Research Article

NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI

Volume: 3 Number: 2 September 24, 2025
TR EN

NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI

Abstract

Amaç: Bu çalışmada Bakas Bakım Verme Etki Ölçeği'nin Türkçe (BCOS-Tr) versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği yanında farklı nörolojik hastaların Türk bakıcılar üzerinde psikometrik özelliklerini değerlendirmek amaçlandı. Yöntem: Çalışmaya farklı nörolojik bozukluğa sahip hastalara bakım veren 92 birey (46,36±12,60 yıl) ve bakım vermeyen 80 birey (44,25±12,81 yıl) dahil edilmiştir. Bakım verenler, ölçeğin Türkçe versiyonu kullanılarak değerlendirilmiş ayrıca test-tekrar test güvenilirliği için 30 bakım veren bireye 15 gün arayla tekrar uygulanmıştır. Tüm bireyler için Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ve Kısa Form-36 (KF-36) kullanılmıştır. Sonuçlar: BCOS-Tr’nin iç tutarlılığı Cronbach α =0,90, test-tekrar test güvenirlik katsayısı 0,96 olarak bulunmuştur (p<0.001). Türkçe ölçek orijinalindeki gibi tek boyutlu ve toplam varyansın %43,18’ini açıklamaktadır. Bakım verenlerin toplam puanı 51,06/105’tir. Ölçeğin total puanı ile KF-36 ve BDÖ arasındaki ilişki olduğu bulunmuştur (p<0,05). Tartışma: Bulgular, BCOS'un Türkçe versiyonunun nörolojik hastalara bakım verenler üzerindeki etkisini değerlendirmek için güvenilir ve geçerli bir araç olduğunu göstermektedir. Nörolojik hastalığı olan hastalara bakım vermek, bakım verenlerin yaşam kalitelerini olumsuz etkilemektedir bu nedenle bakıcı yükü dikkate alınmalıdır.

Keywords

Supporting Institution

Yoktur.

References

  1. 1. GBD 2016 Neurology Collaborators Global, regional, and national burden of neurological disorders, 1990-2016: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study. 2016. Lancet Neurol. 2019;18(5):459-80
  2. 2. Hong Y, Tang HR, Ma M, Chen N, Xie X, He L. Multiple sclerosis and stroke: a systematic review and meta-analysis. BMC Neurol 2019;19(1):139
  3. 3. Rickards H. Depression in neurological disorders: Parkinson's disease, multiple sclerosis, and stroke. J Neurol Neurosurg Psychiatry 2005;76(1):i48-52
  4. 4. Dunbar SB, Khanjou OA, Bakas T, Hunt G, Kirch RA, Leib AR. Projected costs of informal caregiving for cardiovascular disease: 2015 to 2035. Circulation 2018; 137(19):e558-e577.
  5. 5. McLennon SM, Bakas T, Jessup NM, Habermann B, Weaver MT. Task difficulty and life changes among stroke family caregivers relationship to depressive symptoms. Arch Phys Med Rehabil 2014;95(12):2484-90
  6. 6. Pucciarelli G, Vellone E, Savini S, Simeone S, Ausili D, Alvaro R et al. Roles of changing physical function and caregiver burden on quality of life in stroke a longitudinal dyadic analysis. Stroke 2017;48(3):733-39 7. Zarit SH, Reever KE, Bach-Peterson J. Relatives of the impaired elderly: Correlates of feelings of burden. Gerontologist 1980; 20:649-55
  7. 8. Atagun MI, Blaban ÖD, Atagün Z, Özpolat AGY. Caregiver burden in chronic diseases, Psikiatride güncel yaklaşımlar 2011; :513-52
  8. 9. Özdemir HNC, Senol S. Bakım yükü değerlendirme ölçeklerine sistematik bir bakış. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 2019; 4(2): 61-68

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Physiotherapy

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

September 24, 2025

Publication Date

September 24, 2025

Submission Date

August 29, 2025

Acceptance Date

September 12, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 3 Number: 2

APA
Can Akman, T., Cavlak, U., & Çetişli Korkmaz, N. (2025). NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri, 3(2), 13-21. https://doi.org/10.5281/zenodo.17187728
AMA
1.Can Akman T, Cavlak U, Çetişli Korkmaz N. NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri. 2025;3(2):13-21. doi:10.5281/zenodo.17187728
Chicago
Can Akman, Tuba, Uğur Cavlak, and Nilufer Çetişli Korkmaz. 2025. “NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI”. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri 3 (2): 13-21. https://doi.org/10.5281/zenodo.17187728.
EndNote
Can Akman T, Cavlak U, Çetişli Korkmaz N (September 1, 2025) NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri 3 2 13–21.
IEEE
[1]T. Can Akman, U. Cavlak, and N. Çetişli Korkmaz, “NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI”, Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri, vol. 3, no. 2, pp. 13–21, Sept. 2025, doi: 10.5281/zenodo.17187728.
ISNAD
Can Akman, Tuba - Cavlak, Uğur - Çetişli Korkmaz, Nilufer. “NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI”. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri 3/2 (September 1, 2025): 13-21. https://doi.org/10.5281/zenodo.17187728.
JAMA
1.Can Akman T, Cavlak U, Çetişli Korkmaz N. NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri. 2025;3:13–21.
MLA
Can Akman, Tuba, et al. “NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI”. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri, vol. 3, no. 2, Sept. 2025, pp. 13-21, doi:10.5281/zenodo.17187728.
Vancouver
1.Tuba Can Akman, Uğur Cavlak, Nilufer Çetişli Korkmaz. NÖROLOJİK HASTALIĞI OLAN HASTA YAKINLARINDA BAKIM YÜKÜ: GÜVENİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI. Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri. 2025 Sep. 1;3(2):13-21. doi:10.5281/zenodo.17187728