Tahrir Defterleri Işığında Manazan Köyünün (Kaya / Mağara Yerleşimi) XVI. Yüzyıldaki İdari, Demografik ve Ekonomik Durumu (1500-1584)
Abstract
Bu çalışmada Karaman ilinin 40 km kadar doğusunda, İbrala / Yeşildere ve Taşkale arasında yer alan ve bölgenin en önemli kaya / mağara yerleşimlerinden birisi olan Manazan’ın 16. yüzyıldaki vaziyeti üzerinde durulmuştur. Bunu yaparken 16. yüzyılın farklı dönemlerine ait Karaman vilayeti mufassal tahrir defterlerinden istifade edilmiştir. Bu defterlerden elde edilen veriler neticesinde “karye” yani köy olarak kaydedilen bu yerleşimde Müslüman ve Hristiyanların birlikte yaşadıkları anlaşılmıştır. Ekonomik açıdan bakıldığında köyde arpa, buğday, çavdar gibi hububat üretiminin gerçekleştirildiği ve hayvancılık yapıldığı görülmüştür. Bu ürünlerden başka, bütün tahrirlerde kovan öşrünün kaydedildiği ve dolayısıyla köyde bu yüzyıl boyunca bal üretimi ile iştigal edildiği belirlenmiştir. Yine 1500 tahririnde “harab” durumda olduğu belirtilen bir “asiyâb” yani değirmen kaydından, köyde önceki dönemde değirmencilik faaliyetinin de icra edildiği anlaşılmıştır. Bunlardan başka, tahrir defterlerinde Manazan köyüne bağlı olarak kaydedilmiş olan Sövüdlü, Dağkızık ve İlasun isimlerinde üç mezranın bulunduğu ve bu mezralardaki hububat üretiminin vergilendirildiği görülmüştür. Genel çerçeveden bakıldığında bu yüzyılda köy nüfus ve üretiminin artış eğiliminde olduğu söylenebilmektedir.
Keywords
References
- Aköz, A. (1992), XVI. Asırda Lârende (Karaman) Kazâsı, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Basılmamış Doktora Tezi, Konya.
- Çağatay, N. (1947), “Osmanlı İmparatorluğunda Reayadan Alınan Resimler”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Yayınları, C. 5, ss. 483-511.
- Erdoğru, M. A. (1993), “Karaman Vilâyeti Kanunnâmeleri”, OTAM, S. 4, ss. 467-516.
- Eyice, S. (1971). Karadağ ve Çevresinde Arkeolojik İncelemeler, İstanbul.
- Gündüz, A., Gülcü E. (2008), “XVI. Yüzyılda Antakya Nahiyesi (1526-1584)”, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 6, Sayı 12, ss. 289-323.
- İnalcık, H. (1996), “Osmanlılar’da Raiyyet Rüsumu”, Osmanlı İmparatorluğu Toplum ve Ekonomi, İstanbul, ss. 31-65.
- İnalcık, H. (2009), Osmanlı İmparatorluğu Klasik Çağ (1300-1600), İstanbul.
- Karaman 2011 Yılı İl Çevre Durum Raporu, Karaman Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü, 2012.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Emre Koç
*
Türkiye
Publication Date
July 21, 2020
Submission Date
October 9, 2018
Acceptance Date
November 25, 2019
Published in Issue
Year 2020 Volume: 9 Number: 3