Research Article

Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri

Volume: 55 Number: 252 November 1, 2026
TR EN

Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri

Abstract

Bu araştırmanın amacı, okul öncesi öğretmenlerinin bir davranış yönetimi stratejisi olarak övgünün tanımı, gerekliliği, türleri ve kullanımına ilişkin görüşlerini derinlemesine incelemektir. Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseninde yürütülen araştırmaya 23 okul öncesi öğretmeni katılmıştır. Veriler, uzman görüşleri ve pilot uygulamalar doğrultusunda geliştirilen yarı-yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmış; betimsel analiz ve içerik analizi yöntemleriyle çözümlenmiştir. Bulgular, öğretmenlerin %43’ünün övgüyü davranış yönetimi aracı olarak kullandığını ve tamamının davranışa özgü övgüyü etkili bulduğunu göstermiştir. Öğretmenlerin %65’i davranışa özgü övgüyü sıklıkla kullandığını belirtmesine rağmen, sundukları uygulama örneklerinin %69’unun genel övgü ifadelerinden oluştuğu belirlenmiştir. Ayrıca öğretmenlerin övgüyü çoğunlukla olumlu davranışları pekiştirmek amacıyla sonuç temelli kullandıkları, olumsuz davranışları azaltmaya yönelik öncül temelli (önleyici) övgüyü ise neredeyse hiç tercih etmedikleri görülmüştür. Sonuçlar, öğretmenlerin davranışa özgü övgüye ilişkin teorik farkındalıklarını sınıf uygulamalarına aktarmada performans eksikliği yaşadıklarını ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, övgünün proaktif bir sınıf yönetimi stratejisi olarak kullanılabilmesi için teorik eğitimin uygulama odaklı hizmet içi eğitimler ve performans geri bildirimleriyle desteklenmesi önerilmektedir.

Keywords

Ethical Statement

Bu makale, Incsos 8. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi'nde sözlü olarak sunulan “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Övgü Hakkındaki Görüşleri” başlıklı yayınlanmamış bildirinin gözden geçirilmiş ve geliştirilmiş halidir.

References

  1. Allday, R., Hinkson-Lee, K., Hudson, T., Neilsen-Gatti, S., Kleinke, A., & Russel, C. (2012). Training general educators to increase behavior-specific praise: Effects on students with EBD. Behavioral Disorders, 37, 87-98. https://doi.org/10.1177/019874291203700203
  2. Baltacı, A. (2018). Nitel araştırmalarda örnekleme yöntemleri ve örnek hacmi sorunsalı üzerine kavramsal bir inceleme. BEÜ SBE Dergisi, 7(1), 231-274.
  3. Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 426-438. https://doi.org/10.31592/aeusbed.598299
  4. Başkale, H. (2016). Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. DEUHFED, 9(1), 23-28.
  5. Bayat, M. (2011). Clarifying issues regarding the use of praise with young children. Topics in Early Childhood Special Education, 31(2), 121-128. https://doi.org/10.1177/0271121410389339
  6. Brophy, J. (1981). Teacher praise: A functional analysis. Review of Educational Research, 51(1), 5-32. https://doi.org/10.3102/00346543051001005
  7. Brummelman, E., Thomaes, S., Orobio de Castro, B., Overbeek, G., & Bushman, B. J. (2014). “That’s not just beautiful—that’s incredibly beautiful!”: The adverse ımpact of inflated praise on children with low self-esteem. Psychological Science, 25(3), 728-735. https://doi. org/10.1177/0956797613514251
  8. Brummelman, E., Crocker, J. & Bushman, B. J. (2016). The praise paradox: When and why praise backfires in children with low self-esteem. Child Development Perspectives, 10(2), 111-115.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Early Childhood Education

Journal Section

Research Article

Publication Date

November 1, 2026

Submission Date

February 3, 2025

Acceptance Date

May 8, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 55 Number: 252

APA
Delen, H., & Ercan, Z. G. (2026). Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri. Milli Eğitim Dergisi, 55(252), 1879-1914. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1632469
AMA
1.Delen H, Ercan ZG. Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri. Milli Eğitim Dergisi. 2026;55(252):1879-1914. doi:10.37669/milliegitim.1632469
Chicago
Delen, Halime, and Zülfiye Gül Ercan. 2026. “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri”. Milli Eğitim Dergisi 55 (252): 1879-1914. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1632469.
EndNote
Delen H, Ercan ZG (November 1, 2026) Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri. Milli Eğitim Dergisi 55 252 1879–1914.
IEEE
[1]H. Delen and Z. G. Ercan, “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri”, Milli Eğitim Dergisi, vol. 55, no. 252, pp. 1879–1914, Nov. 2026, doi: 10.37669/milliegitim.1632469.
ISNAD
Delen, Halime - Ercan, Zülfiye Gül. “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri”. Milli Eğitim Dergisi 55/252 (November 1, 2026): 1879-1914. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1632469.
JAMA
1.Delen H, Ercan ZG. Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri. Milli Eğitim Dergisi. 2026;55:1879–1914.
MLA
Delen, Halime, and Zülfiye Gül Ercan. “Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri”. Milli Eğitim Dergisi, vol. 55, no. 252, Nov. 2026, pp. 1879-14, doi:10.37669/milliegitim.1632469.
Vancouver
1.Halime Delen, Zülfiye Gül Ercan. Okul Öncesi Öğretmenlerinin Bir Davranış Yönetimi Olarak Övgü Hakkındaki Görüşleri. Milli Eğitim Dergisi. 2026 Nov. 1;55(252):1879-914. doi:10.37669/milliegitim.1632469