Research Article

İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme

Volume: 6 Number: 1 April 4, 2018

İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme

Abstract

Denizyolu taşımacılığı dünya ticaretinde çok önemli bir işlev görmektedir. Maliyetlerin düşük
olması ve nakliye sürecinde bürokratik engellerin olmaması bu taşımacılık türüne fonksiyonellik
kazandırmaktadır. Ancak denizyolu taşımacılığı aynı zamanda deniz ve hava kirliliğine neden olmakta,
çeşitli nedenlerle ekosistemlere zarar vermektedir. Günümüzde denizler sadece taşımacılık faaliyetleri
nedeniyle değil karasal boşaltımlar ve denizlerde meydana gelen kazalar gibi nedenlerle de ciddi bir
kirlilik tehdidi ile karşı karşıyadırlar. Küresel nitelik taşıyan bu sorunun çözümü için özellikle IMO
öncülüğünde çalışmalar yapılmaktadır. Deniz kirliliği Türkiye’nin de gündeminde bulunmaktadır.
Deniz kirliliği sorununun çözümü doğrultusunda ulusal düzeyde çalışmalar yapılmakta ve uluslararası
katılımlar gerçekleştirilmektedir. Türkiye ve özellikle de Türk Boğazları bu yoğun deniz trafiği ve deniz
kirliliğinden etkilenmektedir. İstanbul Boğazı ele alındığında ise onun denizyolu taşımacılığı açısından
öneminin gittikçe arttığı ve buna bağlı olarak deniz kirliliği sorunuyla artan bir şekilde yüzleştiği
görülmektedir. İstanbul Boğazı’nın uluslararası statüsü Lozan Boğazlar Sözleşmesi’nin revize edilmiş
hali olan 1936 tarihli Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile belirlenmiştir. Montrö Sözleşmesinin imzalandığı
1936 yılından bu yana boğazlardaki yoğunluk önemli bir artış göstermiştir. İstanbul Boğazı’ndan
yılda yaklaşık 50.000 geminin geçiş yaptığı bilinmektedir. Yoğun gemi trafiği, çevre üzerinde oluşan
olumsuz etkiyi her geçen gün arttırmaktadır. Bu çalışma kapsamında İstanbul Boğazı’nda yaşanan
çevresel sorunlar çeşitli boyutlarıyla ele alınmıştır. Bu sorunların ortaya konulmasında deniz kirliliği
ve hava kirliliğine ilişkin araştırmalar son derece önem taşımaktadır. Ancak gemilerden kaynaklanan
negatif çevresel etkilerin tam anlaşılmasında deniz kirliliği ve hava kirliliğine ilişkin incelemeler yeterli
olmamaktadır. Denizyolu taşımacılığı ve özellikle de gemilerin teknik özelliklerinden kaynaklanan
bazı işlemler deniz çevresi üzerinde çözülmesi oldukça güç problemlere sebebiyet vermektedir.
Çalışma kapsamında farklı gemi tiplerinin farklı negatif çevresel tesirler meydana getirdiği ortaya
konulmuştur. Araştırmada gemi kaynaklı çevre kirliliğinin tespit edilmesi ve çevre yönetiminin
planlanması sürecinde, farklı gemi tiplerine göre yapılacak analizlerin önem taşıdığı öne sürülmektedir.
Bu yaklaşımın ortaya konulacak politikalar ve geliştirilecek ulusal strateji için yeni bir bakış açısı
kazandıracağı değerlendirilmektedir. Bu çerçevede Ro-Ro Gemilerinin hava kirliliği açısından diğer

birçok gemi tipine göre daha az olumsuzluğa neden olduğu belirtilmiştir. Ancak deniz kirliliği ve diğer
negatif çevresel etkiler bağlamında dolaylı da olsa bu gemilerden kaynaklanan birçok olumsuzluğun
ortaya çıkabileceği neticesine varılmış; pratik işleyişte ve yapılacak düzenlemelerde bu hususa dikkat
edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

