Research Article

Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri

Volume: 31 Number: 2 June 3, 2026
TR EN

Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri

Abstract

Küresel ısınmanın etkileri, tarımsal üretimde su kaynaklarının kritik rolünü daha belirgin hale getirmiştir. Su kaynaklarının yetersizliği, araştırıcıları verimde azalma olmadan daha az su kullanımı ile yüksek verim elde edilebilme yöntemlerini araştırmaya yönlendirmektedir. Kuraklığa karşı alınacak en etkili önlem, kuraklığa toleransı yüksek tür ve çeşitlerin ıslah edilmesidir. Ancak, ıslah çalışmalarının çok uzun zaman alması, araştırıcıları bitkilerin tolerans seviyelerini yükseltebilecek ve hızlı yanıt alınabilecek yeni stratejileri araştırmaya yönlendirmiştir. Bu çalışmada, biber bitkilerinin su stresine tepkilerini iyileştirmek amacıyla bitki köklerine mikoriza mantarı ve silisyum uygulamalarının etkisi araştırılmıştır. Çalışmada biber bitkileri tam sulama (%100) ve kısıtlı sulama (%50) koşulları altında mikorizal mantarlı ve mikorizal mantarsız ortamda yetiştirilmiş ve 2 mM silisyum dozu kontrol ile karşılaştırılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre; tam sulama koşullarında yetiştirilen bitkilerin membran geçirgenliği ve prolin içeriği azalırken, incelenen diğer parametrelerin önemli oranda arttığı belirlenmiştir. Mikorizal mantar uygulaması ile bitki boyu, gövde çapı, kök uzunluğu, ortalama meyve ağırlığı, perikarp kalınlığı ve membran geçirgenlik değerlerinin arttığı; gövde kuru ağırlığı, toplam meyve sayısı ve meyve uzunluğu değerlerinin ise azaldığı saptanmıştır. Silisyum uygulamaları ile bitki başına meyve sayısı, bitki başına düşen verim, meyve uzunluğu ve membran geçirgenliğinin arttığı; kök uzunluğunun ise azaldığı belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, mikoriza ve silisyumun birlikte kullanımının, su stresine karşı verimliliği artırmada etkili olabileceğini göstermektedir.

Keywords

Supporting Institution

Harran Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü

Project Number

21118

Ethical Statement

Bu makalede insan veya hayvan deneklerle herhangi bir çalışma bulunmaması nedeniyle etik onaya gerek duyulmamaktadır.

Thanks

Bu çalışma, Harran Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü (Proje No: 21118) tarafından finansal olarak desteklenmiştir.

References

  1. Alkaç, O. S., Belgüzar, S., Öndeş, E., Okatar, F., & Kayaaslan, Z. (2022). Farklı kök bakterisi ve mikoriza uygulamalarının yıldız çiçeği (Dahlia variabilis) fidelerinin büyüme ve gelişimine etkileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 27(2), 331-339. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1092636
  2. Altunlu, H. (2019). The effects of mycorrhiza Application on growth and antioxidative enzymes of capia type pepper (Capsicum annuum L.) seedling under salty conditions. Ege Univ. Ziraat Fak. Derg, 56(2), 139–146. https://doi.org/10.20289/zfdergi.426553
  3. Altuntaş, Ö., Abak, K., Daşgan, H.Y. (2015). The effects of using arbuscular mycorrhizal fungi on the plant development and yield in pepper growth in greenhouses. Selcuk Journal of Agriculture and Food Sciences, 2(2), 144–151. https://dergipark.org.tr/en/pub/selcukjafsci/issue/76707/1280001
  4. Altuntaş, Ö. (2024). Application of AMF under continuous and diverse fertilization regime: Case studies. In Arbuscular mycorrhizal fungi in sustainable agriculture: Inoculum production and application (pp. 333-360). Singapore: Springer Nature Singapore. https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-981-97-0296-1_15
  5. Balakhnina, T., & Borkowska, A. (2013). Effects of silicon on plant resistance to environmental stresses: Review. International Agrophysics, 27(2), 225–232. https://doi.org/10.2478/v10247-012-0089-4
  6. Bates, L. S., Waldren, R. P., & Teare, I. D. (1973). Rapid determination of free proline for water-stress studies. Plant and Soil, 39(1), 205–207. https://doi.org/10.1007/BF00018060/metrics
  7. Cassardo, C., & Jones, J. A. A. (2011). Managing water in a changing world. Water 2011, Vol. 3, Pages 618-628, 3(2), 618–628. https://doi.org/10.3390/W3020618
  8. Cheraghi, M., Motesharezadeh, B., Mousavi, S. M., Ma, Q., & Ahmadabadi, Z. (2023). Silicon (Si): A Regulator nutrient for optimum growth of wheat under salinity and drought stresses- A Review. Journal of Plant Growth Regulation, 42(9), 5354–5378. https://doi.org/10.1007/S00344-023-10959-4/tables/4

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Horticultural Production (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 3, 2026

Submission Date

August 10, 2025

Acceptance Date

December 26, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 31 Number: 2

APA
Demir, F., & Söylemez, S. (2026). Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 31(2), 244-258. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1760402
AMA
1.Demir F, Söylemez S. Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri. MKU. J. Agric. Sci. 2026;31(2):244-258. doi:10.37908/mkutbd.1760402
Chicago
Demir, Fulya, and Selçuk Söylemez. 2026. “Mikoriza Ve Silisyum Uygulamalarının Kısıtlı Sulama Koşullarında Yetiştirilen Biberin Verim Ve Bitki Gelişimine Etkileri”. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 31 (2): 244-58. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1760402.
EndNote
Demir F, Söylemez S (June 1, 2026) Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 31 2 244–258.
IEEE
[1]F. Demir and S. Söylemez, “Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri”, MKU. J. Agric. Sci., vol. 31, no. 2, pp. 244–258, June 2026, doi: 10.37908/mkutbd.1760402.
ISNAD
Demir, Fulya - Söylemez, Selçuk. “Mikoriza Ve Silisyum Uygulamalarının Kısıtlı Sulama Koşullarında Yetiştirilen Biberin Verim Ve Bitki Gelişimine Etkileri”. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 31/2 (June 1, 2026): 244-258. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1760402.
JAMA
1.Demir F, Söylemez S. Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri. MKU. J. Agric. Sci. 2026;31:244–258.
MLA
Demir, Fulya, and Selçuk Söylemez. “Mikoriza Ve Silisyum Uygulamalarının Kısıtlı Sulama Koşullarında Yetiştirilen Biberin Verim Ve Bitki Gelişimine Etkileri”. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, vol. 31, no. 2, June 2026, pp. 244-58, doi:10.37908/mkutbd.1760402.
Vancouver
1.Fulya Demir, Selçuk Söylemez. Mikoriza ve silisyum uygulamalarının kısıtlı sulama koşullarında yetiştirilen biberin verim ve bitki gelişimine etkileri. MKU. J. Agric. Sci. 2026 Jun. 1;31(2):244-58. doi:10.37908/mkutbd.1760402