Marka Maskotlarında Antropomorfizm Kullanımına Yönelik Göstergebilimsel Bir Analiz: Arçelik Markası Robot Çelik Vakası
Abstract
Bugünün pazarlama anlayışında, markaların sundukları fayda kadar sahip oldukları kimlik ve tüketicileriyle kurdukları ilişki üzerinden de değer kazandığı görüşü önemli yer tutmaktadır. Bununla birlikte, markalı ürün ve hizmetlere insani özellikler atfedilmesi pratiği giderek artmaktadır. Marka maskotları, antropmorfizm olarak tanımlanan bu pratiğin en yaygın örnekleridir. Bu çalışmanın amacı, marka maskotlarında antropomorfizm kullanımını Arçelik markasının Çelik robotu vakası üzerinden göstergebilimsel açıdan değerlendirmek ve Çelik’in sahip olduğu antropomorfik özelliklerin Arçelik marka kimliğine yönelik inşa ettiği anlamları irdelemektir. Çalışma kapsamında, Çelik robotunun insanlaştırma aşamalarını (çocukluk-genç yetişkinlik-olgunluk) temsil ettiği düşünülen dört Arçelik televizyon reklamı amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve göstergebilimsel analiz yöntemiyle incelenmiştir. Analiz sonucunda; antropomorfik marka maskotu Çelik’in sahip olduğu insani özelliklerin (örn. akıllı, yaratıcı, dünya vatandaşı) Arçelik’in yenilenen marka kimliğinin temel özellikleriyle (örn. teknolojik, yenilikçi, global yerlilik) örtüştüğü bulgulanmıştır. Bu durum; marka adının, logosunun, maskotun ve markalı ürün/hizmetin tam bir örtüşme içinde bulunduğu ve birbirinin yerine geçer biçimde tekleştiği “eşleştirme” maskot stratejisinin işlerlikte olduğunu göstermektedir.
Keywords
References
- Aaker, D. (2016). Güçlü Markalar Yaratmak (3. Baskı). İstanbul: MediaCat.
- Akerson, F. E. (2016). Göstergebilime Giriş (1. Baskı). İstanbul: Bilge Kültür Sanat.
- Aggarwal, P., & McGill, A. L. (2012). When Brands Seem Human, Do Humans Act Like Brands? Automatic Behavioral Priming Effects of Brand Anthropomorphism. Journal of Consumer Research, 39 (2), 307–323.
- Asquith, P. (1984). The Inevitability and Utility of Anthropomorphism in Description of Primate Behaviour. Ed. R. Harré, & V. Reynolds, The Meaning of Primate Signals (s.138-174). Cambridge: Cambridge University Press.
- Barthes, R. (2018). Çağdaş Söylenler (5. Baskı). İstanbul: Metis.
- Barutçu, S., & Adıgüzel, D. Ü. (2015). Sevimli Pazarlama ve Maskotların Marka Farkındalığı Marka Bağlılığı ve Markaya Yönelik Tutum Üzerindeki Etkisi: Karşılaştırmalı bir Araştırma. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 4 (2), 76-93.
- Beirao, A. C., Lencastre, P., & Dionisio, P. (2007). Children and Brand Mascots. 6th International Marketing Trends Congress. Erişim: http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download;jsessionid=4BBEDEC259C8B86E496E6A49F09F1C45?doi=10.1.1.585.2099&rep=rep1&type=pdf
- Belk, R. W. (1988). Possessions and the Extended Self. Journal of Consumer Research, 15 (2), 139-168.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Burcu Delikan
*
This is me
0000-0001-7800-1394
Türkiye
Gül Şener
0000-0002-8063-7233
Türkiye
Publication Date
July 21, 2020
Submission Date
August 29, 2019
Acceptance Date
April 17, 2020
Published in Issue
Year 2020 Volume: 9 Number: 3
Cited By
Yabancı Dillere Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algısı: Nitel Bir Araştırma
Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.53495/e-kiad.1001302RESEARCH TO DETERMINE THE POTENTIAL USE OF HUMANOID (ANTHROPOMORPHIC) ROBOTS IN ACCOMMODATION FACILITIES
Advances in Hospitality and Tourism Research (AHTR)
https://doi.org/10.30519/ahtr.1152536REKLAM TASARIMDA BİR GÖRSEL ANLATIM YÖNTEMİ OLARAK KİŞİLEŞTİRME
Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.17755/esosder.1003656Sanal Etkileyicilerin Sosyal Medya Paylaşımlarının Antropomorfik Biçimler Bağlamında İncelenmesi
TRT Akademi
https://doi.org/10.37679/trta.1013407Destinasyon Markalamada Maskot Kullanımının Etkisi Kuşadası Güvercin Maskotu Örneği
Kent Akademisi
https://doi.org/10.35674/kent.1413519Virtual Assistant Usage Habit: The Mediating Role of Emotional and Cognitive Trust in the Context of Anthropomorphism, Enjoyment, Intelligence
Services Marketing Quarterly
https://doi.org/10.1080/15332969.2025.2531683KADIN TÜKETİCİLERİN MARKALI ÜRÜNLERİ TERCİH ETME NEDENLERİNİN BELİRLENMESİ: SİVAS İLİ ÖRNEĞİ
Uluslararası Ticaret ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.30711/utead.1714487