References

  1. Air Pollution & Climate Secretariat – AirClim vd. (Air Pollution & Climate Secretariat [AirClim], Seas At Risk, Bellona Foundation, North Sea Foundation, Transport & Environment, European Environmental Bureau) (2011). “Air Pollution from Ships”. www.cleanshipping.org Erişim Tarihi: 11.11.2017
  2. Altuğ, G. vd. (2012). “The occurrence of pathogenic bacteria in some ships’ ballast water incoming from various marine regions to the Sea of Marmara, Turkey”. Marine Environmental Research, Volume 81, 35-42.
  3. Altuğ, G. vd. (2013). “Marmara Denizinin Mevcut Kirlilik Kaynakları ve Yansımalar”. Derdimiz, Değerimiz, Denizimiz: Marmara. (Ahmet Cihat Kahraman Ed.) İstanbul: Marmara Belediyeler Birliği Yayını.
  4. Alver, E., Demirci, A. ve Özcimder, M. (2012). “Polisiklik Aromatik Hidrokarbonlar ve Sağlığa Etkileri”. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt 3, Sayı 1, 45-52.
  5. Atalay, M. A. ve Toslak, C. (2013). “Balıklandırma, Yabancı ve İstilacı Balık Türleri İle İlgili Ulusal ve Uluslararası Mevzuat”, İstanbul Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi, Yıl: 28, Sayı: 1, 39-62.
  6. Ayan, M. ve Baykal, T.. (2010). “Uluslararası Denizcilik Organizasyonuna (IMO) Bağlı, Deniz Çevresinin Korunması Alt Komitesi (MECP) ve Bu Komitenin Bir Çalışma Sahası Olan Özel Alanlar (SA) ve Özel Duyarlı Deniz Alanları (PSSA)” Mevzuat Dergisi, Yıl 13, Sayı 146, (Şubat 2010) http:// mevzuatdergisi.com/2010/02a/02.htm Erişim Tarihi: 04.08.2017
  7. Ayat, B. ve Yüksel, Y. (2012). “İstanbul Boğazı Su Kalitesinin Sayısal Modellemesi”. Türkiye Mühendislik Haberleri Dergisi, Yıl: 57, Sayı: 471, 57-64.
  8. Başar, E. (2010). “Trabzon Limanındaki Ro-Ro Gemi Trafiğinin Çevresel Açıdan Etkisi”. The First Global Conference on Innovation in Marine Technology and the Future of Maritime Transportation: Conference Proceedings Book. Nil Güler, Levent Kirval ve Ayşe Yılmaz (Ed.). İstanbul: Sena Ofset Ambalaj ve Matbaacılık.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Science

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 4, 2018

Submission Date

October 19, 2017

Acceptance Date

January 18, 2018

Published in Issue

Year 2018 Volume: 6 Number: 1

APA
Kutluk, E. (2018). İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi, 6(1), 285-310. https://doi.org/10.14782/marusbd.412651
AMA
1.Kutluk E. İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi. 2018;6(1):285-310. doi:10.14782/marusbd.412651
Chicago
Kutluk, Ersoy. 2018. “İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme”. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi 6 (1): 285-310. https://doi.org/10.14782/marusbd.412651.
EndNote
Kutluk E (March 1, 2018) İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi 6 1 285–310.
IEEE
[1]E. Kutluk, “İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme”, Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi, vol. 6, no. 1, pp. 285–310, Mar. 2018, doi: 10.14782/marusbd.412651.
ISNAD
Kutluk, Ersoy. “İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme”. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi 6/1 (March 1, 2018): 285-310. https://doi.org/10.14782/marusbd.412651.
JAMA
1.Kutluk E. İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi. 2018;6:285–310.
MLA
Kutluk, Ersoy. “İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme”. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi, vol. 6, no. 1, Mar. 2018, pp. 285-10, doi:10.14782/marusbd.412651.
Vancouver
1.Ersoy Kutluk. İstanbul Boğazı’ndan Geçen Gemilerin Oluşturduğu Trafik Yükünün Çevresel Etkileri: Ro-Ro Gemileri Özelinde Bir İnceleme. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi. 2018 Mar. 1;6(1):285-310. doi:10.14782/marusbd.412651

Cited By