Moleküler markörler kullanarak çerezlik kabaklarda (Cucurbita pepo L.) saflık düzeylerinin tahmin edilmesi
Öz
Amaç: Bu çalışmada moleküler markörler kullanılarak çerezlik kabaklarda (Cucurbita pepo L.) saflık düzeylerinin tahmin edilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem ve Bulgular: Dominant ve kodominant moleküler markör teknikleri (simple sequence repeats, SSR ve inter-simple sequence repeats, ISSR) yardımıyla S0 (hiç kendileme yapılmamış), S1, S2 ve S3 kademesindeki kabakların saflık düzeyleri ile heterozigotluk arasındaki ilişki tahmin edilmiştir. SSR analizleri sonucunda CMTp182 ve CMTm66 primerlerinde ortalama PIC değeri (0.9) ve gen çeşitliliği (0.10) belirlenmiştir. ISSR analizleri sonucunda HVH(CA)7T, HVH(TCC)7 ve BDB(CA)7C primerlerinde en yüksek ortalama PIC değeri (0.4) bulunmuş olup gen çeşitliliği sırasıyla 0.61, 0.67 ve 0.86 olarak tespit edilmiştir. Bu çalışmada kullanılan markör verimliliğinin bir ifadesi olan PIC değerleri karşılaştırıldığında SSR primerlerinin ortalama PIC değeri 0.57 bulunurken, ISSR markörlerinin ortalama PIC değeri ise 0.2 olarak hesaplanmıştır. Saflaşma çalışmalarında SSR primerlerinin yüksek polimorfizm göstermeleri nedeniyle daha etkin olduğu saptanmıştır.
Genel Yorum: Yapılan analizler sonucunda farklı kademeler (S0, S1, S2 ve S3) arasında heterozigot bant sayısı giderek azalan bir eğilim göstermiştir. En fazla heterozigot bant sayısı S0 kademesinden ve en az heterozigot bant sayısı S3 kademesinden elde edilmiştir. Bu durum saflaşma oranı arttıkça heterozigot bant sayısının azaldığını göstermektedir. Başarılı bulunulan primerlerin saflık düzeyi belirleme çalışmalarında kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.
Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Bitkilerde saf hatların elde edilmesi ıslah çalışmaları için çok önemli bir etkendir. Çerezlik kabakta hibrit tohum üretiminde saf ebeveynlerin kullanılması önemlidir ve bitkilerde saflık düzeylerini tahmin etmenin pratik bir yolu bulunmamaktadır. Arazide tohumlardan elde edilen bitkiler arasındaki morfolojik özellikleri dikkate alarak genetik açılım olup olmadığı anlaşılabilmektedir. Moleküler markörlerin ebeveynlerin saflık düzeylerinin belirlenmesinde kullanılabilirliğinin belirlenmiş olması önemlidir.
Anahtar Kelimeler
Supporting Institution
Project Number
Thanks
References
- Anonymous (2017) FAO Bitkisel Üretim İstatistikleri. http://www.fao.org/faostat/en/#data/QC/visualize (Erişim Tarihi: 7 Temmuz 2021).
- Anonymous (2018) TUİK Bitkisel Üretim İstatistikleri. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=92&locale=tr (Erişim Tarihi: 25 Temmuz 2021).
- Barzegar R, Peyvast G, Ahadi AM, Rabiei B, Ebadi AA, Babagolzadeh A (2013) Biochemical systematic, population structure and genetic variability studies among Iranian Cucurbita (Cucurbita pepo L.) accessions, using genomic SSRs and implications for their breeding potential. Biochemical Systematics and Ecology, 50:187-198.
- Coskun OF, Gülşen O, Dalda-Şekerci A, Yetişir H, Pinar H (2017) Bazı çerezlik kabak hatlarında SSR markır analizi. Akademik Ziraat Dergisi, 6: 151-156.
- Dice LR (1945) Measures of the amount of ecologic association between species. Ecology, 26 (3), 297-302.
- Doyle JJ, Doyle JL (1990) Isolation of plant DNA from fresh tissue. Focus. 12: 13-15.
- Ermiş S (2010) Ekolojinin kabuklu ve kabuksuz çekirdek kabak (Cucurbita pepo L.) hatlarında tohum verimi ve çerezlik kalitesine etkisi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Ankara, 153 s.
- Esmailnia E, Arefrad M, Shabani S, Karimi M, Vafadar F, Dehestani A (2015) Genetic diversity and phylogenetic relationship of Iranian indigenous cucurbits investigated by Inter Simple Sequence Repeat (ISSR) markers. Biharean Biologist 9 (1): 47-54. Article No.: 141131. Romania.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Agricultural Engineering
Journal Section
Research Article
Authors
Neslihan Aslan
This is me
0000-0002-6294-8468
Türkiye
Osman Gülşen
0000-0003-1894-9997
Türkiye
Publication Date
December 7, 2021
Submission Date
September 15, 2021
Acceptance Date
October 20, 2021
Published in Issue
Year 2021 Volume: 26 Number: 3
Cited By
Çerezlik Karpuz Genotiplerinin ISSR Tekniği ile Moleküler Karakterizasyonu
Erciyes Tarım ve Hayvan Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.55257/ethabd.1247106Microsatellite analysis in some watermelon (Citrullus lanatus) genotypes
International Journal of Agriculture Environment and Food Sciences
https://doi.org/10.31015/jaefs.2022.1.9Effects of Grafting on Genomic Stability in Salinity Stress Conditions in Cucumber (Cucumis sativus L.)
Erciyes Tarım ve Hayvan Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.55257/ethabd.1231233Determination of Genetic Diversity in Some Pumpkin Genotypes Using SSR Marker Technique
Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.18185/erzifbed.1113553Molecular characterization of some parsley (Petroselinum crispum Mill.) genotypes
Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.37908/mkutbd.1216419Determination of genetic diversity of edible-seeded watermelon genotypes using SRAP markers
Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.37908/mkutbd.1359989