Research Article

Aile İşletmelerinde Seleflerin ve Haleflerin Yönetim Devir Sürecindeki Beklentilerine ve Karşılaştıkları Zorluklara Yönelik Bir Araştırma

Volume: 7 Number: 1 September 10, 2024
EN TR

Aile İşletmelerinde Seleflerin ve Haleflerin Yönetim Devir Sürecindeki Beklentilerine ve Karşılaştıkları Zorluklara Yönelik Bir Araştırma

Öz

Aile işletmelerinde yönetimin devri sürecinde selef ve halefin beklentileri ile karşılaştıkları zorlukların tespiti büyük önem taşımaktadır. Ancak, ulusal akademik literatürde aile işletmelerinin yönetim devri süreçlerinde, birinciden ikinci nesile ve ikinciden üçüncü nesile geçişlerde, halef ve seleflerin beklenti ve zorluk algılarını belirlemeye yönelik yeterli sayıda çalışma bulunmamaktadır. Ayrıca, nesil grupları arasındaki potansiyel farklılıkların ortaya konulması ve bu farklılıkların karşılaştırmalı bir şekilde incelenmesi konusunda da sınırlı sayıda araştırma mevcuttur. Mevcut çalışmalarda genellikle selef veya halef gibi tek bir aktöre odaklanıldığı görülmektedir. Bu boşluğu doldurmayı amaçlayan bu çalışma, aile işletmelerinde yönetim devri sürecinde, birinciden ikinci nesile ve ikinciden üçüncü nesile geçişlerde selef ve haleflerin beklenti ve zorluk algılarını belirlemeyi ve bu algılar arasındaki nesiller arası farklılıkları karşılaştırmayı hedeflemektedir. Çalışmada, kasti örneklem yöntemi kullanılarak 2021 yılı İSO 500/İSO ikinci 500 listesinde olan veya TAİDER üyesi olan dört aile işletmesi örneklem olarak seçilmiştir. Veri toplama aracı olarak mülakat tekniği tercih edilmiş ve her işletmeden bir halef ve bir selef olmak üzere toplam sekiz kişi ile görüşme yapılmıştır. Elde edilen veriler, yönlendirilmiş içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, aile işletmelerinde yönetim devri sürecinde seleflerin ve haleflerin beklentileri ve zorluk algılarının büyük ölçüde literatürle uyumlu olmadığını ortaya koymuştur. Literatür taramasıyla belirlenen 21 beklenti ve zorluğun yalnızca 7’si literatürle uyum gösterirken, 14’ü literatürden farklı sonuçlar ortaya koymuştur. Yapılan analizler, “işletmelerin kurumsallaşma seviyeleri, faaliyetlerin yazılı olan kurallar ve belirli bir plan çerçevesinde gerçekleştirilmesi, selefler ve halefler arasındaki ilişki düzeyi” gibi faktörlerin, selef ve haleflerin beklenti ve zorluk algılarının şekillenmesinde etkili olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

Ethical Statement

Çalışmada bilimsel ve toplumsal etik kurallara uyulduğunu beyan ediyoruz.

References

  1. ADEDAYO, Oludare Simeon, OLANIPEKUN, Ojo James ve OJO, Oladipupo (2016), “Planning for Succession and Firms Sustainability: Evidence from Family Owned Businesses in Lagos and Ogun States Nigeria”, Business Management and Economics, S.4(6), ss.63-69.
  2. ALAYOĞLU, Nihat (2007), “Aile İşletmeleri Yol Ayrımında”, İgiad Bülten, S.5(13), ss.4-9.
  3. ALSHANTY, Abdallah Mohammad ve EMEAGWALI, Okechukwu Lawrence (2019), “Market Sensing Capability, Knowledge Creation and Innovation: The Moderating Role of Entrepreneurial-Orientation”, Journal of Innovation & Knowledge, S.4(3), ss.171-178.
  4. GARCIA ALVAREZ, Ercilia ve LÓPEZ SINTAS, Jordi (2003), Coherence Between Values and Successor Socialization: Facilitating Family Business Continuity, IESE Working Paper, S.D/512.
  5. ERDİRENÇELEBİ, Meral, ARICIOĞLU, Mustafa A. ve GÜLEŞ, Hasan Kürşat (2015), “Aile İşletmelerinde Sürdürülebilirlik Nasıl Sağlanır”, Harvard Business Review Türkiye (E-Makale), https://Hturkiye.Com/Dergi/Aile-İsletmelerinde-Surdurulebilirlik-Nasil-Saglanir (Erişim Tarihi: 21.06.2024).
  6. STRACHAN, Joseph H. ve SHANKER, Melissa Carey (2003), “Family Businesses Contribution to the U.İ. Economy: A Closer Look”, Family Business Review, S.16(3), ss.211-219.
  7. BARRY, Bernard (1975), “The Development of Organization Structure in the Family Firm”, Journal of General Management, S.3(1), ss.42-60.
  8. ASCO, Rodrigo ve CALABRÒ, Andrea (2017), “Whom Do I Want to be the Next Ceo? Desirable Successor Attributes in Family Firms”, Journal of Business Economics, S.87(4), ss.487-509.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Corporate Governance , Organizasyon , Organisational Planning and Management

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 10, 2024

Submission Date

August 10, 2024

Acceptance Date

September 3, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 7 Number: 1

APA
Gürler, G., & Erarslan, N. (2024). Aile İşletmelerinde Seleflerin ve Haleflerin Yönetim Devir Sürecindeki Beklentilerine ve Karşılaştıkları Zorluklara Yönelik Bir Araştırma. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 7(1), 234-261. https://doi.org/10.33712/mana.1531397

Creative Commons Lisansı
This work (journal) is lisenced under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-No Derivative 4.0 International License.