r.o. v. Nemzeti Adatvédelmi és Információszabadság Hatóság, Case C 230/14, ECLI:EU:C:2015:639.
- Court of Justice of the European Union. (2020). Data Protection Commissioner v. Facebook Ireland Ltd and Maximillian Schrems (Schrems II), Case C‑311/18, ECLI:EU:C:2020:559.
- European Data Protection Board. (2019). Guidelines 3/2018 on the territorial scope of the GDPR (Article 3) (Version 2.1). European Data Protection Board. https://edpb.europa.eu/sites/edpb/files/consultation/edpb_guidelines_32018_territorialscope_en.pdf .
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Privacy and Data Rights, Public Law (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
December 29, 2025
Submission Date
July 21, 2025
Acceptance Date
December 29, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 7 Number: 2
APA
Dursun, D. D. (2025). Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi, 7(2), 1-21. https://izlik.org/JA75JT78UB
AMA
1.Dursun DD. Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi. 2025;7(2):1-21. https://izlik.org/JA75JT78UB
Chicago
Dursun, Dilara Dolunay. 2025. “Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme”. Kişisel Verileri Koruma Dergisi 7 (2): 1-21. https://izlik.org/JA75JT78UB.
EndNote
Dursun DD (December 1, 2025) Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi 7 2 1–21.
IEEE
[1]D. D. Dursun, “Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme”, Kişisel Verileri Koruma Dergisi, vol. 7, no. 2, pp. 1–21, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA75JT78UB
ISNAD
Dursun, Dilara Dolunay. “Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme”. Kişisel Verileri Koruma Dergisi 7/2 (December 1, 2025): 1-21. https://izlik.org/JA75JT78UB.
JAMA
1.Dursun DD. Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi. 2025;7:1–21.
MLA
Dursun, Dilara Dolunay. “Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme”. Kişisel Verileri Koruma Dergisi, vol. 7, no. 2, Dec. 2025, pp. 1-21, https://izlik.org/JA75JT78UB.
Vancouver
1.Dilara Dolunay Dursun. Ülke Dışı Etki Prensibi: GDPR Üzerinden Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi [Internet]. 2025 Dec. 1;7(2):1-21. Available from: https://izlik.org/JA75JT78UB