Year 2020, Volume 13 , Issue 30, Pages 654 - 669 2020-06-15

GELENEKSEL TOPLUMDAN MODERN TOPLUMA GEÇİŞTE KİTLE İLETİŞİM ARAÇLARININ TOPLUMSAL ETKİSİNİN ÂŞIK TARZI ŞİİR GELENEĞİ ÜZERİNDEN OKUNMASI
READING THE SOCIAL IMPACT OF MASS MEDIA ON THE TRANSITION FROM TRADITIONAL TO MODERN SOCIETY THROUGH THE MINSTREL STYLE POETRY TRADITION

Hakan ÇELİKTEN [1]


19. yüzyıl kuramcıları modern dönemdeki değişimi anlamak ve bu sürecin istenilen şekilde yönetilmesini sağlayabilmek için çeşitli teoriler ortaya atmışlardır. Bu teoriler doğrultusunda farklı çalışmalar yapılırken 20. yüzyıla gelindiğinde yeni gelişmelerle modernleşme sürecine yönelik teorilerde de çeşitlenme artmıştır. Bu çeşitlilik içerisinde teknolojinin maksatlı veya maksatsız kullanımına yönelik teoriler dikkat çekmektedir. Bu hususta kitle iletişim araçlarının kullanımı üzerinde özellikle durulan bir konu olmuştur. Bu araçlarla iletişim şekli değişmekte ve yenilik hızla topluma enjekte edilebilmektedir. Bu durumda toplumda değişim yaşanırken geleneksel olan ile modern olanın çatışması da beraberinde gelmektedir.

Bu makalede, kitle iletişim araçlarının toplum üzerindeki hakimiyetini iyiden iyiye kurduğu 20. yüzyılın sonundan itibaren ortaya çıkan değişimi, âşık tarzı şiir geleneği üzerinden okumak amaçlanmıştır. Burada yeni dönemin âşıkla , geleneğin, kitle iletişim araçları ise modern yapının temsilcileri olarak ele alınmaktadır. Bu sebeple yakın dönemin âşık tarzı şiir geleneği temsilcilerinden kitle iletişim araçlarının toplum üzerindeki etkisi ile ilgili örnek şiirler seçilerek incelemede bulunulacak, böylece bu araçların toplum içinde meydana getirdikleri değişim ve dönüşümler görülmeye çalışılacaktır. Şüphesiz modernizm, oluşturduğu araçlarıyla toplum üzerinde kendi sistemini kurmaya çalışırken birtakım değişmelere sebep olmuştur. Bu hususta âşıkların göstermiş oldukları tepkiler değişimin toplumsal etkisini görme imkânı vermektedir.

19. century. in order to understand the change in the modern period and to ensure that this process is managed in the desired way, theorists have put forward various theories. While different studies are carried out in line with these theories, 20. century.by the time of a, new developments have increased the diversification of theories for the modernization process. In this variety, theories about the purposeful or non-purposeful use of technology draw attention. In this regard, the use of mass media has been a particularly focused issue. The way we communicate with these tools is changing and innovation can be injected into society quickly. In this case, while there is change in society, there is a conflict between the traditional and the modern.

The purpose of this article is to establish the dominance of mass media over society from good to good. century.the change that arises from the end of ' is to make her read through the tradition of minstrel-style poetry. Here, the minstrelsy of the new era are treated as representatives of tradition and the mass media as representatives of modern structure. For this reason, sample poems about the impact of mass media on society will be selected from the representatives of the minstrel style poetry tradition of the recent period and examined, so that the changes and transformations that these tools have created in society will be tried to be seen. Undoubtedly, modernism has caused a number of changes in the way it tries to establish its own system on society through the means it has created. The reactions shown by minstrelsy in this regard give the opportunity to see the social impact of change.

  • AKIN, B. (2009), Diyarbakırlı Bir Saz Şairi Âşık Mah Turna. Ankara: BRC Basım.
  • ALPTEKİN, A. B. (2003), Benden Toprak İstenir mi?. Konya: Dizgi Ofset.
  • BATUR, M. (2014), Âşık Mehmet Batur Hayatı ve Şiirleri. İstanbul: Elif Matbaası.
  • CERECİ, S. (2012), Modernleşme Sürecinde Medyanın Rolü: Yaklaşımların Sınırlanması Sorunu. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, sayı: 2, s.: 7-27.
  • ÇULHA, H. (2011), Barıştan Yana. Ankara: Kuloğlu Matbaacılık.
  • ERDOĞAN İ. ve ALEMDAR K. (2010), Öteki Kuram. İstanbul: Erk Yayıncılık.
  • KABADAYI, A. (2009), Yüreğimin Şiirleri. Ankara: BRC Basım.
  • KARA, Ş. (2011), Sevmek & Sevilmek. Ankara: Öncü Basımevi.
  • KONGAR, E. (2014), Toplumsal Değişme Kuramları ve Türkiye Gerçeği. İstanbul: Remzi Kitapevi.
  • KÖKSEL, B. (2012), 20. Yüzyıl Âşık Şiiri Geleneğinde Kadın Âşıklar. Ankara: Akçağ Yayınları.
  • LERNER, D. (1980), Çağdaşlaşma Sürecinde İletişimin İşlevi. (çev.: Nabi Avcı), Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi Uluslararası Hakemli İletişim Dergisi,3, s.:109-134.
  • MARSHALL, G. (1999), Sosyoloji Sözlüğü. (çev.: Osman Akınhay ve Derya Kömürcü), Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları. ÖZDEMİR, N. (2012), Medya, Kültür ve Edebiyat. Ankara: Grafiker Yayınları.
  • SEVSAY, E. Y. (1993), Modernleşme ve Toplumsallaşma Sürecinde Kitle İletişim Araçları. Marmara İletişim Dergisi, sayı:2, s.:141-159.
  • SOLMAZ, B. (2011), Modernlik ve Modernleşme Kuramlarına Yöneltilen Eleştiriler. Selçuk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı:32, s.:35-58.
  • SUNAR, L. (2018), Değişim Sosyojisi. Ankara: Nobel Yayınları.
  • TAŞKAYA, S. M. (2006), Gönül Sarayı Âşık Feymânî. Ankara: BRC Basım.
  • YAYLAGÜL, L. (2006), Kitle İletişim Kuramları, Ankara: Dipnot Yayınları.
Primary Language tr
Subjects Literature, Folklore, Cultural Studies, Sociology
Journal Section Articles
Authors

Orcid: 0000-0002-3823-684X
Author: Hakan ÇELİKTEN (Primary Author)
Institution: HARRAN ÜNİVERSİTESİ
Country: Turkey


Dates

Publication Date : June 15, 2020

APA Çeli̇kten, H . (2020). GELENEKSEL TOPLUMDAN MODERN TOPLUMA GEÇİŞTE KİTLE İLETİŞİM ARAÇLARININ TOPLUMSAL ETKİSİNİN ÂŞIK TARZI ŞİİR GELENEĞİ ÜZERİNDEN OKUNMASI . Motif Akademi Halkbilimi Dergisi , 13 (30) , 654-669 . DOI: 10.12981/mahder.690767