Research Article

Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu

Number: Özel Sayı 3 December 31, 2025
EN TR

Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu

Abstract

Bu çalışma, Paris İklim Anlaşması sonrasında hızlanan küresel enerji dönüşümünün finansal piyasalarda yarattığı rejim değişimlerini incelemekte ve yenilenebilir enerji (ICLN) ile geleneksel enerji (XLE) varlıklarının risk-getiri dinamiklerini dönemsel olarak değerlendirmektedir. 2015–2024 dönemine ait veriler üç alt dönemde analiz edilmiştir: geçiş öncesi dönem, COVID-19 sonrası enerji arz şoku dönemi ve normalleşme dönemi. Her dönem için yıllıklaştırılmış getiriler, volatilite, beta katsayıları ve Sharpe, Sortino ile Treynor oranları hesaplanmıştır. Markowitz ortalama–varyans yaklaşımıyla minimum risk ve maksimum Sharpe portföyleri oluşturulmuştur. Bulgular, enerji piyasalarının sürdürülebilirlik politikaları ve makroekonomik koşullara duyarlı, doğrusal olmayan bir yapıya sahip olduğunu göstermektedir. 2015–2020 döneminde temiz enerji daha iyi performans sergilerken, 2020–2023 döneminde her iki fon da yüksek getiri üretmiştir. 2023 sonrası dönemde finansman maliyetleri temiz enerjiyi zayıflatmış, geleneksel enerji daha dayanıklı kalmıştır. Portföy sonuçları rejim değişimlerinin optimal bileşimleri etkilediğini doğrulamaktadır.

Keywords

Enerji Dönüşümü, Sürdürülebilirlik, Portföy Optimizasyonu, Finansal Piyasalar

Project Number

yok

Ethical Statement

Yazar, bu çalışmada bilimsel ve etik ilkelere uyulduğunu ve kullanılan tüm kaynakların düzgün bir şekilde alıntılandığını beyan eder

References

  1. Alessi, L., Ossola, E., & Panzica, R. (2023). When do investors go green? Evidence from a time-varying asset-pricing model. International Review of Financial Analysis, 90, 102898. https://doi.org/10.1016/j.irfa.2023.102898
  2. Ansaram, K., & Petitjean, M. (2024). A global perspective on the nexus between energy and stock markets in light of the rise of renewable energy. Energy Economics, 131, 107406. https://doi.org/10.1016/j.eneco.2024.107406
  3. Berrich, O., Mafakheri, F., & Dabbou, H. (2024). Renewable energy transition and the Paris Agreement: How governance quality makes a difference? Energies, 17(17), 4238. https://doi.org/10.3390/en17174238
  4. Chen, Z., Liu, Y., & Zhang, H. (2024). Can geopolitical risks impact the long-run correlation between crude oil and clean energy markets? Evidence from a regime-switching analysis. Renewable Energy, 229, 120774. https://doi.org/10.1016/j.renene.2024.120774
  5. Dias, R., Chambino, M., & Alexandre, P. (2023). Strength in transition: Resilience of sustainable energy vs. fossil energy. In V. Bevanda (Ed.), International Scientific Conference ITEMA 2023: Conference Proceedings (Vol. 7, pp. 157–166). Association of Economists and Managers of the Balkans. https://doi.org/10.31410/ITEMA.2023.157
  6. Fahmy, H. (2022). The rise in investors’ awareness of climate risks after the Paris Agreement and the clean energy–oil–technology prices nexus. Energy Economics, 106, 105738. https://doi.org/10.1016/j.eneco.2021.105738
  7. Hoque, M. E., & Batabyal, S. (2022). Carbon futures and clean energy stocks: Do they hedge or safe haven against the climate policy uncertainty? Journal of Risk and Financial Management, 15(9), 397. https://doi.org/10.3390/jrfm15090397
  8. Huang, T., Sun, Z., & Zhao, Z. (2025). Is climate policy uncertainty priced in China? Financial Markets and Portfolio Management, 39, 477–500. https://doi.org/10.1007/s11408-025-00475-8
  9. Karlilar Pata, S., & Balcilar, M. (2025). Identifying the influence of climate policy uncertainty and oil prices on modern renewable energies: Novel evidence from the United States. Clean Technologies and Environmental Policy, 27(7), 2969–2980. https://doi.org/10.1007/s10098-024-02969-x
  10. Khaleel, M., & Yusupov, Z. (2026). Advancing sustainable energy transitions: Insights on finance, policy, infrastructure, and demand-side integration. Unconventional Resources, 9, 100274. https://doi.org/10.1016/j.uncres.2025.100274
APA
Temelli, S. (2025). Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu. Maliye Ve Finans Yazıları, Özel Sayı 3, 25-43. https://doi.org/10.33203/mfy.1834714
AMA
1.Temelli S. Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu. Maliye ve Finans Yazıları. 2025;(Özel Sayı 3):25-43. doi:10.33203/mfy.1834714
Chicago
Temelli, Süreyya. 2025. “Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu”. Maliye Ve Finans Yazıları, no. Özel Sayı 3: 25-43. https://doi.org/10.33203/mfy.1834714.
EndNote
Temelli S (December 1, 2025) Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu. Maliye ve Finans Yazıları Özel Sayı 3 25–43.
IEEE
[1]S. Temelli, “Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu”, Maliye ve Finans Yazıları, no. Özel Sayı 3, pp. 25–43, Dec. 2025, doi: 10.33203/mfy.1834714.
ISNAD
Temelli, Süreyya. “Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu”. Maliye ve Finans Yazıları. Özel Sayı 3 (December 1, 2025): 25-43. https://doi.org/10.33203/mfy.1834714.
JAMA
1.Temelli S. Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu. Maliye ve Finans Yazıları. 2025;:25–43.
MLA
Temelli, Süreyya. “Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu”. Maliye Ve Finans Yazıları, no. Özel Sayı 3, Dec. 2025, pp. 25-43, doi:10.33203/mfy.1834714.
Vancouver
1.Süreyya Temelli. Paris Anlaşması Sonrası Enerji Piyasalarında Rejim Değişimi: Sürdürülebilirlik Odaklı Portföy Optimizasyonu. Maliye ve Finans Yazıları. 2025 Dec. 1;(Özel Sayı 3):25-43. doi:10.33203/mfy.1834714