Türkiye’de Dolaylı Vergilerin Enflasyon Üzerindeki Etkisi
Abstract
Vergilerin mali olan ve mali olmayan amaçları bulunmaktadır. Vergilerin mali olan amaçlarını temelde kamu harcamalarının finansmanını sağlayacak gelirin elde edilmesi oluştururken, vergilerin mali olmayan amaçlarını ise ekonomik istikrar, ekonomik büyüme ve gelişme ile adil gelir dağılımı hedefleri oluşturmaktadır. Mali olmayan amaçlardan ekonomik istikrar ele alındığında fiyat istikrarı ve tam istihdam düzeyi söz konusu olmaktadır. Fiyat istikrarı denilince gelişmekte olan ülkelerde genellikle enflasyon ön plana çıkmaktadır. Bu kapsamda çalışmada, Türkiye’de 2006:M1-2018:M5 döneminde dolaylı vergiler ile enflasyon arasındaki ilişki zaman serisi analizi yöntemlerinden ARDL (Otoregresif Dağıtılmış Gecikme Modeli) ile incelenerek, vergilerin mali olmayan amaçları konusundaki etkinliği araştırılmıştır. Elde edilen bulgular neticesinde, dolaylı vergiler ile enflasyon arasında uzun dönemli bir eşbütünleşme ilişkisinin olduğu tespit edilmiştir.
Keywords
References
- Cural, M.&Çevik, N. K. (2015), Ekonomik Kalkınmanın Vergi Yapısı Üzerindeki Etkisi: 1924-2013 Dönemi Türkiye Örneği, Amme İdaresi Dergisi, 48(3), 127-158.
- Çakmaklı, C., Demiralp, S., Yeşiltaş, S.&Yıldırım, M. A., (2018), Tütün Ürünlerine Uygulanan Dolaylı Vergilerin Enflasyona Etkileri, Koç University-Tüsiad Economic Research Forum Working Paper Series, No:1811, https://eaf.ku.edu.tr/sites/eaf.ku.edu.tr/files/erf_wp_1811_tr.pdf, (Erişim: 20.06.2018)
- Çelik, S.B. (2016), Vergilemede Adalet Açısından Türkiye’nin Dolaysız ve Dolaylı Vergileme Politikası, International Conference on Eurasian Economies, Kaposvár - Hungary 29-31 August, Editors: Selahattin Sarı, Alp H. Gencer, İlyas Sözen, Beykent University Publications No:115, İstanbul.
- Dickey, D.A.& Fuller, A.W. (1981), Likelihood Ratio Statistics for Autoregressive Time Series with a Unit Root, Econometrica, 49(4)., 1057-1072.
- Erginay, A., (1976), Kamu Maliyesi, Sevinç Matbaası, Ankara.
- Garg, G.,(2014), Basic Concepts and Features of Good and Service Tax In India, International Journal of Scientific Research and Management (IJSRM), 2(2), 542-549.
- Güvenek, B., Alptekin, V.&Çetinkaya, M., (2010), Enflasyon ve Dolaylı Vergilerden Elde Edilen Gelirler Arasındaki İlişkinin VAR Yöntemiyle Analizi, Kamu-İş Dergisi, 11(3), 1-28.
- Ibadin, P.O.&Oladipupo, A.O., (2015), Indirect Taxes And Economic Growth In Nigeria, EKON. MISAO I PRAKSA DBK, GOD XXIV, BR. 2, 345-364
- Karadağ, M.&Westaway, T., (1999), The Impact on Consumer and Producer Prices of Changes in VAT in Turkey Designed to Meet EU Membership Criteria, Economic Research Paper, No. 99/19, Loughborough University, UK,
- Koutsouvelis, P.&Papastathopoulos, A., (2013), The Effects of Indirect Taxes on Consumer Prices: Empirical Evidence for Greece, Advances in Management & Applied Economics, 3(1), 61-76