RODOS SEFERİ’NDE MENTEŞE SANCAĞI MİNYATÜRLERİNE BAKIŞ
Abstract
Kanuni Sultan Süleyman’ın tahta çıktıktan sonraki
ikinci büyük seferi Rodos Seferi’dir. İstanbul’dan Marmaris’e kadarki sefer
güzergâhı üzerinde Padişah ve ordu birçok önemli yerleşim yerleri, kasaba,
cami, medrese, han, hamam, menzil, geçit, nehir ve köprüden geçmiştir.
Bunlardan bazıları daha önce ve sonrası ordunun sefer güzergâhları üzerinde yer
almış ve özellikle Nakkaş Matrakçı Nasuh’un fırçasından bize
aktarılmışlardır. Nakkaşların kaynak
eserlerine de yer verilmiştir. Seferle ilgili en önemli kaynak, yazma ruzname
günlükleri, ruznamenin yer vermediği bazı konular için başvurulan kaynak, daha
sonra tarihli Evliya Çelebi’nin yazdığı seyahatname olmuştur. Konular,
minyatürün teknikleri, üslup özellikleri ve belgeleme özellikleri göz önünde
bulundurularak tasarlanmıştır. Sefer süresinde Osmanlı Devleti’nin yaklaşık
yedi ay yönetildiği Muğla Sancağı ve çevresi konulu daha önce tarihi, topograf
özellikli minyatürler yapılmamıştır. Muğla Sancağı ile ilgili örnek minyatürler
ilk örnekleri teşkil etmektedir. Makale de yer verilen minyatürler tarihi belge
özelliklerinin yanında günümüz minyatür sanatı ile ileriki dönemlere kaynak
olması; nakkaşları, sanatçıları ve araştırmacıları ele alınmamış yeni konulara
ele almaya yönlendirmesi umulmaktadır.
Keywords
References
- Çağman, F., Z. Tanındı (1979). Topkapı Sarayı Müzesi İslam Minyatürleri, Tercüman Sanat ve Kültür Yayınları, İstanbul. Çınar, A.A. (2010). Muğla Karabağlar Yaylası (Tarih Toplum ve Kültür). Muğla Belediyesi Kültür Yayınları, Muğla. Rende, G. (1997), Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (Yapı-Endüstri Merkezi Yayınları), İstanbul, YEM Yay. 2 Cilt, 1268-1271. Ertaş, M. Y. (2017), Kılıçaslan Hacer, “Rodos’un Fetih Günlüğü Kanuni Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi Ruznamesi, Akademik İncelemeler Dergisi (Journal of Academic Inquiries) Cilt:12, S. 1. Evliya Çelebi b. Derviş Mehemmed Zıllî, (2005), Evliya Çelebi Seyahatnamesi, (hzl. Yücel Dağlı-Seyit Ali Kahraman, Robert Dankoff). Yapı Kredi Yayınları, İstanbul. Broşür (2017). Kanuni Yolu Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi Proje Harita Broşür, Muğla İl Kültür Müdürlüğü Yay. Önal, M. N. (2003). Muğla Efsaneleri (Araştırma-İnceleme), Muğla Üniversitesi Yayınları, Muğla, 2003. Tezcan, N. (2009). Seyahatname, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C. 37, 16-19. Uzunçarşılı, İ. H. (tarihsiz), Büyük Osmanlı Tarihi, 7. bs., Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Tarih. Kurumu Yayınları, C. II. 313-314. Yiğit, A. (2009), XVI. Yüzyıl Menteşe Livası Vakıfları (338 Numaralı Mufassal Evkâf Defteri H.970/M.1562). Barış Platin Kitabevi, Ankara. Yurdaydın, H. G. (1976). Nasühüs-Silahi Matrakçı Beyan-ı Menezil-i Sefer-i Irakeyn-i Sultan Süleyman Han, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara.