DUBLİN İLKELERİ ÇERÇEVESİNDE ÜRETİMDEN TÜKETİME ENDÜSTRİ YAPILARI

Üretimde makineleşmeyi başlatan Endüstri Devrimi, pek çok açıdan insanlık tarihinin dönüm noktalarından biri olmuştur. Kullanılan makinelerin boyut ve özellikleri doğrultusunda inşa edilen endüstri yapıları, kentleşme sürecine de yön vermişler ve zamanla, çeşitli sebeplerle atıl durumda kalıp terk edilmişlerdir. 20. yüzyılın ikinci yarısı itibariyle, işlevsiz kalan endüstri yapıları yeniden değerlendirilmek istenmiş ve ‘koruma’ fikrinin değer kazanmasıyla, kültürel mirasın bir parçası olarak ‘endüstriyel miras’ kavramı geliştirilmiştir. Bu noktada; yeniden işlevlendirme yöntemi, endüstri mirası yapıları koruyup varlıklarını sürdürme açısından uygun bir yöntem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada temel başvuru kaynağı olarak; Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi (ICOMOS) ve Endüstri Mirasının Korunması Uluslararası Komitesi (TICCIH) tarafından 2011 yılında kabul edilen, endüstri mirasının belgelenmesi ve korunması adına imzalanan Dublin İlkeleri seçilmiştir. İlk işlevleri üretim yapıları olup, yeni işlevleri ile günümüz tüketim anlayışına hizmet eden yeniden işlevlendirilmiş örnek endüstri mirası yapıları, Dublin İlkeleri metninden yapılan çıkarımlar doğrultusunda çözümlenip değerlendirilmiştir. Bilimsel araştırma yöntemlerinden, nicel araştırma tekniği olan tarama yöntemine dayanan bu çalışmanın amacı; yeniden işlevlendirme yaklaşımı ile ‘üretim’ ekseninden ‘tüketim’ eksenine kaymış olan endüstri yapılarında endüstriyel miras değerinin, Dublin İlkeleri ile ne derece örtüştüğünü ölçebilmek ve bu konuya dair genel bir yaklaşım ortaya koyabilmektir.